Vốn là những thung lũng hoang vắng, những thôn bản nghèo ở 3 xã Đồng Văn, Đồng Tâm, Tình Húc của huyện miền núi, biên giới Bình Liêu, vậy mà chỉ trong một thời gian ngắn, CBCS Lâm trường 155 (Đoàn Kinh tế - Quốc phòng 327) đã làm cho bộ mặt kinh tế - xã hội của đồng bào nơi đây có sự “thay da đổi thịt” rõ nét.
Đến các thôn, bản miền núi, biên giới của huyện Bình Liêu hôm nay có thể thấy được sự thay đổi rõ nét trong đời sống kinh tế - xã hội của đồng bào nơi đây. Đó là thành quả sự quan tâm, đầu tư của cấp trên, cùng sự lãnh đạo, điều hành có hiệu quả của cấp uỷ, chính quyền địa phương. Đặc biệt, phải kể đến sự đóng góp quan trọng của Lâm trường 155. Bằng tình cảm, trách nhiệm của mình, đơn vị đã và đang chung tay, góp sức mỗi ngày để tạo ra sự ấm no cho đồng bào mình nơi vành đai biên giới. Mới đây, có dịp đến thăm đơn vị, chúng tôi đã được Thượng tá Phạm Xuân Hùng, Giám đốc Lâm trường kể về những ngày gian khổ mà đơn vị đã trải qua. Cuối năm 1999, Lâm trường 155 được thành lập nhằm đẩy mạnh công tác vận động quần chúng, xây dựng cơ sở chính trị trên địa bàn 3 xã biên giới của huyện Bình Liêu, góp phần tích cực vào củng cố và xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân, an ninh nhân dân trên địa bàn biên giới; triển khai hiệu quả các dự án kinh tế - quốc phòng, đồng thời vận động di dãn dân, tách hộ vào vùng dự án, góp phần xoá đói, giảm nghèo, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho đồng bào dân tộc nơi địa bàn đơn vị đóng quân. Đây quả là thử thách lớn đối với CBCS Lâm trường. Bởi lẽ, đứng chân trên địa bàn chiến lược có đường biên giới dài hàng chục km, điều kiện tự nhiên thì “sáng nắng, chiều mưa, giữa trưa sương mù”, đường sá đi lại khó khăn, hạ tầng thấp kém; tình hình biên chế, tổ chức, tài chính và phương tiện kỹ thuật của đơn vị còn rất hạn chế. Trong khi đó, đời sống nhân dân trên địa bàn gặp nhiều khó khăn do dân sinh sống thưa thớt, trình độ dân trí thấp, sản xuất mang nặng tính tự cung, tự cấp. Cùng với đó là nhiều tập tục lạc hậu còn ăn sâu trong nếp nghĩ, cách làm của bà con. Qua khảo sát, đánh giá thì ở thời điểm đầu năm 2002, trong tổng số 2.216 hộ trên địa bàn 3 xã thì có tới gần 40% hộ nghèo và cận nghèo. Tỷ lệ thất học, mù chữ và tái mù chữ rất cao, nhất là ở bậc tiểu học, trẻ em trong độ tuổi không được cắp sách đến trường một phần do nhận thức hạn chế, một phần do điều kiện kinh tế của mỗi gia đình... Làm thế nào để có thể hoàn thành nhiệm vụ trong điều kiện khó khăn như vậy là một bài toán không dễ gì giải được đối với Đảng bộ, Ban Giám đốc Lâm trường.
Để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, ngay từ khi vừa đặt chân tới địa phương, một mặt Đảng uỷ, Ban Giám đốc Lâm trường 155 nhanh chóng ổn định tổ chức đơn vị, một mặt cử những cán bộ có kinh nghiệm trong công tác dân vận xuống “bốn cùng” với nhân dân để nắm chắc tình hình cuộc sống cũng như tâm tư, tình cảm của bà con, để từ đó có những giải pháp cụ thể, thiết thực. Lãnh đạo đơn vị thấy rằng muốn giúp cho dân thoát cảnh đói nghèo, lạc hậu thì cần phải có những bước “đột phá” vào những mặt hạn chế. Muốn làm được điều đó, trước hết phải giúp cho dân ổn định nơi ăn, chốn ở, sửa sang chuồng trại chăn nuôi để phát triển kinh tế hộ gia đình. Nghĩ là làm, đơn vị đã ra các nghị quyết chuyên đề nhằm đẩy mạnh khuyến nông, khuyến lâm, nạo vét, xây mới kênh mương giúp bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, mùa vụ, nâng cao thu nhập trên 1 đơn vị diện tích canh tác; nâng cấp các tuyến đường liên thôn, liên bản. Đặc biệt là Nghị quyết chuyên đề về “Đẩy mạnh cuộc vận động xây dựng đời sống văn hoá mới ở thôn bản” nhằm làm chuyển biến nhận thức của bà con trong cuộc sống. Nghị quyết này đã nhận được sự đồng thuận, hưởng ứng của đông đảo đồng bào các dân tộc. Từ khi về địa phương triển khai các chương trình, dự án đến nay, Lâm trường đã thi công trên 3km đường bê tông, trên 10km đường cấp phối, 4 đập tràn, 12 bể lọc nước sạch, 2 điểm trường học, 3 nhà văn hoá cộng đồng... với số tiền đầu tư lên tới hàng chục tỷ đồng. Việc đào tạo nghề, hướng dẫn bà con phương thức canh tác mới theo hướng sản xuất hàng hoá được đơn vị đặc biệt chú trọng. Bình quân mỗi năm, đơn vị mở được gần chục lớp tập huấn bồi dưỡng, chuyển giao tiến bộ khoa học - kỹ thuật để bà con áp dụng vào điều kiện thực tế của mỗi gia đình. Đáng chú ý là, Lâm trường đã tổ chức một số mô hình trình diễn như nuôi lợn nái sinh sản, lợn rừng, bò lai sin, trồng bí xanh và thanh long ruột đỏ. Từ các mô hình này, nhiều hộ dân đã áp dụng khá thành công vào phát triển kinh tế hộ gia đình. Đặc biệt, đến nay, đơn vị đã trồng mới được gần 1.000ha rừng, đã bàn giao được một phần diện tích cho huyện Bình Liêu để giao cho một số tập thể, cá nhân quản lý, phát triển. Nhằm hình thành các cụm dân cư biên giới, Lâm trường đã phối hợp khảo sát, quy hoạch và tổ chức di dãn được 111 hộ dân ra vùng biên giới lập nghiệp, hình thành nên một bản mới tại Phạt Chỉ (Đồng Văn). Kết quả đó đã góp phần tạo “phên dậu” khép kín vành đai biên giới để phát triển kinh tế - xã hội gắn với củng cố quốc phòng - an ninh.
Đồng chí Hoàng Biên, Bí thư Đảng uỷ xã Đồng Văn cho biết: Công sức của Lâm trường đối với địa phương chúng tôi rất đáng ghi nhận. Chỉ tính riêng từ khi triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới đến nay, Lâm trường đã phối hợp chặt chẽ với địa phương để tăng cường đầu tư kết cấu hạ tầng như điện, đường, trường, trạm, các công trình an sinh xã hội. Các công trình này đã và đang đóng vai trò quan trọng để địa phương vươn lên phát triển kinh tế - xã hội ngày càng bền vững hơn.
Quang Minh