Chúng tôi tới thăm Xí nghiệp Đóng tàu Vận tải Thành An (CCN Hà An, phường Hà An, TX Quảng Yên), một ngày đầu tháng 4, đây là một trong những cơ sở đóng tàu từng được đánh giá là hoạt động khá tốt trong CCN với hàng trăm lao động. Vậy mà nay Xí nghiệp chỉ còn duy trì được việc làm cho 35 công nhân với lương bình quân từ 2,8-3 triệu đồng/người/tháng.
Ông Bùi Huy Tập, Giám đốc Xí nghiệp than thở: “Từ năm 2011, hoạt động của Xí nghiệp đã có phần chững lại và bước sang năm 2012 thì thực sự khó khăn. Các đơn hàng đóng mới tàu hiện nay rất khan hiếm. Nhất là từ giữa tháng 4-2012, khi tỉnh có quyết định chấm dứt sử dụng tàu vỏ gỗ hoạt động trên Vịnh Hạ Long thì các đơn hàng đóng tàu vỏ gỗ đều đã bị huỷ bỏ hết. Chúng tôi cũng đã nghiên cứu, tìm hiểu áp dụng công nghệ đóng mới tàu vỏ sắt nhưng do năng lực còn hạn chế, độ tin cậy chưa cao, hạ tầng cơ sở chưa đáp ứng được yêu cầu nên rất ít đơn hàng. Hiện mặt bằng của chúng tôi có diện tích khoảng 6.300m2. Nếu như trước đây, chỉ đóng và sửa chữa các con tàu vỏ gỗ, trọng tải thấp thì với diện tích này vẫn có thể hoạt động được nhưng nay chuyển sang đóng tàu vỏ sắt không đáp ứng được nữa. Khó khăn này chưa giải quyết được khó khăn khác lại đang tới. Đó là điện sản xuất cho các doanh nghiệp trong CCN từ lâu nay không được ổn định. Ngành điện đang yêu cầu chúng tôi phải tự bỏ tiền đầu tư trạm điện phục vụ hoạt động của mình. Trong hoàn cảnh hoạt động cầm chừng như thế này việc đầu tư thiết bị để sản xuất đã khó nói gì đến đầu tư trạm biến áp”. Ông Tập cho biết thêm: “Để đáp ứng nhu cầu đóng tàu vỏ sắt, các doanh nghiệp phải đầu tư máy móc, mở rộng xưởng đóng tàu thế nhưng vốn ở đâu để đầu tư. Công nghiệp sửa chữa đóng tàu sắt cần đầu tư lớn, song lợi nhuận lại không cao. Trong khi đó, doanh nghiệp không thể tiếp cận được vốn vay ưu đãi của ngân hàng. Doanh nghiệp buộc phải tự xoay xở với vốn tự có nếu vay vốn ngân hàng doanh nghiệp khó có thể trụ được trong giai đoạn này”.
Đưa chúng tôi đi tham quan một vòng quanh CCN, vị giám đốc đã có trên 28 năm làm nghề đóng tàu này kể tiếp: “Đường giao thông vào CCN cũng không được quan tâm đầu tư. Để vào CCN, các xe chở vật liệu xây dựng chỉ có thể đi qua con đường khu 12, phường Hà An. Thế nhưng trước đây, con đường được làm để phục vụ dân sinh. Đến nay, ngót đã hơn chục năm, trên 2km đường hàng ngày phải “quằn mình” chịu hàng chục xe chở vật liệu trọng tải lớn “giày xéo” giờ đã xuống cấp nghiêm trọng. Các doanh nghiệp buộc phải giảm tải, vận chuyển vật liệu nhiều lần, khiến chi phí vận chuyển tăng. Bây giờ ngay cả nước sinh hoạt chúng tôi cũng phải đi mua ở nơi khác về”.
Khi tìm hiểu chúng tôi được biết những khó khăn của Xí nghiệp Đóng tàu Vận tải Thành An trên đây cũng là khó khăn chung của hầu hết các doanh nghiệp đóng tàu trong CCN Hà An. Hơn lúc nào hết các doanh nghiệp hoạt động trong CCN Hà An đang rất cần sự hỗ trợ của các cơ quan chức năng, chính quyền địa phương giúp họ vượt qua giai đoạn khó khăn này.
Cao Quỳnh