Trong một thế giới kết nối như hiện nay, bên cạnh 4 "trụ cột" CNTT là cơ sở hạ tầng CNTT, nguồn nhân lực, công nghiệp CNTT, ứng dụng CNTT thì vấn đề đảm bảo an toàn thông tin (ATTT) rất cần được coi trọng. Đặc biệt, trong bối cảnh Quảng Ninh đang xác định CNTT là "đòn bẩy" trong nhiều nội dung công việc, thì đảm bảo ATTT chính là xây "bức tường" vững chắc bảo vệ cho mọi mặt hoạt động của tỉnh.
Nổi bật nhất trong các hoạt động nhằm đảm bảo ATTT, giữ vững an ninh mạng trên địa bàn tỉnh hiện nay, chắc chắn phải kể đến Đề tài khoa học "Hệ thống giám sát và cảnh báo sớm tấn công, gây mất an toàn mạng" được Trung tâm CNTT&TT (Sở TT&TT) chủ trì nghiên cứu, thực hiện. Bắt đầu thực hiện từ tháng 1/2016 đến nay, trải qua hơn 2 năm nghiên cứu, xây dựng, phát triển với hơn 20 chuyên đề cụ thể và các nhiệm vụ thực nghiệm, đề tài đã hoàn thiện, được nghiệm thu, triển khai thí điểm tại Trung tâm Tích hợp dữ liệu tỉnh. Hệ thống này có khả năng phát hiện, cảnh báo sớm các nguy cơ gây mất an toàn an ninh mạng, giúp nhân viên quản trị hệ thống có căn cứ để kịp thời đưa ra những phương án ứng phó. Hệ thống được nghiên cứu, phát triển bởi các kĩ sư CNTT của Quảng Ninh, đã được các chuyên gia về CNTT đánh giá cao.
Chia sẻ về đề tài, ông Nguyễn Trung Tiến, Giám đốc Trung tâm CNTT&TT, cho biết: Quảng Ninh là một trong những tỉnh đi đầu cả nước về triển khai Chính quyền điện tử, hướng tới Chính quyền số. Chính vì vậy, vấn đề đảm bảo ATTT phải được coi trọng trước tiên. Đặc biệt, tại Trung tâm Tích hợp dữ liệu tỉnh - nơi đặt hệ thống máy chủ lưu trữ, quản lý cơ sở dữ liệu từ số hóa, quản lý văn bản, đến "một cửa" điện tử, quản lý hành chính từ cấp tỉnh tới địa phương hay các phần mềm chuyên ngành của các lĩnh vực trọng yếu tỉnh... thì vấn đề đảm bảo an toàn, giúp hệ thống hoạt động trơn tru, ổn định chính là yếu tố “sống còn” trong xây dựng Chính quyền điện tử. “Hệ thống giám sát và cảnh báo sớm tấn công, gây mất an toàn mạng” có thể coi như “người gác cửa”, giúp đơn vị quản lý, vận hành Trung tâm Tích hợp dữ liệu tỉnh được an toàn, hiệu quả. Thời gian tới, tùy vào nhu cầu và điều kiện thực tế, hệ thống sẽ được nhân rộng tới các đơn vị, địa phương, giúp đảm bảo ATTT trong mọi mặt hoạt động trên nền tảng CNTT ngay từ cơ sở...
Cùng với đó, từ năm 2015 đến nay, tỉnh đã và đang thực hiện hiệu quả việc trao đổi văn bản điện tử, chữ ký số trong các cơ quan nhà nước với việc trở thành một trong hai địa phương đầu tiên trong cả nước thực hiện liên thông 4 cấp trong trao đổi văn bản điện tử. Việc áp dụng văn bản điện tử, chữ ký số đã thúc đẩy sử dụng dịch vụ công mức độ 3, 4 của các doanh nghiệp, phát huy hiệu quả Chính quyền điện tử. Tuy nhiên, công tác này cũng tiềm ẩn không ít nguy cơ mất an toàn, an ninh với các thủ đoạn như: Thư điện tử giả mạo, file đính kèm, liên kết ẩn chứa mã độc... Chính vì vậy, ngoài việc đầu tư nâng cấp, trang bị hệ thống chặn lọc thư rác, thư giả mạo, các loại mã độc cho hệ thống, vấn đề cảnh báo, phổ biến, tập huấn kiến thức cho đội ngũ cán bộ chuyên trách về CNTT và đông đảo cán bộ, công chức, viên chức cũng được các đơn vị chức năng quan tâm làm tốt.
Hằng năm, Sở TT&TT đều chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị tổ chức tập huấn, nâng cao nhận thức về ATTT cho lãnh đạo, cán bộ; tổ chức đào tạo, tập huấn về kiến thức, kỹ năng ATTT cho cán bộ có trách nhiệm liên quan; đầu tư nâng cao năng lực kỹ thuật bảo đảm ATTT cho các hệ thống thông tin thuộc phạm vi quản lý; xây dựng kế hoạch ứng phó sự cố; định kỳ hằng năm thực hiện kiểm tra, đánh giá, diễn tập về ATTT...
Sở TT&TT cũng đều đặn phối hợp với Công an tỉnh tổ chức kiểm tra về công tác đảm bảo ATTT trong các cơ quan, đơn vị nhà nước nhằm đánh giá toàn diện về thực trạng công tác bảo vệ bí mật nhà nước, tình hình đảm bảo ATTT trên hệ thống mạng, máy tính của các cơ quan, đơn vị. Từ đó có căn cứ để xây dựng, triển khai các chương trình, kế hoạch tăng cường năng lực đảm bảo ATTT cho các cơ quan, tổ chức trọng yếu trên địa bàn tỉnh.
Với tầm quan trọng hiện hữu và sự ảnh hưởng sâu rộng, tác động lớn đến nhiều mặt, vấn đề ATTT đã và đang được tỉnh quan tâm, chú trọng, làm tốt, đảm bảo nền móng vững chắc cho sự phát triển khi Quảng Ninh đang trên con đường xây dựng Chính quyền số và thành phố thông minh.
Minh Hà
