Nằm ở địa đầu Đông Bắc Tổ quốc, Quảng Ninh không chỉ được biết đến là “cái nôi” của giai cấp công nhân Việt Nam mà còn là biểu tượng của sự bứt phá ngoạn mục. Từ một địa phương dựa hẳn vào tài nguyên khoáng sản, Quảng Ninh hôm nay đã vươn mình trở thành một cực tăng trưởng toàn diện, một hình mẫu về chuyển đổi mô hình phát triển từ “nâu” sang “xanh” của cả nước.
Tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm” cội nguồn sức mạnh
Nhắc đến Quảng Ninh là nhắc đến truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm”, giá trị tinh thần được hun đúc từ những cuộc đấu tranh gian khổ của công nhân mỏ đầu thế kỷ XX. Đây không chỉ là khẩu hiệu, mà đã trở thành nền tảng vững chắc cho mọi bước phát triển của tỉnh qua các thời kỳ lịch sử.
Cuối năm 1936, trước sự áp bức nặng nề của chế độ thực dân với mức lương thấp, điều kiện lao động khắc nghiệt và sự đối xử hà khắc, công nhân mỏ tại Cẩm Phả đã đứng lên đấu tranh dưới sự lãnh đạo của Đảng. Đêm 12, rạng sáng 13/11/1936, cuộc bãi công nổ ra với những yêu sách thiết thực như tăng lương, cải thiện đời sống và bảo vệ quyền lợi người lao động.
Phong trào nhanh chóng lan rộng ra các khu mỏ lớn, hình thành cuộc tổng bãi công quy mô lớn với sự tham gia của khoảng 3 vạn thợ mỏ, buộc chủ mỏ phải chấp nhận nhiều yêu sách chính đáng.
Thắng lợi của cuộc bãi công không chỉ cải thiện đời sống công nhân mà còn khẳng định sức mạnh của giai cấp công nhân Việt Nam, trở thành dấu mốc quan trọng trong phong trào cách mạng. Từ đó, tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm” được hun đúc, trở thành bản sắc riêng của vùng đất mỏ.
Trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, đặc biệt là giai đoạn chiến tranh phá hoại miền Bắc (1964-1972), Quảng Ninh trở thành tuyến đầu ác liệt, nơi vừa sản xuất, vừa chiến đấu với tinh thần “Tay búa, tay súng”. Trong bom đạn ác liệt, công nhân mỏ vẫn duy trì sản xuất, đảm bảo nguồn cung than và điện cho miền Bắc.
Mặc dù địch ra sức tăng cường ném bom, đánh phá, nhưng những người con Vùng mỏ không chỉ nắm chắc tay búa mà còn vững vàng trên mâm pháo bảo vệ công trường, nhà xưởng… đánh trả địch đòn đích đáng. Trong suốt cuộc chiến tranh chống phá hoại của giặc Mỹ, Quảng Ninh đã bắn rơi khoảng 200 máy bay Mỹ, góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của cuộc kháng chiến.
Song song với chiến đấu, Quảng Ninh còn tích cực chi viện cho miền Nam. Hàng chục nghìn thanh niên lên đường nhập ngũ. Tháng 7/1967, tỉnh Quảng Ninh phát động phong trào “Tất cả vì tiền tuyến”, huy động thanh niên từ Móng Cái đến Đông Triều, thuộc mọi ngành nghề, tình nguyện lên đường chi viện cho chiến trường miền Nam. Hưởng ứng phong trào, có khoảng 2.000 công nhân ngành Than tại Hòn Gai, Cẩm Phả viết đơn nhập ngũ mang tên “Binh đoàn Than” hành quân vào Nam đánh giặc.
Không những vậy, còn có hàng nghìn người con quê hương Quảng Ninh dâng hiến tuổi xuân cho đất nước, các anh đã hòa vào mỗi dải đất trên quê hương Việt Nam. Đó là tấm gương Liệt sĩ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Xuân Việt, người con ưu tú của Đất mỏ Quảng Ninh, xuất thân từ công nhân Công ty Than Hà Lầm, đã viết nên trang sử hào hùng bằng tinh thần chiến đấu kiên cường và bất khuất. Ba lần bị thương, nhưng ông kiên quyết ở lại chiến trường, chiến đấu tới hơi thở cuối cùng. Hay Liệt sĩ Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Hà Quang Vóc, xã Đầm Hà, đã mưu trí, dũng cảm cùng các đồng đội thuộc Đoàn 10 đặc công Rừng Sác đánh cháy kho xăng Nhà Bè năm 1973…
Những người con ưu tú của Quảng Ninh cho chiến trường miền Nam đã đóng góp to lớn làm nên đại thắng mùa xuân năm 1975 thống nhất đất nước, non sông thu về một mối.
Khát vọng chuyển mình mang tầm vóc đô thị di sản
Khi đất nước bước vào hội nhập, Quảng Ninh sớm nhận diện thách thức của việc phụ thuộc vào tài nguyên hữu hạn để đưa ra quyết sách "lịch sử" là chuyển dịch mô hình tăng trưởng từ “nâu” sang “xanh”, lấy du lịch, dịch vụ và công nghiệp chế biến, chế tạo làm trọng tâm.
Sự bứt phá này bắt đầu từ cuộc cách mạng trong tư duy quản lý. Nhiều năm liền giữ vững ngôi vị quán quân Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI), Quảng Ninh đã thay đổi từ tư duy “quản lý” sang “phục vụ”. Việc đẩy mạnh cải cách hành chính và số hóa 100% dịch vụ công đã biến Vùng mỏ thành “thỏi nam châm” thu hút các dòng vốn FDI tỷ đô và các tập đoàn kinh tế hàng đầu thế giới.
Chìa khóa mở ra cánh cửa thịnh vượng chính là sự phát triển đột phá về hạ tầng. Tiên phong thực hiện phương châm “lấy đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư”, tỉnh đã huy động nguồn lực xã hội hóa khổng lồ để hoàn thiện mạng lưới giao thông đồng bộ nhất cả nước.
Hệ thống cao tốc xuyên tỉnh dài 176km nối liền Hải Phòng – Hạ Long – Vân Đồn – Móng Cái đã rút ngắn khoảng cách từ thủ đô đến các cửa ngõ quốc tế. Cùng với Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn và hệ thống cảng biển nước sâu, Quảng Ninh đã thiết lập một hệ sinh thái giao thông đa phương thức, kết nối trực tiếp với các trung tâm kinh tế toàn cầu. Bước sang năm 2026, dấu mốc lịch sử mới được xác lập khi tuyến đường sắt cao tốc Hà Nội – Hạ Long được khởi công. Với vận tốc 350 km/h, công trình này không chỉ rút ngắn thời gian di chuyển xuống còn 23 phút mà còn là "sợi dây" thắt chặt Quảng Ninh vào hành lang kinh tế liên vùng.
Thành quả của quá trình đổi mới được minh chứng bằng những số liệu thực tiễn. Suốt một thập kỷ, GRDP của tỉnh luôn duy trì mức tăng trưởng hai con số. Năm 2025, quy mô nền kinh tế đạt 368.500 tỷ đồng với thu nhập bình quân đầu người vượt 10.400 USD. Tiếp đà thăng hoa, trong quý I/2026, GRDP tăng trưởng 9,81%, thu ngân sách nhà nước tăng 37% so với cùng kỳ năm trước. Ngành du lịch trở thành trụ cột kinh tế xanh, trong đó, dự kiến Quảng Ninh đón hơn 22 triệu lượt khách trong năm 2026, tạo ra nguồn thu bền vững và hàng vạn việc làm.
Tuy nhiên, giá trị cốt lõi của sự thịnh vượng tại Quảng Ninh chính là hạnh phúc của nhân dân. Năm 2026, Quảng Ninh thực hiện chủ đề: “Đột phá trong tăng trưởng kinh tế; nâng cao chất lượng đô thị, sớm đạt tiêu chí thành phố trực thuộc Trung ương”. Quảng Ninh hướng tới mục tiêu thu nhập bình quân đạt trên 11.800 USD và hoàn toàn không còn hộ nghèo theo chuẩn mới. Mọi thành quả từ chính quyền số, đô thị thông minh đến y tế, giáo dục đều được đầu tư hiện đại để người dân từ thành thị đến vùng sâu, vùng xa đều được thụ hưởng công bằng.
Từ một “Vùng mỏ Anh hùng”, Quảng Ninh hôm nay đã trở thành một “cực tăng trưởng năng động”. Với nền tảng hạ tầng vững chắc và khát vọng đổi mới, Quảng Ninh đang tự tin vững bước trên con đường trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, một trung tâm kinh tế biển và du lịch đẳng cấp quốc tế trong tương lai gần.
 Chị Trần Minh Châu, Bí thư Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh xã Quảng Đức: Tự hào tiếp bước cha anh, giữ lửa truyền thống và khát vọng cống hiến Tôi luôn cảm thấy tự hào và xúc động mỗi khi tháng Tư lịch sử về – dấu mốc thiêng liêng của Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước 30/4/1975. Đối với thế hệ trẻ hôm nay, đó không chỉ là ký ức hào hùng của dân tộc, mà còn là nguồn động lực mạnh mẽ để chúng tôi tiếp bước cha anh, giữ vững và phát huy ngọn lửa truyền thống yêu nước trong thời đại mới. Là Bí thư Đoàn Thanh niên xã Quảng Đức, tôi nhận thức sâu sắc rằng, trách nhiệm của mình không chỉ dừng lại ở việc tổ chức phong trào, mà còn phải góp phần định hướng lý tưởng, bồi đắp bản lĩnh chính trị và khơi dậy khát vọng cống hiến trong mỗi đoàn viên, thanh niên. Nhân dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng miền Nam 30/4, Đoàn Thanh niên xã đã chủ động xây dựng và triển khai nhiều hoạt động thiết thực, mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc. Thông qua các buổi sinh hoạt chuyên đề, tọa đàm, gặp gỡ nhân chứng lịch sử, chúng tôi giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về giá trị của độc lập, tự do – những thành quả được đánh đổi bằng biết bao xương máu của cha anh. Bên cạnh đó, các hoạt động tri ân, "Đền ơn đáp nghĩa”, chỉnh trang nghĩa trang liệt sĩ, thăm hỏi gia đình chính sách không chỉ thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, mà còn góp phần nuôi dưỡng tình cảm, trách nhiệm của tuổi trẻ đối với cộng đồng và đất nước. Đặc biệt, trong bối cảnh chuyển đổi số, chúng tôi đẩy mạnh tuyên truyền trên các nền tảng mạng xã hội, lan tỏa những câu chuyện lịch sử, tấm gương anh hùng cách mạng bằng cách gần gũi, dễ tiếp cận hơn với thanh niên. Tôi tin rằng, với sự kế thừa truyền thống vẻ vang của dân tộc, cùng tinh thần xung kích, sáng tạo, thế hệ trẻ xã Quảng Đức hôm nay sẽ tiếp tục nỗ lực học tập, rèn luyện, đóng góp trí tuệ và sức trẻ vào sự phát triển của quê hương, xứng đáng với niềm tin và sự hy sinh to lớn của các thế hệ đi trước. |
 Em Nguyễn Hoàng Tuệ Minh, học sinh lớp 8K1, Trường THCS Móng Cái 2, phường Móng Cái 2: Nỗ lực học tập, rèn luyện để tiếp bước cha anh, góp phần xây dựng đất nước Là học sinh thế hệ hôm nay, em luôn cảm thấy tự hào khi được sống trong hòa bình, độc lập – thành quả lớn lao mà cha ông ta đã đánh đổi bằng biết bao hy sinh, gian khổ làm nên thắng lợi lịch sử vẻ vang ngày 30/4/1975. Mỗi dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, em càng thêm hiểu và trân trọng giá trị của hòa bình; từ đó ý thức rõ hơn trách nhiệm của bản thân trong việc tiếp bước cha anh, giữ gìn và phát huy truyền thống cách mạng vẻ vang của dân tộc. Đối với em, việc học tập chính là cách thiết thực nhất để thể hiện lòng biết ơn đối với các thế hệ đi trước. Em luôn cố gắng nỗ lực trong học tập, rèn luyện, không ngừng trau dồi kiến thức. Những thành tích đạt được trong thời gian qua vừa là niềm vui, vừa là động lực để em tiếp tục phấn đấu, hoàn thiện bản thân. Em tin rằng, mỗi bạn trẻ đều có ý thức học tập tốt, sống có lý tưởng và hoài bão chính là cách góp phần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng phát triển. |
 Thiếu tá Đỗ Hoài Nam, Trạm trưởng Trạm Biên phòng Cái Rồng, Đồn Biên phòng Hạ Long (BĐBP tỉnh Quảng Ninh): Giữ vững chủ quyền, an ninh biên giới biển, đảo là cách thiết thực tri ân thế hệ đi trước Sinh ra và lớn lên trong hòa bình, tôi càng thấm thía giá trị thiêng liêng của ngày 30/4/1975 - mốc son chói lọi trong lịch sử dân tộc, kết tinh của ý chí độc lập, khát vọng thống nhất non sông và tinh thần hy sinh to lớn của các thế hệ cha anh. Thường xuyên được tuyên truyền, giáo dục về truyền thống anh hùng bất khuất của dân tộc, của lực lượng quân đội nhân dân Việt Nam và tự tìm hiểu qua những trang sách lịch sử, những thước phim tư liệu, những câu chuyện từ thế hệ đi trước, tôi luôn xúc động, tự hào về lớp người đã dành trọn tuổi xuân, thậm chí cả cuộc đời cho sự nghiệp giải phóng dân tộc. Chiến thắng ấy nhắc nhở thế hệ trẻ hôm nay phải sống xứng đáng hơn, trách nhiệm hơn với Tổ quốc. Là một cán bộ biên phòng trẻ, công tác tại tuyến biển, đảo của tỉnh, tôi xác định nhiệm vụ của mình là không ngừng học tập, rèn luyện bản lĩnh chính trị, nâng cao trình độ nghiệp vụ, giữ nghiêm tác phong chính quy; cùng đồng đội quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới biển; đồng thời tích cực tuyên truyền, vận động ngư dân chấp hành pháp luật, đặc biệt là trong phòng chống khai thác IUU… Đó là cách thiết thực để chúng tôi viết tiếp phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ trong thời kỳ mới. |
 Chị Nguyễn Hoàng Khánh Linh, Phó Chủ tịch CLB Sinh viên 5 tốt, Trường Đại học Hạ Long: Biến niềm tự hào thành khát vọng cống hiến bằng những hành động cụ thể Thế hệ chúng tôi vô cùng may mắn khi được sinh ra lúc đất nước đã thống nhất, lớn lên cùng nhịp độ vươn lên từng ngày của quê hương Quảng Ninh và cả nước. Ngày 30/4/1975 không chỉ là mốc son chói lọi kết thúc thắng lợi cuộc kháng chiến chống Mỹ, mà còn là kết tinh của đường lối lãnh đạo đúng đắn của Đảng, của sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và tinh thần chiến đấu bền bỉ suốt hơn hai thập kỷ… Là một đoàn viên thanh niên, tôi nhận thức rõ rằng tiếp bước truyền thống không chỉ là niềm tự hào mà còn là mệnh lệnh từ trái tim. Phải có bản lĩnh vững vàng, sống có kỷ luật, không ngừng học tập và thể hiện khát vọng cống hiến bằng hành động cụ thể. Bản thân tôi xác định phải không ngừng nâng cao tri thức, rèn luyện kỹ năng, chủ động thích ứng với yêu cầu của thời đại mới; dám nghĩ, dám làm để cống hiến sức trẻ của mình. Tôi tin rằng, bằng sự nỗ lực không ngừng và tinh thần trách nhiệm, thế hệ trẻ hôm nay sẽ tiếp nối giá trị của lịch sử, viết tiếp câu chuyện hoà bình, hướng tới mục tiêu xây dựng một Việt Nam hòa bình, độc lập, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc. |
