Quảng Ninh là một trong những tỉnh có nhu cầu trồng rừng hàng năm lớn trong cả nước. Trung bình mỗi năm toàn tỉnh trồng mới khoảng từ 12.000-14.000ha rừng, trong đó chủ yếu trồng keo, với nhu cầu số lượng cây từ 36-40 triệu cây.
Mặc dù nhu cầu giống cây lâm nghiệp rất lớn song theo đánh giá của Chi cục Phát triển lâm nghiệp, hiện giống cây lâm nghiệp của Quảng Ninh không thiếu, các cơ sở sản xuất kinh doanh giống cây lâm nghiệp trên địa bàn hoàn toàn có thể đáp ứng nhu cầu về giống cây lâm nghiệp cho các cá nhân, tổ chức, các dự án trồng rừng. Hiện đang có 23 đơn vị đủ điều kiện sản xuất kinh doanh giống cây lâm nghiệp đang hoạt động, trong đó có 7/8 Công ty TNHH MTV lâm nghiệp của tỉnh; một số doanh nghiệp tư nhân cổ phần hoạt động trong lĩnh vực lâm nghiệp như: Trần Báu, Tân Bình, Dược liệu Đông Bắc, Thanh Lâm, Cẩm Dương, Xuân Tiến…; Ban Quản lý rừng phòng hộ Trúc Bài Sơn; một số trung tâm, trong đó lớn nhất là Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng khoa học và Sản xuất lâm, nông nghiệp Quảng Ninh… Ngoài ra còn có nhiều hộ gia đình tự cung, tự cấp giống cây lâm nghiệp, đáp ứng nhu cầu trồng rừng của bản thân. Tuy nhiên, vấn đề quản lý chất lượng giống cây lâm nghiệp lại đang là một bất cập, gặp không ít khó khăn.
Theo thống kê thời điểm gần đây nhất của Chi cục Phát triển lâm nghiệp, hiện 23 đơn vị đủ điều kiện sản xuất kinh doanh giống cây lâm nghiệp kể trên chỉ có năng lực đáp ứng khoảng 13-15 triệu cây/năm. Đây là số cơ sở, số lượng cây giống lâm nghiệp mà đơn vị chủ quản là Sở NN&PTNT kiểm soát được chất lượng thông qua việc cấp giấy chứng nhận nguồn gốc lô cây con và cấp giấy chứng nhận nguồn gốc lô giống. Đơn cử từ năm 2013, toàn tỉnh trồng mới 11.770ha rừng thì chỉ có 3.035ha rừng trồng được kiểm soát, còn lại 8.735ha chưa được kiểm soát. Còn năm 2014, mặc dù chưa có con số cuối cùng song tỷ lệ diện tích rừng đã được kiểm soát chất lượng giống cây trồng cũng không cao hơn. Theo Chi cục Phát triển lâm nghiệp, hầu hết số giống cây lâm nghiệp được kiểm soát chất lượng đều sử dụng trong các dự án trồng rừng có vốn ngân sách nhà nước, còn các dự án trồng rừng bằng vốn viện trợ nước ngoài, vốn tự có của dân phần lớn đều sử dụng lượng giống cây lâm nghiệp chưa được kiểm soát.
Theo ông Dương Văn Thơm, Giám đốc Công ty CP thông Quảng Ninh, việc chất lượng giống cây lâm nghiệp chưa được kiểm soát đương nhiên ảnh hưởng xấu đến chất lượng cây rừng, giá trị rừng, từ đó giảm nguồn lợi của chủ rừng cũng như những tác động tích cực về môi trường sinh thái mà rừng mang lại. Với thực trạng như trên cho thấy thời gian tới các đơn vị chức năng cần phải có giải pháp tăng cường công tác quản lý, kiểm soát chất lượng giống cây lâm nghiệp trên địa bàn.
Thanh Bình
