Tháng 9-2009, lớp học bổ túc văn hoá (BTVH) THCS đầu tiên được khai giảng tại hai thôn Cửa Vạn và Ba Hang với 41 học sinh tham gia.
Đây thực sự là một “sự kiện” ở hai làng chài này; bởi từ bao đời nay, ngư dân nơi này làm gì có điều kiện để học tập, đa phần đều mù chữ. Chỉ khoảng mươi năm trở lại đây, ở làng chài mới mở lớp học trên biển nhưng cũng chỉ được học hết tiểu học. Muốn học cao hơn, các em phải vào đất liền, điều này không phải gia đình em nào cũng có thể làm được. Và trong khoảng thời gian gần 10 năm mở các lớp học tại làng chài, đã có gần 200 học sinh hoàn thành chương trình tiểu học, vậy mà con số học sinh vào bờ học bậc THCS mỗi khoá chỉ “đếm trên đầu ngón tay”. Những em này ngoài việc được ở nhà nội trú cho học sinh từ biển vào bờ học bậc THCS còn được UBND Thành phố hỗ trợ 200.000 đồng/tháng. Thế nhưng, như năm học 2010-2011, cả khối THCS chỉ có 14 học sinh các làng chài vào bờ học bậc THCS. Trước thực tế này, Trường THCS Hùng Thắng đã tham mưu với UBND phường và Phòng GD&ĐT Hạ Long lập đề án mở lớp dạy học bậc THCS trên biển theo hình thức học BTVH.
Học sinh lớp bổ túc văn hoá THCS vui mừng nhận Giấy chứng nhận tốt nghiệp.
Hai lớp học ở hai điểm Cửa Vạn và Ba Hang có số học sinh xấp xỉ nhau: 21 và 20. Với 284 triệu đồng thành phố chi cho lớp học, các học sinh được hỗ trợ toàn bộ sách vở, đồ dùng học tập. Được sự quan tâm, chỉ đạo, giúp đỡ của nhiều cơ quan, ban, ngành như UBND thành phố, các phòng, ban, Ban Quản lý Vịnh Hạ Long, Công an đường sông tỉnh... lớp học đã được tạo điều kiện một cách tốt nhất. Tuy vậy, do đặc thù dạy học trên biển, các thầy cô và học sinh của lớp cũng gặp rất nhiều khó khăn. Đầu tiên, phải kể đến việc các giáo viên tham gia dạy bổ túc vẫn phải đảm nhiệm dạy các lớp trên bờ nên nhà trường phải sắp xếp thời khoá biểu theo lịch dạy của giáo viên đi biển. Thời khoá biểu thay đổi liên tục gây phiền phức cho giáo viên và học sinh trên bờ. Do giáo viên dạy bổ túc phải dạy kiêm nhiệm nên việc xác định chuẩn kiến thức kỹ năng đối với học sinh rất khó, phải đầu tư nhiều thời gian để soạn bài. Điều kiện sinh hoạt khó khăn cũng là một hạn chế lớn. ở điểm trường Cửa Vạn, nơi ở của các thầy cô chỉ có 2 chiếc giường con mà đến 6 giáo viên ngủ. Ở điểm Ba Hang, các giáo viên phải ngủ nhờ nhà bè của phụ huynh học sinh. Các sinh hoạt khác như ăn uống, nước ngọt, điện chiếu sáng v.v.. cũng rất thiếu thốn. Nhưng có lẽ, quan ngại nhất chính là sự hững hờ đối với chuyện học hành của học sinh...
Tuy nhiên, rồi thì mọi chuyện cũng có cách giải quyết; với phương châm “muốn trò hay chữ thì… đi theo trò”, các thầy cô giáo Trường THCS Hùng Thắng đã làm hết sức mình để mang chữ đến cho các em. Các giáo viên được quán triệt mục đích, ý nghĩa của việc dạy BTVH trên biển xuất phát từ suy nghĩ “học trò không vào bờ học được thì thầy sẽ ra với trò”. Nhà trường đã phân công giáo viên theo năng lực, bộ môn một cách hợp tình, hợp lý. Một lớp học thường có ba giáo viên dạy ghép hai môn: Văn - Sử, Toán - Lý, Hoá - Sinh hoặc Sinh - Địa. Học sinh các lớp thường xuyên học buổi tối, nhưng nếu muốn học ban ngày thì giáo viên cũng sẵn sàng dạy. Mỗi khi vào mùa vụ, các em theo gia đình đi đánh bắt cá ở xa không về học được, các giáo viên lại “chờ” các em về và tạo điều kiện cho học bù, kiểm tra lại theo đúng quy chế. Học sinh làng chài cũng đã có nhiều cố gắng. Các em cũng hiểu rằng, có văn hoá thì tương lai sẽ tốt hơn đời ông bà, cha mẹ chúng. Vì vậy, ngoài việc lao động kiếm tiền, phụ giúp gia đình, các em đã tự giác tham gia học tập đầy đủ, chăm chỉ. Nhìn thấy sự vất vả của thầy cô, lại được thầy cô động viên, hai năm nay, lớp học bổ túc ở làng chài luôn sáng đèn. Ở đó, người ta nhìn thấy rõ sự nhiệt tình của giáo viên và nỗ lực của những cô cậu học trò đủ lứa tuổi... Sau hai năm học, cả 41/41 em đều được công nhận tốt nghiệp. Đặc biệt, trong số đó có 7 em đạt loại Giỏi, 20 em đạt loại Khá. “Trồng cây đợi ngày hái quả”, kết quả này thực sự đã nói lên nỗ lực, cố gắng của các thầy cô và học sinh hai lớp.
Ngày nhận Giấy chứng nhận tốt nghiệp, trong mắt mỗi học sinh có sự hân hoan nhưng cũng không ít băn khoăn. Nguyễn Văn Nhặt, lớp trưởng lớp Cửa Vạn, năm nay vừa 21 tuổi. Anh được nhận vào làm tại Trung tâm Văn hoá nổi Cửa Vạn đã mấy tháng nay. Cầm tấm Giấy chứng nhận, Nhặt tâm sự: “Đây là năm đầu tiên thôn em có nhiều người học hết bậc THCS như thế này. Em và các bạn đều mong muốn được học tiếp lên THPT, nhưng điều kiện về bờ là không thể. Giá như có một lớp bổ túc THPT được mở ra tương tự lớp vừa rồi…” - Nói đến đây, Nhặt ngừng lại. Có lẽ cậu hiểu rằng, mong muốn của cậu và các bạn không phải không thể thực hiện được, nhưng để nó trở thành hiện thực thì chắc sẽ còn rất, rất lâu...
Không chỉ có Nhặt, những em như Hằng, Nụ, Minh, Luyến… tham gia lớp BTVH này đều đang làm việc tại Trung tâm Văn hoá nổi Cửa Vạn. Một số em khác tham gia dịch vụ chèo đò trên Vịnh cho khách tham quan thôn Cửa Vạn, Ba Hang. Mong muốn của các em đều là được học tiếp bậc THPT, nhưng để làm được điều đó thì chỉ còn cách... vào đất liền! Điều này rất khó vì các em giờ đây ngoài là lao động chính trong gia đình thì việc lên bờ với bao chi phí ăn, ở, đi lại... làm sao lo nổi.
Cũng là mong muốn được học tiếp nhưng là bậc THCS - hiện nay chỉ tính thôn Cửa Vạn đã có gần 20 học sinh đăng ký được học THCS. Trong những kiến nghị của nhà trường về lớp học này, cô Nguyễn Thị Thuý Anh, Hiệu trưởng Trường THCS Hùng Thắng, tha thiết mong được các cấp, các ngành quan tâm hơn tới việc nâng cao trình độ văn hoá cho lớp “công dân trẻ” trên biển bằng cách như bố trí giáo viên chuyên trách dạy bổ túc văn hoá trên biển như giáo viên tiểu học, sau hai năm lại mở một khoá học BTVH THCS, tạo điều kiện cho những ai đã tốt nghiệp THCS được tiếp tục học nghề, tuyển lao động phổ thông v.v.. Những đề nghị này là chính đáng và phù hợp với hoàn cảnh, điều kiện và nguyện vọng của các em học sinh trên biển…
