Khe Táo thuộc thôn Khe Càn, xã Đồng Sơn (Hoành Bồ) vốn heo hút, nhưng bỗng rộn ràng bởi tiếng nói chuyện râm ran và màu áo xanh tình nguyện. Vui hơn nữa là bà con sắp có con đường thuận tiện để đi lại, sẽ không còn phải gò người cõng lương thực, đồ dùng sinh hoạt lặn lội hơn 4 cây số đường rừng về làng như từ xưa đến nay.
Con đường mơ ước
Đồng Sơn là xã vùng cao khó khăn, dân cư thưa thớt. Toàn xã có 458 hộ với 2.235 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Dao. Năm 2007 xã vẫn còn 177 hộ nghèo. Cái nghèo của người dân có rất nhiều nguyên nhân, nhưng lớn nhất vẫn là giao thông đi lại quá khó khăn, nhất là đường liên thôn, liên bản. Thôn Khe Càn là một nơi như vậy.
Khe Càn có đến 80 hộ dân sinh sống, nhưng đường chỉ là những lối mòn nhỏ hẹp. Đoạn từ thôn Cầm Kẻn đến Khe Táo của thôn Khe Càn dài tới 4 km, nhưng là đường rừng, lối đi hẹp, nhiều đoạn phải lách người mới qua nổi. Bao đời nay, mỗi khi mua lương thực, thực phẩm, đồ dùng sinh hoạt... người dân Khe Càn đều phải đi bộ, mặc dù một số hộ dân nơi đây đã có xe máy. Sự khó khăn trong việc đi lại khiến người dân sống khép kín, có người cả đời chưa bước chân ra khỏi thôn. Bà con cũng không mặn mà với việc chăn nuôi, sản xuất mà chỉ làm đủ ăn. Nhiều người cho rằng làm ra nhưng đường đi lại khó khăn, đem đi bán cũng khó. Bởi vậy, niềm mong ước luôn đau đáu trong lòng của người dân chính là có một con đường. Hưởng ứng chiến dịch thanh niên học sinh sinh viên tình nguyện hè năm 2008, Ban Thường vụ Huyện Đoàn Hoành Bồ phối hợp cùng cấp uỷ, chính quyền xã Đồng Sơn đã chỉ đạo Đoàn thanh niên của xã triển khai kế hoạch làm 4km đường dân sinh từ thôn Cầm Kẻn vào Khe Táo của thôn Khe Càn, bắt đầu thực hiện ngày 20-5-2008, với lực lượng chủ yếu là đoàn viên thanh niên (ĐVTN). Đồng chí Bàn Ngọc Hương, Bí thư Đảng uỷ kiêm Chủ tịch UBND xã Đồng Sơn, cho biết: “Đoạn đường này được nhân dân mong ước từ rất lâu. Đảng uỷ xã đã nhiều lần họp bàn nhưng chưa thực hiện được. Nay Đoàn Thanh niên xã đã xung kích tình nguyện đảm nhận, Đảng bộ, Chính quyền, nhân dân xã rất ủng hộ và tạo mọi điều kiện. Xã hỗ trợ toàn bộ kinh phí ăn cho Đội thanh niên tình nguyện, đảm bảo cho các bạn đủ no để lao động, tổng kinh phí hỗ trợ là 25 triệu đồng”. Để con đường nhanh chóng được hoàn thành, Chính quyền xã đã chỉ đạo 2 thôn (thôn Cầm Kẻn và thôn Khe Càn) huy động thêm người dân cùng làm để đẩy nhanh tiến độ thi công với quyết tâm khánh thành đoạn đường vào ngày 27-5-2008.
Vang mãi tiếng hát tình nguyện
Chúng tôi đến xã Đồng Sơn, vào buổi sáng 21-5. Đây là chuyến đi của cán bộ Tỉnh Đoàn và Huyện Đoàn Hoành Bồ đến thăm, động viên Đội thanh niên tình nguyện (TNTN) của xã đang làm đường liên thôn. Từ trung tâm xã, đoàn phải đi bộ vào thôn Khe Càn bởi xe không đi được. Mặc dù đã được đồng chí Bí thư Huyện Đoàn thông báo trước chặng đường đi vất vả, nhưng các thành viên trong đoàn đều không tưởng tượng nổi. Con đường gập ghềnh lên đèo, xuống suối. Là nữ duy nhất trong đoàn nên tôi càng cảm thấy mệt hơn, nhìn quanh, thấy các thành viên khác cũng mướt mát mồ hôi. Mặc dù mệt, nhưng nghĩ đến những bạn đoàn viên đang lao động ngày đêm để hoàn thành đoạn đường liên thôn, chúng tôi chỉ nhìn nhau cười, lau mồ hôi rồi lại đi tiếp. Sau hơn 3 giờ đồng hồ đi bộ 10 km đường rừng, mọi người phấn chấn hẳn lên khi nghe thấy những bài ca thanh niên tình nguyện vang vọng đâu đây. Rồi chúng tôi cũng đi bộ tới con đường vừa mới làm. Lọt thỏm giữa rừng bạt ngàn ấy, hình dáng con đường bắt đầu hình thành, bởi ngày hôm qua, các TNTN đã dốc sức chặt cây, phát bụi, dọn đá.
Đồng chí Vũ Ngọc Giao, Bí thư Huyện uỷ Hoành Bồ tặng áo Đoàn cho thanh niên tình nguyện làm đường ở Đồng Sơn.
Chúng tôi được đồng chí Bí thư Đoàn xã dẫn đi thăm các nhóm, các trại. Mỗi trại có hơn 10 ĐVTN. Tất cả gồm có 10 trại với tổng số 120 người, trong đó có 8 trại phải làm lán ở lại tại công trình, còn 2 trại gần thôn nên ĐVTN ở nhờ nhà dân. Mỗi trại được phân công phụ trách một đoạn đường. Lúc chúng tôi đến, các trại đều vắng người, bởi ĐVTN đang tập trung lao động. Không khí làm đường thật hăng say: Nam thanh niên miệt mài đào những gốc cây to, cậy từng tảng đá. Có những tảng to phải 6-7 người khiêng. Còn các cô gái làm nhiệm vụ cuốc đất, san gạt, hậu cần... Ai cũng mồ hôi ướt áo nhưng trên môi không thiếu nụ cười. Không khí thật hăng say và vui vẻ, tiếng nói, tiếng cười hoà cùng với các bài hát tình nguyện cất lên rộn rã. Khi mặt trời đứng bóng, mọi người dừng tay nghỉ trưa. Bữa cơm ở lán trại số 1 giản dị những thật đầm ấm và vui vẻ. Cái gì ở đây cũng được tận dụng tối đa. Đũa được các bạn hậu cần chẻ vót từ tre rừng vẫn còn thơm mùi tre xanh, lá cây rừng được dùng làm đĩa, lá chuối rừng được dùng làm mâm, rau bao được các bạn hái trong rừng về nấu canh, nước uống chính là nước chè xanh cũng hái trong rừng... Mặc dù lao động vất vả song ai cũng thấy vui bởi mình đang giúp bà con có đường đi lại không chỉ cho hiện tại.
Đồng chí Đặng Hữu Linh, Bí thư Đoàn xã cho biết: “Mỗi buổi tối Đoàn xã đều tổ chức giao lưu văn nghệ, lửa trại cho ĐVTN để động viên mọi người. Sau đợt làm đường này, Đoàn xã sẽ tổ chức kết nạp 17 thanh niên tiên tiến vào Đoàn. Đây cũng là một dịp rèn luyện và thử thách các đối tượng đoàn viên ưu tú để giới thiệu cho Đảng xem xét kết nạp”. Với việc làm thiết thực, tuổi trẻ xã Đồng Sơn đang góp phần phát triển kinh tế xã hội, nâng cao đời sống của đồng bào dân tộc thiểu số của xã. Ban Thường vụ Huyện uỷ ghi nhận và đánh giá cao hoạt động này. Đồng chí Vũ Ngọc Giao, Bí thư Huyện uỷ Hoành Bồ đã đến thăm động viên khích lệ các bạn TNTN, đồng thời đã tặng mỗi bạn một áo xanh TNTN.
Chia tay các bạn TNTN chúng tôi dâng lên một cảm xúc thật khó tả. Hình ảnh lao động, sinh hoạt của các bạn xưa tôi liên tưởng đến những thước phim tư liệu của những thanh niên xung phong mở đường ngày xưa. Đây cũng là con đường ra tiền tuyến song là con đường của tuyến xoá đói giảm nghèo, con đường giúp bà con dân tộc thiểu số giao thương dễ dàng hơn, mở ra một cuộc sống ấm no hơn; hàng hoá, lương thực, thực phẩm không phải oằn trên vai bà con để về bản nữa mà nó sẽ được chở bằng xe máy, thậm chí cả xe ô tô cũng vào được con đường này.
Đoàn chúng tôi quay trở về đã khá xa lán trại các bạn ĐVTN, nhưng tôi vẫn nghe văng vẳng những bài ca tình nguyện. Nhìn thành viên trong đoàn, ai cũng dâng dâng cảm xúc, tôi tự hỏi: Lời ca, tiếng hát ấy như đang âm vang trong trái tim chúng tôi. Với phong trào thanh niên tình nguyện, tôi tin tưởng những con đường mơ ước như thế này sẽ thành hiện thực.
