Theo kế hoạch, ngày 18-5 tới đây, tỉnh sẽ tổ chức tuyên dương và trao giải cho 47 giải pháp đoạt giải tại Hội thi Sáng tại kỹ thuật (STKT) tỉnh lần thứ IV, đồng thời phát động Hội thi STKT tỉnh lần thứ V. Đây là sự kiện quan trọng nhất trong chuỗi sự kiện sẽ được tổ chức trong Tuần KH&CN của tỉnh.
Ông Đinh Quang Hải, Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng thư ký Liên hiệp Các hội KH&KT tỉnh, Phó Ban Thường trực BTC Hội thi STKT tỉnh lần IV cho biết: “Hội thi đã nhận được 203 giải pháp của 340 tác giả và đồng tác giả đăng ký tham gia ở 6 lĩnh vực: Nông, lâm, ngư nghiệp, tài nguyên và môi trường; công nghiệp, GT-VT, xây dựng; vật liệu, hoá chất, năng lượng; y dược; CNTT, điện tử, viễn thông; quản lý nhà nước, GD-ĐT và lĩnh vực khác. Đã có 47 giải pháp đoạt các giải nhất, nhì, ba và khuyến khích. Hội thi năm nay đã nâng cả về số lượng và chất lượng; trong đó, nhiều giải pháp có giá trị, ý nghĩa thực tiễn cao có thể áp dụng và nhân rộng”.
Trong số 47 giải pháp đoạt giải có 2 giải pháp được Ban Tổ chức đánh giá cao và trao giải nhất là giải pháp “Cải tiến quy trình đực hoá cá rô phi” của nhóm tác giả Vũ Công Tâm và Nguyễn Đức Trường (Trung tâm Khoa học kỹ thuật và Sản xuất giống thuỷ sản Quảng Ninh) và giải pháp “Thiết kế, chế tạo máy xúc lật hông VMC E500-1 dung tích gầu 0,5÷0,6m2 sử dụng trong dây chuyền đào chống lò thay thế nhập ngoại” của nhóm tác giả do anh Triệu Hải Vân (Công ty CP Chế tạo máy - Vinacomin) làm chủ nhiệm.
Giải pháp “Cải tiến quy trình đực hoá cá rô phi” được xây dựng trên cơ sở cải tiến giải pháp kỹ thuật quy trình sản xuất giống cá rô phi đơn tính đực 21 ngày tuổi bằng phương pháp cho ăn thức ăn trộn hormone-17a Methyltestosterone và quy trình đực hoá cá rô phi bằng phương pháp ngâm trong nước có pha 17a-Methyltestosterone. Theo phân tích của nhóm tác giả Vũ Công Tâm và Nguyễn Đức Trường, cả 2 quy trình trên tuy có ưu điểm nhưng cũng vẫn còn nhiều nhược điểm. Chẳng hạn như: Phải thường xuyên thu trứng cá trong miệng cá bố mẹ, ảnh hưởng đến sức sinh sản của cá bố mẹ; phương pháp cho ăn thức ăn trộn khiến hormone khó phân bố đều đến từng cơ thể, làm hao hụt và khó quản lý một lượng hormone thừa... Nhóm tác giả đã đưa ra giải pháp nâng tỷ lệ đực hoá cá rô phi bằng cách ngâm trong túi nước pha Methyltestosterone lên gần 95%, sẽ giảm được rất nhiều chi phí và nhân công. Cụ thể: Tiết kiệm được lượng hormone phải sử dụng trong quá trình sản xuất 10 triệu con cá bột (mới nở ra 1 ngày tuổi đến dưới 1 tuần tuổi) là 35 triệu đồng; tỷ lệ cá sống tăng 15%, nếu ương nuôi 10 triệu con cá bột sẽ thu được hơn 1,5 triệu cá hương (từ 1 vài tuần tuổi có thể đến 1 tháng tuổi và có thể bán làm cá giống để nuôi thả), tương đương 900 triệu đồng. Hơn nữa, phương pháp mới này đơn giản, thời gian thực hiện ngắn và có thể sản xuất hàng hoá với số lượng lớn.
Nhóm tác giả giải pháp “Thiết kế, chế tạo máy xúc lật hông VMC E500-1 dung tích gầu 0,5÷0,6m2 sử dụng trong dây chuyền đào chống lò thay thế nhập ngoại”, trên cơ sở khảo sát, đánh giá các loại máy xúc lật hông hiện đang sử dụng trong hầm lò tại các công ty than (ZCY60 của Trung Quốc, 612C của Ba Lan), đã nhận thấy có nhược điểm rất lớn. Đó là, các dòng máy trên với kết cấu gối đỡ cần gầu hoặc gối đỡ xi lanh nâng cần được hàn cứng với thân máy, nên khi đổ tải phải quay cả máy để đưa gầu tới phễu và đổ đất đá lên băng tải vận chuyển ra ngoài, nên rất hạn chế sử dụng trong các đường lò có tiết diện không lớn lắm, làm giảm năng suất lao động. Khắc phục nhược điểm đó, nhóm tác giả đã nghiên cứu và thiết kế máy xúc lật hông sử dụng cơ cấu quay cần để đưa vị trí gầu tới vị trí đổ tải nhằm tăng năng suất lao động, hoạt động tốt cả trong các đường lò hẹp. Hiện sản phẩm máy xúc lật hông VMC E500-1 đã được sản xuất đại trà. Công ty CP Chế tạo máy - Vinacomin đã xuất bán được 10 máy cho các đơn vị khai thác than trong Tập đoàn, thu gần 17 tỷ đồng. Khi đưa sản phẩm này vào sử dụng còn giúp giảm chi phí sản xuất, giảm sức lao động thủ công cho người lao động.
Còn rất nhiều giải pháp thiết thực và có ý nghĩa đối với đời sống xã hội, gắn với hoạt động sản xuất của người dân và doanh nghiệp được trao giải. Chính những giải pháp này đã mang lại thành công to lớn cho hội thi năm nay.
Thiện Phong
