Móng Cái được xác định là một trung tâm thương mại lớn của tỉnh, có tốc độ đô thị hóa nhanh nên những yếu kém, sai phạm trong quản lý đất đai tại địa phương đã trở thành điểm nóng cần được chấn chỉnh ngay. Đơn cử như những sai phạm nghiêm trọng trong công tác quản lý đất đai tại phường Hải Hòa, khi vụ việc cũ còn đang được cơ quan chức năng điều tra làm rõ thì tại đây lại xảy ra những vi phạm mới trong công tác cấp giấy chứng nhận QSDĐ. Tuy vụ việc đã được ngăn chặn kịp thời, chưa để xảy ra những hậu quả đáng tiếc nhưng cũng là một bài học đau xót trong công tác cán bộ và quản lý đất đai.
* Cán bộ địa chính thông đồng với trưởng khu Vừa qua, UBND TX Móng Cái đã phải ra quyết định buộc thôi việc 2 cán bộ địa chính của phường Hải Hòa, xã Hải Xuân và một cán bộ văn phòng xã Hải Xuân với lý do liên quan đến những sai phạm trong công tác quản lý đất đai. Ngoài ra, thị xã còn có văn bản cảnh cáo và đang tiến hành xem xét, bãi nhiệm chức vụ Phó Chủ tịch UBND phường Hải Hòa. Phường Hải Hòa (TX Móng Cái) thời gian gần đây luôn là điểm nóng về đất đai, bởicó vị trí giáp ranh với khu vực nội thị của thị xã nên đất ở đây ngày càng có giá. Hơn nữa công tác quản lý đất đai ở đây thời gian qua còn lỏng lẻo đã tạo ra kẽ hở cho một số đối tượng lợi dụnglàm giả hồ sơ hợp thức hóa để được cấp đất. Cụ thể như vụ việc cố ý trình Hội đồng đăng ký đất đai của phường bộ hồ sơ được làm giả để hợp thức hóa đất ở cho hộ ông Hoàng Văn Thọ. Vụ việcdiễn biến như sau: Năm 2001, ông Đặng Ngọc Bẩy (trưởng khu 8, phường Hải Hòa) đã mua một ngôi nhà cấp 4 trên khu đất công có diện tích là 260m2 của chị Cúc (ở Đầm Hà) tại khu khí tượng cũ thuộc thôn 8, Hải Hòa với giá 6 triệu đồng. Năm 2003, ông Bẩy đã làm hợp đồng thuê 45m2 với UBND xã Hải Hòa với giá là 2.000 đồng/m2/tháng. Đến tháng 10, ông Bẩy làm hồ sơ xin hợp thức hóa khu đất 260m2 và đưa cho anh Nguyễn Đức Thịnh là cán bộ địa chính phường để trình Hội đồng đăng ký đất đai phường nhưng không được duyệt vì thửa đất này nằm trên quy hoạch vành đai 3 của thị xã (trên thực tế năm 1998 ông Bẩy đã được cấp giấy CNQSDĐ tại ô đất số 6 lô 1, khu khí tượng với diện tích 100m2). Tuy nhiên, đến tháng 6-2007, khi biết phường Hải Hòa tiến hành họp xét duyệt cấp giấy CNQSDĐ cho các hộ dân trên địa bàn phường, ông Bẩy đã được anh Thịnh trả lại hồ sơ để làm thủ tục cấp bổ sung. Để được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ông Bẩy mượn sổ hộ khẩu của ông Hoàng Văn Thọ trú tại khu 8, Hải Hòa để phôtô. Sau đó ông“tự biên tự diễn” toàn bộ hồ sơ xin cấp đất gồm: đơn, bản phôtô hộ khẩu, biên bản xác minh ý kiến chủ hộ và biên bản kiểm tra thực địa, sơ đồ thửa đất. Tất cả những giấy tờ này đều do ông Bẩy tự viết, ký (việc ông Bẩy làm hồ sơ khống mang tên ông Hoàng Văn Thọ, ông Thọ không hề biết). Sau khi đã “hoàn tất” các giấy tờ khống trên, ông Bẩy đưa cho anh Thịnh. Mặc dù, anh Thịnh biết rõ bộ hồ sơ đó không đúng chủ hộ, không đúng vị trí đất, được làm khống nhưng vẫn ký xác nhận và trình lên Hội đồng đăng ký đất đai của phường xét duyệt. Từ tháng 5 đến tháng 8-2007, UBND phường Hải Hòa giao cho Hội đồng đăng ký đất đai tiến hành họp xét duyệt cấp giấy CNQSDĐ ở nông thôn cho các hộ dân trên địa bàn phường theo Quyết định số 1335 của UBND TX Móng Cái. Trong quá trình xét duyệt cấp giấy CNQSDĐ bộ hồ sơ làm khống của ông Bẩy đã được anh Nguyễn Đức Thịnh trực tiếp đưa lên Hội đồng đăng ký đất đai của phường xét duyệt đủ điều kiện và niêm yết công khai 15 ngày. Sau đó bộ hồ sơ này và các bộ hồ sơ khác đã được chuyển lên Phòng Tài nguyên và Môi trườngTX Móng Cái. Sau 2 ngày khi biết hồ sơ được gửi lên UBND thị xã, anh Thịnh mới báo cáo bằng miệng cho anh Lê Văn Thành, Chủ tịch Hội đồng đăng ký đất đai phường biết (?). Khi biết sự việc anh Thành đã cho dừng lại hồ sơ để kiểm tra và đề nghị không ra quyết định cấp giấy CNQSDĐ. * Biến đất công thành... đất tư Ông Phùng Xuân Chính, Phó Chủ tịch Hội đồng đăng ký đất đai của xãHải Xuân và 2 cán bộ xã đã cố ý làm sai quy trình hợp thức hóa đất ở trong khi thực hiện chủ trương “hợp thức hóa đất ở cho nhân dân” của Nhà nước. Vụ việc chỉ được vỡ lở khi ông Trần Văn Lợi đào móng xây nhà ở trên thửa đất rộng gần 2.600 m2 đất trồng cây ăn quả do UBND xã Hải Xuân giao sử dụng 20 năm (từ năm 2000). Khi phát hiện thấy ông Lợi có ý định xây nhà ở kiên cố, sáng ngày 18-9-2007 UBND xã Hải Xuân đã mời Thường trực Đảng ủy - HĐND - UBND, các ban ngành, đoàn thể khác và Bí thư chi bộ thôn cùng ông Lợi về làm việc tại UBND xã. Trong buổi làm việc, xã đã lập biên bản đình chỉ thi công công trình. Nội dung biên bản đã ghi rõchỉ cho phép ông Lợi được gia cố, sửa chữa lại nhà ở để trông coi vườn cây và chăn nuôi phát triển kinh tế gia đình, không được phép xây dựng nhà kiên cố tại vị trí trên và ông Lợi đã chấp thuận. Tuy vậy, ngay buổi chiều hôm đó (18-9) ông Lợi đã lên UBND xã xuất trình sổ đỏ và đề nghị được phép tiếp tục xây dựng nhà ở theo hồ sơ đã được hợp thức hóa. Chỉ đến lúc đó, Ban Thường vụ Đảng ủy mới họp bàn để kiểm tra, xác minh làm rõ việc hợp thức hóa đất ở cho ông Lợi là do đâu?. Qua xem xét lại hồ sơ gốc của gia đình ông Trần Văn Lợi, cho thấy những người trực tiếp được giao nhiệm vụ xét duyệt việc đăng ký đất đai của xã đã cố tình làm sai nguyên tắc trong quá trình lập và trình hồ sơ. Các ông: Phùng Xuân Chính, cán bộ địa chính kiêm Phó Chủ tịch Hội đồng đăng ký đất đai xã phụ trách chung của tổ đo vẽ và lập hồ sơ địa chính trình cấp trên phê duyệt; Vương Thành Tốt, cán bộ văn phòng xã được giao nhiệm vụ kiểm tra, đo vẽ hiện trạng vàNguyễn Văn Thu, Bí thư Đoàn xã được trưng dụng thay mặt đoàn thểkiểm tra, giám sát và trực tiếp làm thư ký hội đồng đăng ký xét duyệt đất đai đã cấu kết với nhau để làm hồ sơ giả trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Trong quá trình lập hồ sơ, những cán bộ này đã cố tình xác nhận sai nguồn gốc đất cho gia đình ông Lợi từ đất thuê để trồng cây ăn quả thành đất thổ cư, bỏ quasự tham gia của trưởng thôn, không thông qua UBND xã và chữ ký của các hộ liền kề. Biên bản kiểm tra thực địa thì tổ công tác đã tự làm. Đặc biệt nghiêm trọng, ba cán bộ xã này đã giả mạo chữ ký của đồng chí Chủ tịch Hội đồng đăng ký đất đai xã để hoàn tất hồ sơ. Chính vì xuất phát từ lợi ích cá nhân mà một số cán bộ làm công tác quản lý đất đai của xãđã cố tình làm hồ sơ giả để hợp thức hóa đất cho gia đình ông Lợi, biến đất sản xuất thành đất ở, chuyển đất công thành đất tư gây hậu quả nghiêm trọng. Qua những vụ việc trên cho thấy việc quản lý đất đai ở Móng Cái còn rất nhiều tồn tại. Cụ thể như: UBND phường Hải Hòa vẫn sử dụng những mẫu văn bản hành chính cũ khi Hải Hòa còn là xã để xét duyệt cấp giấy CNQSDĐ cho nhân dân nên đã tạo ra những lỗ hổng trong công tác quản lý cán bộ, quản lý đất đai tại địa phương. Việc cố tình lập hồ sơ giả của một số cán bộ xã Hải Xuân cũng cho thấy công tác quản lý cán bộ cần sớm được chấn chỉnh. Được biết, trước đó đã có cán bộ địa chính và nguyên Chủ tịch UBND phường Hải Hòa đã bị khởi tố về việc thu sai tiền sử dụng đất của dân nhưng xem ra vì mục đích kinh tế mà những người thay thế lại tiếp tục làm sai!. Một lần nữa đây là bài học đắt giá cho chính quyền cơ sởtrong công tác quản lý đất đai trên địa bàn, nhất là khi Móng Cái đang phấn đấu trở thành thành phố thương mại cửa khẩu vào tháng 7-2008.