Kỳ cuối: Những tiềm năng đang được đánh thức

Nằm cách bờ biển Cam Ranh (Khánh Hoà) chừng 140 hải lý về phía Đông Nam, quần đảo Trường Sa không chỉ có vị trí chiến lược quan trọng trên khu vực biển Đông mà còn có nhiều tiềm năng, thế mạnh về phát triển kinh tế biển, đảo của nước ta. Thông qua Nghị quyết 04 về “Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020” của T.Ư Đảng khoá X, với chính sách đầu tư phù hợp đến nay, nhiều tiềm năng kinh tế tại đây đã và đang được khai thác một cách bền vững, hiệu quả.

Kỳ cuối: Những tiềm năng đang được đánh thức ảnh 1

 Cây xanh được trồng trên các đảo mở ra hướng phát triển du lịch ở quần đảo Trường Sa.

Trong lần trở lại thăm Trường Sa đợt này, chúng tôi có điều kiện tìm hiểu nhiều hơn về tiềm năng, thế mạnh nơi đây. Trước khi đoàn xuống tàu, chúng tôi được đồng chí Đại tá Đinh Gia Thật, Cục phó Cục Chính trị, Quân chủng Hải quân giới thiệu khái quát về vị trí chiến lược cũng như tầm quan trọng của 2 quần đảo thuộc chủ quyền của nước ta đó là Trường Sa và Hoàng Sa. Theo đó thì, quần đảo Trường Sa nằm ở phía Đông Nam của biển Đông, cách bờ biển Cam Ranh, Khánh Hoà chừng 140 hải lý. Quần đảo bao gồm hơn 100 đảo, bãi đá, bãi cạn, bãi ngầm với tổng diện tích lên tới 160 đến 180 ngàn km2 được chia thành 8 cụm đảo là Song Tử, Thị Tứ, Loại Ta, Nam Yết, Sinh Tồn, Trường Sa, Thám Hiểm và Bình Nguyên. Trong số hơn 100 đảo, bãi san hô, có hơn chục đảo và bãi san hô nhô lên khỏi mặt nước tạo thành hình vành khăn, hoặc elip mà thực chất đó là những đỉnh nhô cao của một cao nguyên ngầm có diện tích khoảng 414.000km2. Bao quanh các đảo là thềm san hô nước nông, ra khỏi thềm san hô nước nông, biển sâu đột ngột từ vài trăm mét đến vài ngàn mét. Các thềm san hô thường có các rãnh hẹp, sâu từ vài chục mét đến trăm mét, chạy dọc theo hướng từ chân đảo hay trong lòng các hồ ra ngoài vùng nước sâu. Diện tích toàn bộ phần đảo nổi khoảng 10km2, trong đó, đảo lớn nhất là đảo Ba Bình, có diện tích khoảng 0,5km2, tiếp theo là các đảo Song Tử Tây, Trường Sa, Nam Yết... Đảo có độ cao nhô lên khỏi mặt nước lúc triều cường là đảo Song Tử Tây, khoảng 4-6m. Điểm đáng lưu ý là trên một số đảo có nguồn nước ngầm khá phong phú có thể sử dụng để tắm giặt và tăng gia. Khí hậu ở quần đảo Trường Sa cũng khá đặc thù so với các vùng biển ven bờ, vì mùa hè mát hơn, mùa đông ấm hơn và được chia thành 2 mùa rõ rệt là mùa khô kéo dài từ tháng 2 đến tháng 4 và mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 1 năm sau. Đặc biệt, nơi đây có lượng mưa lớn nhất so với các vùng biển khác của nước ta (2.575mm). Điểm đáng lưu ý nữa là, hàng năm ở quần đảo Trường Sa có tới 270 ngày nắng và có tới 131 ngày có gió mạnh từ cấp 6 trở lên, chỉ có tháng 4 là trời yên, biển lặng hơn, rất thuận lợi cho việc đi biển.

Với đặc thù như vậy, quần đảo Trường Sa có ý nghĩa rất lớn về kinh tế và quốc phòng. Chỉ tính riêng trong lĩnh vực kinh tế thì thềm san hô ở nơi đây là nơi sinh trưởng của nhiều loài hải sản quý, hiếm như rùa biển, hải sâm, cá ngừ, tôm hùm, rong biển và các loài ốc có giá trị dinh dưỡng cao, nếu được khai thác, chế biến tốt thì sẽ mang lại nguồn lợi lớn cho ngân sách Nhà nước. Không những thế, nằm ở giữa biển Đông, Trường Sa có thế mạnh về dịch vụ hàng hải, nghề cá đối với tàu thuyền đi lại và đánh bắt hải sản trong khu vực, đồng thời là điểm du lịch hấp dẫn đối với du khách trong và ngoài nước. Theo một số tài liệu, với tốc độ phát triển kinh tế toàn cầu mạnh mẽ như hiện nay thì chỉ trong một vài thập kỷ tới, khối lượng hàng hoá vận chuyển qua biển Đông sẽ tăng gấp 2-3 lần so với hiện nay; khi đó, biển Đông nói chung và quần đảo Trường Sa nói riêng sẽ có vai trò to lớn trong thương mại quốc tế.

Bằng tầm nhìn chiến lược về tiềm năng, thế mạnh kinh tế biển, đảo của nước ta nói chung và khu vực quần đảo Trường Sa nói riêng, những năm gần đây đặc biệt là từ khi có Nghị quyết 04, Đảng và Nhà nước ta đã đầu tư xây dựng huyện đảo Trường Sa thành một địa phương mạnh về kinh tế, vững về quốc phòng an ninh, từng bước đưa nơi đây thành trung tâm kinh tế trên biển Đông. Ngày nay, đến các đảo nổi như Nam Yết, Song Tử, Trường Sa Lớn, thấy được hệ thống cây xanh: Phong ba, bão táp, bàng vuông, dừa... được trồng rất quy củ. Đây có thể được coi là bước “đột phá” để phát triển kinh tế du lịch. Bởi, đến thăm nơi đây, du khách không chỉ được hưởng không khí trong lành, được ngắm mặt trời xuống biển lúc hoàng hôn hay chiêm ngưỡng ánh bình minh lúc sớm mai mà còn được thưởng thức nước dừa và một số món ăn đặc sản khác. Xung quanh đảo là những rạn san hô cực đẹp là nơi nhiều đàn cá đến kiếm mồi. Và nếu muốn, du khách có thể được đi thuyền vừa câu cá vừa được vui đùa cùng những đàn cá heo bơi theo nô đùa trên ngọn sóng. Một đồng chí cán bộ lãnh đạo huyện đảo Trường Sa khẳng định “Hiện nay, chúng tôi đang chuẩn bị nghiên cứu và đầu tư khá toàn diện để khai thác tiềm năng kinh tế du lịch, vì thế, trong tương lai gần, nơi đây sẽ thành một điểm du lịch, nghỉ dưỡng lý tưởng hấp dẫn du khách”. Kinh tế đánh, bắt, nuôi trồng thủy-hải sản cũng đã và đang được đầu tư khá đồng bộ. Hiện nay, tại một số đảo đã thí nghiệm nuôi trồng cá lồng bè, tu hài... Mặt khác, ngư dân trên đảo còn được trang bị phương tiện đánh bắt hải sản ven các đảo. Nét nổi bật trong việc phát triển kinh tế cho huyện là từ lâu, cấp trên đã xây dựng khu dịch vụ hậu cần nghề cá cho những tàu thuyền của ngư dân đánh bắt lâu ngày trên biển. Dịch vụ này sẽ tổ chức thu mua hải sản, cung cấp xăng dầu, nước ngọt, đá bảo quản cho ngư dân yên tâm hoạt động trên biển. Cũng phải nói thêm rằng, tại buổi họp đoàn trước khi kết thúc chuyến công tác, sau nhiều ngày tham quan các mô hình phát triển kinh tế trên các đảo, đồng chí Vũ Minh Thiết, Tỉnh uỷ viên, Thường trực HĐND tỉnh Quảng Ninh đã trao đổi, đề xuất với huyện Trường Sa nên tổ chức cho nhân dân trên đảo phát triển nghề thủ công mỹ nghệ như làm đèn ngủ, đèn trang trí... Bởi, trên các đảo có rất nhiều loại ốc biển cực đẹp mà hiếm nơi nào có được chính vì thế, rất thích hợp cho việc làm đồ thủ công mỹ nghệ. Xét thấy, đây là kiến nghị rất mới và thiết thực vừa tạo được việc cho phụ nữ, trẻ em trên đảo vừa cho thu nhập khá ổn định nên được chính quyền địa phương ghi nhận và sẽ cho triển khai ngay.

Có thể nói, bằng việc đầu tư nhằm ổn định và phát triển kinh tế-xã hội cho nhân dân huyện Trường Sa nên đã và đang từng bước đánh thức các tiềm năng, thế mạnh trên biển, đảo, xây dựng nơi đây thành địa phương mạnh về kinh tế, vững về quốc phòng an ninh ở tuyến đầu của Tổ quốc.

>> Kỳ 1: Chuyến tàu nối đôi bờ nỗi nhớ

>>Kỳ 2: Cuộc sống mới nơi đảo xa

Cùng chuyên mục