Chiều 25/2, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng Ban Chỉ đạo của Chính phủ về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và Đề án 06 chủ trì Phiên họp lần thứ nhất năm 2026 của Ban Chỉ đạo.
Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan Trung ương. Phiên họp được truyền trực tuyến đến các tỉnh, thành phố trên cả nước.
Phát biểu khai mạc phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh đây là phiên họp có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, nhằm triển khai hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm theo chỉ đạo của Tổng Bí thư Tô Lâm: Hành động đột phá, lan tỏa kết quả; cách làm phải thực chất hơn, lấy mục tiêu làm định hướng, lấy sản phẩm làm thước đo, chuyển từ tư duy “nhiệm vụ” sang tư duy “kết quả”; từ làm nhiều sang “làm đúng, làm trúng”, làm đến nơi đến chốn, làm đến cùng, từ “có hoạt động” sang “có sản phẩm cụ thể”, "cân, đong, đo, đếm", lượng hóa được.
Thủ tướng nêu rõ, chúng ta đang ở giai đoạn rất quan trọng trong phát triển khoa học công nghệ theo tinh thần Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng; mục tiêu tăng trưởng kinh tế đặt ra trong nhiệm kỳ này là 2 con số. Vậy động lực nào thúc đẩy mục tiêu này?
Trong Nghị quyết của Đảng cũng như nhiều Nghị quyết chuyên đề của Bộ Chính trị đã đề ra, phải lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo làm nền tảng để thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững; dựa vào khoa học công nghệ mà trụ cột mới là kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI), chíp bán dẫn, hạ tầng số, trung tâm dữ liệu…
Thủ tướng nêu rõ, năm 2025, Nghị quyết 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã được triển khai quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả từ Trung ương đến cơ sở, được người dân, doanh nghiệp đồng tình, ủng hộ, đạt nhiều kết quả nổi bật. Tuy nhiên, còn không ít tồn tại, khoảng cách giữa hoàn thành đầu việc và hiệu quả thực chất; tổ chức ở một số nơi còn lúng túng, nhiều điểm nghẽn về nhân lực, hạ tầng số, dữ liệu, an ninh mạng chưa được tháo gỡ kịp thời...
Để phiên họp này thực sự tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực hiện, Thủ tướng đề nghị các đại biểu tập trung thảo luận, làm rõ một số vấn đề sau:
Công tác quán triệt cụ thể hóa Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng về đột phá, phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số quốc gia như thế nào? Cần chú trọng nội dung gì nữa?
Có phải khoa học công nghệ, chuyển đổi số quốc gia đã thực sự trở thành một động lực tăng trưởng chưa? Những giải pháp mang tính đột phá nào để thúc đẩy mạnh mẽ phát triển kinh tế dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, hạ tầng số, nhân lực số…?
Nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm cả năm 2026 là gì? Đâu là điểm đột phá khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia để góp phần hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số và những mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ đã đề ra.
Muốn tăng trưởng 2 con số thì không chỉ Trung ương tăng trưởng 2 con số mà cả các địa phương cũng phải tăng trưởng 2 con số; không chỉ các cơ quan nhà nước phải thúc đẩy tăng trưởng 2 con số mà toàn xã hội, toàn dân, đặc biệt là các doanh nghiệp cũng phải tham gia đồng bộ từ trên xuống dưới, từ trong ra ngoài. Chúng ta phải dựa vào chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn, kinh tế sáng tạo thì phải làm những gì?
Thủ tướng nêu rõ, nhìn lại nhiệm vụ đặt ra từ phiên họp trước của Ban Chỉ đạo đến nay, hiện còn nhiều nhiệm vụ quá hạn chủ yếu liên quan kết nối, chia sẻ dữ liệu, thay thế thành phần hồ sơ, giấy tờ, cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh… Những vấn đề này thì trách nhiệm thuộc về ai? Phải chỉ ra “địa chỉ” cụ thể, không nói chung chung.
Qua báo cáo, một số bộ, ngành, Thủ tướng cho rằng cần phải nỗ lực hơn nữa trong vấn đề xây dựng, kết nối dữ liệu như Bộ Tài chính, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Y tế, Bộ Công thương, Bộ Nội vụ; và cả Thủ tướng Chính phủ; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố như Lạng Sơn, Lào Cai, Tuyên Quang, Hải Phòng, Quảng Trị, Gia Lai yếu về hạ tầng thiết bị cấp xã; ở Hà Nội, phần mềm chưa liên thông; An Giang còn yêu cầu giấy tờ đã số hóa; ở Tuyên Quang, dịch vụ công trực tuyến còn nhiều vấn đề cần phải giải quyết…
Thủ tướng đánh giá khó khăn tập trung nhiều ở cấp xã, tuyến đầu phục vụ cho nhân dân. Cần đánh giá xem cấp xã phải làm gì bởi đầu tư cho cấp xã chưa thống nhất; nếu công nghệ không thống nhất thì không có tác dụng; hoặc đầu tư trang thiết bị rồi mà chưa sử dụng được thì xử lý như thế nào?
Theo Thủ tướng, nếu quá trình đầu tư này có sai phạm thì cũng phải bị xử lý theo các quy định của Đảng, Nhà nước. Do đó, chúng ta cần làm rõ trách nhiệm, vừa tăng cường hỗ trợ để bảo đảm mốc thời gian cụ thể, vừa nâng cao chất lượng.
Thủ tướng đề nghị Tập đoàn VNPT, EVN báo cáo, đưa ra giải pháp để có thể xóa vùng lõm về sóng viễn thông, điện ở một số khu vực ở vùng sâu, vùng xa hay không, phương án như thế nào? Chúng ta không thể bó tay; phải đoàn kết, cùng nhau suy nghĩ, đưa ra giải pháp, đặc biệt là cấp cơ sở; các cơ sở dữ liệu phải kết nối, tiếp tục phát triển các trung tâm dữ liệu; cần phải có trí tuệ thông minh, cơ sở dữ liệu lớn thì mới phát triển được.
Thủ tướng đề nghị các đại biểu đóng góp góp ý kiến đi thẳng vào vấn đề, ngắn gọn, rõ ý, đề ra các giải pháp cụ thể, hiệu quả.
* Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, Bộ tiếp tục triển khai kết nối, liên thông dữ liệu giữa sàn giao dịch khoa học và công nghệ ở Trung ương và các sàn giao dịch khoa học công nghệ tại địa phương, dưới hình thức “gian hàng công nghệ”; hướng dẫn kỹ thuật để các địa phương vận hành kết nối, khai thác, chia sẻ dữ liệu công nghệ trên các sàn giao dịch trong phạm vi toàn quốc.
Hiện nay, hoạt động của Sàn giao dịch công nghệ có 4.546 sản phẩm công nghệ chào bán (trong đó có 3.398 sản phẩm/công nghệ của sàn địa phương và 1.058 sản phẩm/công nghệ của sàn quốc gia); 115 nhu cầu tìm mua được đăng tải; 292 doanh nghiệp, viện, trường, tổ chức tham gia; 292 tài khoản đăng ký; 42.625 lượt truy cập/lượt xem.
Triển khai 1.027 sản phẩm truyền thông (tin, bài, phóng sự, ấn phẩm); huy động 20 tổ chức và 183 chuyên gia tham gia tư vấn, hỗ trợ về công nghệ, pháp lý, sở hữu trí tuệ; thiết lập kết nối, chia sẻ dữ liệu với 20 sàn/nền tảng giao dịch công nghệ trong nước.
Về đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp sáng tạo: Đến nay, đã hình thành 15 mạng lưới đổi mới sáng tạo tại 22 quốc gia và vùng lãnh thổ với hơn 2.000 thành viên, tham gia tư vấn chính sách, kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc tế và xúc tiến đầu tư, đối tác cho hệ sinh thái trong nước.
Dòng vốn và cấu trúc đầu tư tiếp tục dịch chuyển theo hướng tập trung vào công nghệ chiến lược, chuyên môn hóa cao trong các lĩnh vực AI, Deep tech, Fintech, Agri-tech, công nghệ xanh và chuyển đổi số. Thị trường vốn tư nhân cho đổi mới sáng tạo đạt khoảng 2,3 tỷ USD với 141 thương vụ đầu tư.
Trong đó, đầu tư vào AI đạt 80 triệu USD (tăng 8 lần), Agri-tech đạt 74 triệu USD (tăng 9 lần), giải pháp chuyển đổi số tăng 562%, công nghệ xanh đạt 25 triệu USD. Hiện có 72 quỹ đầu tư mạo hiểm hoạt động tại Việt Nam, gồm 44 quỹ trong nước và 28 quỹ nước ngoài.
Về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực trong các lĩnh vực công nghệ then chốt: Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai các đề án đào tạo nhân lực số, AI, bán dẫn, công nghệ cao và STEM; hình thành 13 mạng lưới trung tâm đào tạo trong các lĩnh vực AI, bán dẫn, an ninh mạng, vật liệu mới, năng lượng tái tạo.
Mục tiêu đến năm 2030 đào tạo 1.000 giảng viên, 5.000 sinh viên tài năng và triển khai tối thiểu 50 đề tài nghiên cứu ứng dụng.
Năm 2025, các ngành công nghệ then chốt thu hút 132.388 sinh viên nhập học, trong đó bán dẫn 118.108 sinh viên. Có 62 đề xuất chương trình đào tạo bán dẫn từ 26 trường đại học, tổng chỉ tiêu 5.884, quy mô đào tạo 42.804 người học. Lĩnh vực AI có 34 cơ sở đào tạo, khoảng 3.500 sinh viên đang học và 1.000 sinh viên tốt nghiệp mỗi năm.
Nguồn nhân lực bán dẫn gồm 6.300 sinh viên chuyên ngành; 12.000 sinh viên ngành gần; 700 học viên cao học; 120 nghiên cứu sinh; 1.600 học viên khóa ngắn hạn. Hơn 30 trường đại học được bàn giao gần 1.000 bản quyền phần mềm thiết kế vi mạch, phục vụ trên 10.000 sinh viên và giảng viên; khoảng 30 phòng thí nghiệm bán dẫn quy mô nhỏ đã được xây dựng.
Giai đoạn 2026-2027 dự kiến hoàn thành 4 phòng thí nghiệm bán dẫn dùng chung cấp quốc gia và 19 phòng thí nghiệm cấp cơ sở.
