Những cán bộ cốt cán của Đảng về những khai trường, hầm lò, vô sản hóa để truyền bá Chủ nghĩa Mác- Lênin ngày càng bám rễ vững chắc vào phong trào công nhân. Từ những “hạt giống đỏ” được ươm mầm trong lòng đất mỏ, truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm”, tinh thần đoàn kết, tương thân tương ái tiếp tục là mạch nguồn sức mạnh văn hóa công nhân Vùng mỏ.
Tạo sức mạnh nội sinh cho các thế hệ thợ mỏ
Lịch sử hào hùng của phong trào công nhân mỏ đã và đang được các thế hệ cán bộ, Đảng viên thợ mỏ gìn giữ và phát huy qua từng giai đoạn. TKV hiện có gần 93.000 lao động, trong đó có trên 29.000 đảng viên. Đây là nguồn nhân lực quan trọng để củng cố tổ chức Đảng trong doanh nghiệp. Những đảng viên, công nhân hôm nay chính là người tiếp nối sứ mệnh lịch sử, biến truyền thống cách mạng thành động lực phát triển, viết tiếp trang sử hào hùng của ngành Than - Khoáng sản Việt Nam trong kỷ nguyên mới. Trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, tinh thần thợ mỏ, biểu tượng của sự kiên cường, kỷ luật và đồng tâm hiệp lực luôn là nền tảng để ngành Than vượt qua mọi thách thức.
Theo ông Bùi Văn Khích, nguyên Ủy viên BTV Tỉnh ủy, nguyên Bí thư Đảng ủy Than Quảng Ninh, việc phát huy tinh thần thợ mỏ không chỉ là yêu cầu cấp thiết mà còn là chìa khóa để ngành Than tiếp tục khẳng định vị thế, góp phần xây dựng đất nước phồn vinh. Trước hết, tinh thần thợ mỏ chính là tinh thần “Kỷ luật và Đồng tâm” là sức mạnh nội tại giúp thợ mỏ vượt qua gian khổ, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ. Trong môi trường lao động khắc nghiệt dưới lòng đất, với muôn vàn nguy cơ (sập lò, khí độc, bục túi nước…), chỉ có kỷ luật nghiêm ngặt và sự đoàn kết chặt chẽ mới đảm bảo an toàn và hiệu quả sản xuất. Lịch sử ngành Than Việt Nam đã chứng minh rằng các thế hệ thợ mỏ luôn “đồng tâm hiệp lực”, biến khó khăn thành động lực, góp phần quan trọng vào sự nghiệp giải phóng dân tộc và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Nếu thiếu kỷ luật, sản xuất sẽ rối loạn; nếu thiếu đồng tâm, sức mạnh tập thể sẽ tan vỡ.
Ông Ngô Hoàng Ngân, Bí thư Đảng ủy Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam, khẳng định: Giá trị cốt lõi “Kỷ luật và Đồng tâm” chính là nguồn sức mạnh nội sinh giúp Tập đoàn vượt qua mọi khó khăn, hoàn thành nhiệm vụ cung cấp than cho nền kinh tế quốc gia. Truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm” trở thành giá trị cốt lõi của văn hóa thợ mỏ, được các thế hệ Đảng ủy TKV kế thừa và phát huy trong Nghị quyết số 08-NQ/ĐU và các văn kiện gần đây. Tiếp nối mạch nguồn truyền thống trong giai đoạn mới. Hiện nay, Đảng ủy TKV tiếp tục lãnh đạo thực hiện Nghị quyết số 08-NQ/ĐU, ngày 07/5/2026 về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống giai đoạn 2026-2030, gắn với Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Các mục tiêu cụ thể được đề ra rõ ràng: 100% đơn vị xây dựng và thực hiện tiêu chí văn hóa doanh nghiệp; 100% công trình văn hóa, di tích được duy tu, tôn tạo; duy trì phong trào thi đua, xây dựng hình tượng “Thợ mỏ TKV - Đổi mới, sáng tạo”; phát triển đảng viên trong công nhân trực tiếp sản xuất.
Trước đó, Đảng ủy TKV đã xây dựng chương trình hành động số 16-CTTr/ĐU thực hiện Nghị quyết 80-NQ/TW nhấn mạnh việc khơi dậy niềm tự hào truyền thống, đổi mới hoạt động văn hóa, xây dựng đội ngũ cán bộ, công nhân phát triển toàn diện về “đức - trí - thể - mỹ”. Hiện nay vẫn còn những hạn chế cần khắc phục như: Ở một số nơi, tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật lao động chưa cao; công nghệ cũ kỹ vẫn tồn tại; đời sống vật chất, tinh thần của một bộ phận thợ mỏ còn khó khăn. Điều này đòi hỏi phải có những giải pháp đồng bộ để phát huy tinh thần thợ mỏ một cách thiết thực. Do đó, ngành Than đang nỗ lực chăm lo tốt hơn đời sống vật chất và tinh thần cho người lao động, xây dựng nhà ở tập thể, hỗ trợ xe đưa đón, tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao để thợ mỏ yên tâm gắn bó với nghề, với mỏ. Đồng thời, đẩy mạnh phong trào thi đua “Lao động giỏi, Lao động sáng tạo”, nhân rộng các gương điển hình tiên tiến trong ngành Than, tạo động lực để mỗi thợ mỏ đều tự hào và nỗ lực cống hiến.
Thắp sáng niềm tin thợ mỏ
Phát huy tinh thần thợ mỏ là nhiệm vụ chiến lược, có ý nghĩa quyết định đối với sự phát triển bền vững của ngành Than và nền kinh tế đất nước. Mỗi thợ mỏ đã và đang noi gương các thế hệ cha anh, rèn luyện “Kỷ luật và Đồng tâm”, sáng tạo không ngừng, đoàn kết một lòng. Thợ mỏ hôm nay phải là “thợ mỏ anh hùng” của thời kỳ mới, kiên cường, sáng tạo và luôn hướng tới tương lai tươi sáng.
Trong bối cảnh bùng nổ thông tin và sự phát triển mạnh mẽ của các nền tảng mạng xã hội, việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch đã trở thành nhiệm vụ cấp bách và thường xuyên. Cán bộ truyền thông tại các mỏ còn kịp thời đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, ngăn chặn, xử lý, gỡ bỏ, triệt phá thông tin sai sự thật, xấu độc, các quan điểm sai trái, thù địch trên Internet, mạng xã hội, bằng việc thông qua việc viết tin, bài, trực tiếp vào mục bình luận của các tài khoản đưa thông tin trái chiều, sai sự thật để phản bác. Nhiều Đảng bộ đã không ngừng nâng cao chất lượng hoạt động của Tổ Cộng tác viên bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tạo là "lá chắn" vững chắc tại cơ sở. Đây là bước đi quan trọng nhằm củng cố lực lượng, đảm bảo đội ngũ cộng tác viên có đủ bản lĩnh chính trị, năng lực chuyên môn và kỹ năng nghiệp vụ để đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới. Bên cạnh đó, việc gắn kết nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng với các phong trào thi đua lao động sản xuất đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp cán bộ, đảng viên nâng cao "sức đề kháng" trước những thông tin độc hại.
Công tác tuyên truyền còn được ngành Than đẩy mạnh với nhiều hoạt động văn hóa, thể thao, giáo dục lịch sử cho thế hệ trẻ. Chị Nguyễn Thanh Hải, Bí thư Đoàn Thanh niên Công ty CP Than Đèo Nai - Cọc Sáu, cho biết: “Trong giai đoạn hiện nay, để thắp sáng niềm tin của những người thợ trẻ, điều quan trọng nhất là phải giúp đoàn viên thanh niên tự tin làm chủ công nghệ, làm chủ thiết bị hiện đại và thích ứng nhanh với môi trường sản xuất ngày càng đổi mới. Qua những việc làm thiết thực, nhiều đoàn viên hôm nay đã trưởng thành rất nhanh, tự tin vận hành thiết bị hiện đại, góp phần nâng cao năng suất lao động và xây dựng hình ảnh người thợ mỏ thời đại mới bản lĩnh, trí tuệ và giàu khát vọng cống hiến”.
Các hoạt động bảo tồn di tích (Nhà truyền thống ngành Than, các di tích lịch sử liên quan đến phong trào công nhân), tuyên truyền trên các nền tảng số (trang web vinacomin.vn, Fanpage “Người Thợ”), cùng phong trào thi đua lao động sản xuất đang góp phần xây dựng ngành Than phát triển bền vững, góp sức đưa Quảng Ninh trở thành tỉnh kiểu mẫu, giàu đẹp, văn minh, hiện đại. Fanpage “Người Thợ” được Đảng ủy Than Quảng Ninh thành lập từ ngày 20/6/2020 đến ngày 29/8/2022, trang trở thành fanpage chung của Đảng ủy Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam và Đảng ủy Than Quảng Ninh. Đây là một trong những kênh truyền thông quan trọng để lan tỏa đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, các hoạt động sản xuất kinh doanh, chăm lo đời sống người lao động cùng những gương điển hình tiên tiến trong ngành Than. Với phương châm “lấy đẹp dẹp xấu”, “lấy tích cực đẩy lùi tiêu cực”, “lấy thông tin phủ thông tin”, trang Fanpage đã trở thành “lá chắn” tư tưởng vững chắc, kịp thời pha loãng và đẩy lùi thông tin xấu độc trên không gian mạng.
Ông Nguyễn Anh Chương, Bí thư Đảng uỷ, Giám đốc Công ty Tuyển than Cửa Ông cho biết: Trong thời gian qua, Đảng bộ Công ty luôn trân trọng, kế thừa và phát huy tinh thần bất diệt của lớp đảng viên, thợ mỏ đầu tiên ở vùng than Cẩm Phả - Cửa Ông. Đó là tinh thần kiên trung với Đảng, gắn bó máu thịt với công nhân, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, sẵn sàng hy sinh vì lý tưởng cách mạng, vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân. Tinh thần ấy được Đảng bộ Công ty cụ thể hóa bằng sự đoàn kết, thống nhất trong lãnh đạo, chỉ đạo; bằng quyết tâm vượt mọi khó khăn, giữ vững sản xuất, bảo đảm an toàn, việc làm, thu nhập và nâng cao đời sống của người lao động. Mỗi cán bộ, đảng viên, người lao động Công ty hôm nay luôn tự hào, kế tục sự nghiệp và noi gương các lớp đảng viên Vùng mỏ kiên trung đi trước, phát huy truyền thống “Kỷ luật và Đồng tâm”, rèn luyện bản lĩnh chính trị, đổi mới, sáng tạo, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả sản xuất kinh doanh, xây dựng Đảng bộ và các tổ chức trong hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, trong sạch và vững mạnh.
Cũng theo ông Bùi Văn Khích, nguyên Ủy viên BTV Tỉnh ủy, nguyên Bí thư Đảng ủy Than Quảng Ninh, để phát huy tinh thần thợ mỏ trước hết phải giáo dục người lao động ý thức tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kỹ thuật, quy định an toàn và tinh thần “một lòng vì tập thể”. Thứ hai, phát huy tinh thần thợ mỏ là động lực để đổi mới sáng tạo và nâng cao năng suất lao động. Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 và hội nhập quốc tế, khi ngành Than phải đối mặt với nhiều thách thức, tinh thần thợ mỏ truyền thống – cần cù, sáng tạo, dám nghĩ dám làm – cần được khơi dậy mạnh mẽ hơn. Thợ mỏ không chỉ là người lao động chân tay mà còn là những “kỹ sư mỏ” thực thụ, ứng dụng khoa học kỹ thuật, cơ giới hóa, tự động hóa vào khai thác. Việc lan tỏa tinh thần này sẽ tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp TKV hoàn thành kế hoạch sản xuất, góp phần đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Trong bối cảnh mới, với những thách thức từ chuyển đổi số, bảo vệ môi trường và yêu cầu nâng cao năng suất, việc tiếp tục bám sát quần chúng, phát triển đảng viên từ công nhân trực tiếp sản xuất chính là cách tốt nhất để giữ vững và phát huy bản sắc văn hóa thợ mỏ, một phần quan trọng của văn hóa Quảng Ninh. Tại buổi gặp mặt, chúc Tết công nhân, cán bộ ngành Than nhân dịp đón Tết nguyên đán Bính Ngọ ngày 27/1/2026, Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, muốn triển khai thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV, muốn đưa chủ trương, đường lối của Đảng đi vào cuộc sống, thì phải bắt đầu từ thực tiễn sản xuất, từ công trường, hầm lò, từ đời sống hằng ngày của công nhân. Chọn về với Vùng mỏ Quảng Ninh - cái nôi của giai cấp công nhân, nơi làm ra nguồn năng lượng quan trọng cho đất nước chính là để khẳng định và làm sâu sắc hơn bản chất giai cấp công nhân của Đảng; để lắng nghe, chia sẻ và cùng hành động với những người trực tiếp làm ra của cải vật chất cho xã hội.
Tổng Bí thư nhấn mạnh, tiếp tục phát huy vai trò của tổ chức Đảng, công đoàn trong doanh nghiệp; xây dựng tổ chức Đảng trong doanh nghiệp vững mạnh là yếu tố quyết định để lãnh đạo thực hiện tốt nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh, chăm lo đời sống công nhân và giữ vững bản chất giai cấp công nhân của Đảng. Cùng với đó, toàn ngành cần đặc biệt quan tâm công tác phát triển đảng viên trong công nhân trực tiếp sản xuất. Đây là yêu cầu có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm giữ vững và làm sâu sắc hơn bản chất giai cấp công nhân của Đảng trong điều kiện mới.
