Xã Ba Chẽ được thành lập trên cơ sở sáp nhập 04 địa phương thuộc huyện Ba Chẽ cũ (thị trấn Ba Chẽ, các xã Nam Sơn, Đồn Đạc và Thanh Sơn), là địa bàn miền núi, có diện tích rộng với 332,48km², dân số hơn 17.500, với 14 dân tộc, trong đó 76,9% là đồng bào dân tộc thiểu số; dân cư phân tán trên địa bàn 38 thôn.
Đảng bộ xã Ba Chẽ được thành lập theo Quyết định số 2096-QĐ/TU ngày 17/6/2025 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh với 61 tổ chức đảng và 1.394 đảng viên. Ngay sau khi được thành lập, Đảng bộ xã đã tập trung cho công tác kiện toàn tổ chức, sắp xếp bộ máy theo hướng tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; kịp thời ban hành quy chế làm việc, phân công nhiệm vụ cho cấp ủy viên; chỉ đạo các tổ chức đảng trực thuộc nhanh chóng ổn định tổ chức, duy trì nền nếp hoạt động. Đồng thời, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, giữ vững ổn định chính trị trên địa bàn. Qua quá trình sắp xếp, kiện toàn, hiện nay Đảng bộ xã có 51 chi, đảng bộ trực thuộc (07 đảng bộ cơ sở, 05 chi bộ cơ sở và 39 chi bộ trực thuộc) với tổng số 1.356 đảng viên.
Thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp từ ngày 01/7/2025, cấp ủy, chính quyền xã đã nhanh chóng tổ chức hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy và Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ xã để tập trung thảo luận, thống nhất và ban hành các văn bản quan trọng như: Quy chế làm việc và chương trình công tác của Đảng ủy; Chương trình công tác của Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy xã; Quy chế phân công nhiệm vụ đối với các đồng chí là Ủy viên Ban Thường vụ và Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ xã, nhiệm kỳ 2025-2030; Quy chế làm việc của Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy...
Năm 2026, xã Ba Chẽ xác định chủ đề công tác là “Đột phá trong phát triển kinh tế; nâng cao chất lượng đô thị, khu dân cư, góp phần cùng tỉnh sớm đạt tiêu chí thành phố trực thuộc Trung ương”. Do đó, Đảng bộ xã không ngừng đổi mới phương thức lãnh đạo, tăng cường hiệu lực, hiệu quả lãnh đạo của các cấp ủy trong điều kiện mới. Quán triệt, học tập, triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh lần thứ XVI của Tỉnh, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ xã lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 gắn với phương châm “gần dân, sát dân”, xây dựng chính quyền liêm chính, phục vụ thực sự “của dân, do dân, vì dân”, hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên gắn với đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.
Đảng bộ đã tập trung lãnh đạo với nhiều giải pháp đồng bộ, hiệu quả cho công tác xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có cơ cấu hợp lý, tinh gọn; có đủ phẩm chất, năng lực, uy tín đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới; kịp thời định hướng dư luận xã hội, phản bác các quan điểm sai trái, thông tin xuyên tạc, xấu độc, nhất là trên không gian mạng. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong sinh hoạt đảng, giám sát nội bộ, đánh giá cán bộ, đảng viên. Tiếp tục triển khai hiệu quả mô hình “Chi bộ bốn tốt”, “Đảng bộ cơ sở bốn tốt” gắn với đổi mới nội dung, hình thức, nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ theo Chỉ thị số 50-CT/TW, ngày 23/7/2025 của Ban Bí thư.
Với địa bàn rộng, 331 hộ dân, 1.206 nhân khẩu, thôn Tân Tiến là thôn đông dân nhất xã Ba Chẽ. Để lãnh đạo nhân dân đẩy mạnh công tác phát triển kinh tế, xây dựng đời sống văn hóa, trong những năm qua, xác định công tác xây dựng Đảng là nhiệm vụ then chốt, Chi ủy, chi bộ duy trì nghiêm túc nguyên tắc tập trung dân chủ; mọi chủ trương, nhiệm vụ quan trọng đều được thảo luận dân chủ, biểu quyết công khai theo đa số. Thực hiện tốt tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt chi bộ; đảng viên thẳng thắn góp ý trên tinh thần xây dựng, không né tránh, không nể nang, không lợi dụng phê bình để gây mất đoàn kết; nội bộ Chi bộ luôn giữ vững sự thống nhất về ý chí và hành động; không có biểu hiện bè phái, cục bộ; khi có vấn đề phát sinh trong nhân dân hoặc nội bộ thôn, Chi ủy chủ động họp bàn, thống nhất giải quyết kịp thời, không để kéo dài, phát sinh mâu thuẫn phức tạp. Thường xuyên quan tâm nắm bắt tư tưởng đảng viên và quần chúng; kịp thời động viên, hỗ trợ những trường hợp khó khăn, tạo sự gắn bó, tin tưởng trong tập thể. Do đó, trong nhiều năm trở lại đây không có đơn thư khiếu nại, tố cáo liên quan đến nội bộ Chi bộ; không phát sinh mâu thuẫn kéo dài, phức tạp trong chi bộ. 100% đảng viên chấp hành nghiêm Cương lĩnh chính trị, Điều lệ Đảng, nghị quyết, chỉ thị của cấp trên; các chính sách, pháp luật của Nhà nước và quy định của địa phương; cán bộ, đảng viên thực hiện nghiêm các quy định về trách nhiệm nêu gương, giữ gìn phẩm chất đạo đức, lối sống, không vi phạm những điều đảng viên không được làm; thực hiện tốt chế độ báo cáo, thông tin hai chiều giữa Chi bộ với cấp ủy cấp trên; duy trì nghiêm túc nền nếp sinh hoạt chi bộ; thực hiện đầy đủ chế độ thu nộp đảng phí theo quy định; chủ động xây dựng và thực hiện chương trình kiểm tra, giám sát hằng năm; kịp thời nhắc nhở, chấn chỉnh các biểu hiện hạn chế ngay trong chi bộ.
Do đó, giai đoạn 2021-2025 không có tập thể, cá nhân bị xử lý kỷ luật. 100% đảng viên hoàn thành tốt và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, Chi bộ thôn đã lãnh đạo toàn diện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh; 5 năm liên tục được đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ (2021-2025); tình hình an ninh, trật tự được duy trì; đời sống nhân dân không ngừng được nâng lên cả về vật chất và tình thần, thôn duy trì nhiều năm không có hộ nghèo, hộ cận nghèo.
Ông Nguyễn Kim Chiên, Bí thư Chi bộ, Trưởng thôn Tân Tiến, xã Ba Chẽ cho biết: “Chúng tôi luôn xác định chi ủy, chi bộ phải luôn phát huy vai trò lãnh, chỉ đạo, định hướng; cán bộ, đảng viên phải luôn gương mẫu đi đầu trong mọi việc cho quần chúng noi theo; đồng thời làm tốt công tác truyên truyền vận động nhân dân xây dựng khối đại đoàn kết; bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa tiêu biểu của các dân tộc trên địa bàn; tận dụng thế mạnh sẵn có của thôn, phát huy tiềm năng, mở rộng diện tích, chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, áp dụng khoa học, kỹ thuật vào sản xuất, phát triển kinh tế; để tiếp tục tăng năng xuất cây trồng, vật nuôi, hiệu quả kinh doanh, dịch vụ; phấn đấu thu nhập bình quân đầu năm 2026 đạt 98 triệu đồng/năm tăng khoảng 40 triệu đồng/người so với năm 2021”.
Trong công tác phát triển đảng viên, Đảng bộ xã Ba Chẽ luôn chủ động, kịp thời phát hiện nhân tố mới; chú trọng phát triển đảng viên là dân tộc thiểu số, đảng viên nữ, có triển vọng, quy hoạch, bồi dưỡng, sử dụng, tạo nguồn cán bộ lâu dài.
Thực hiện lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Cán bộ là cái gốc của công việc, mọi việc thành công hay thất bại là do cán bộ tốt hay kém”; Đảng bộ đã tiến hành rà soát, bổ sung quy hoạch cán bộ các cấp; quan tâm đào tạo, bồi dưỡng, xắp sếp, bố trí, sử dụng cán bộ một cách hợp lý. Nhờ quán triệt đầy đủ các quy định của trung ương, của tỉnh và làm tốt công tác sắp xếp, bố trí và; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức có bản lĩnh chính trị vững vàng, chấp hành tốt chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước, có tinh thần trách nhiệm cao, gần dân, sát cơ sở, được bố trí phù hợp với vị trí việc làm, bảo đảm duy trì hoạt động ổn định của hệ thống chính trị ở cơ sở. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của cấp ủy, chính quyền được triển khai đồng bộ; kịp thời ban hành các quy chế, quy định, phân công nhiệm vụ rõ ràng cho từng cơ quan, đơn vị và cá nhân. Mặc dù còn có những khó khăn nhất định khi thực hiện mô hình địa phương hai cấp; tuy nhiên với phương châm người biết dạy người chưa biết; người biết tận tình hướng dẫn, cầm tay chỉ việc; người chưa biết cầu thị, chủ động học hỏi, lắng nghe, rút kinh nghiệm trong thực thi công vụ; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức từng bước thích ứng với mô hình tổ chức mới, thực hiện tốt nhiệm vụ tham mưu, tổ chức triển khai các nhiệm vụ chính trị tại địa phương; cơ bản đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước và phục vụ người dân, doanh nghiệp trong điều kiện sau sáp nhập.
Công tác kiểm tra, giám sát được triển khai thực hiện nghiêm túc; thường xuyên kiểm tra, giám sát đối với cấp ủy, tổ chức đảng, người đứng đầu ở những lĩnh vực dễ xảy ra vi phạm, nơi có nhiều bức xúc nổi cộm, dư luận quan tâm. Thực hiện phương châm “giám sát phải mở rộng”, “kiểm tra có trọng tâm, trọng điểm”. Thực hiện chuyển đổi số toàn diện trong toàn ngành Kiểm tra; chuyển công tác kiểm tra, giám sát từ cách làm truyền thống sang “giám sát, kiểm tra trên dữ liệu”. Quyết liệt lãnh đạo, chỉ đạo khắc phục các tồn tại, hạn chế, yếu kém, vi phạm, kiến nghị đã được chỉ ra tại các kết luận kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán. Thực hiện nghiêm nhiệm vụ kiểm soát tài sản, thu nhập theo Quy định của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
Công tác giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội tiếp tục phát huy vai trò, nâng cao chất lượng, hiệu quả theo Chỉ thị số 18-CT/TW ngày 26/10/2022 của Ban Bí thư. Chú trọng thực hiện Quy chế dân chủ ở cơ sở; thực hiện tốt phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Trong thời gian qua Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội đã đẩy mạnh phong trào thi đua lập thành tích chào mừng Đại hội XIV của Đảng, bầu cử Quốc hội khóa XVI, HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 và các sự kiện chính trị trọng đại của đất nước và địa phương tạo khí thế trong đoàn viên, hội viên và quần chúng Nhân dân, góp phần quan trọng trong công tác vận hành chính quyền địa phương hai cấp.
Chú trọng công tác xây dựng chính quyền liêm chính, phục vụ, kiến tạo phát triển, thực sự gần dân, sát dân, “của dân, do dân, vì dân”, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; xây dựng nền tư pháp hiện đại, công bằng, nghiêm minh. Trong thời gian qua Hội đồng Nhân dân và Ủy ban Nhân dân xã đã tích cực đổi mới phong cách, lề lối làm việc bảo đảm khoa học, dân chủ, sâu sát, cụ thể; nói đi đôi với làm, quyết liệt, đến cùng, đo đếm được kết quả; khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy, sợ sai, sợ trách nhiệm. Đẩy mạnh cải cách hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong hoạt động của các cơ quan đảng, nhà nước; bảo đảm an toàn, an ninh thông tin; giảm mạnh hội họp, giấy tờ, thủ tục hành chính. Quan tâm xây dựng con người Ba Chẽ toàn diện cả về nhân cách, trí tuệ, năng lực sáng tạo, thể chất, tâm hồn, trách nhiệm xã hội, nghĩa vụ công dân, ý thức tuân thủ pháp luật, tình yêu quê hương, đất nước với các đặc trưng “Bản lĩnh, Tự cường, Kỷ cương, Đoàn kết, Nghĩa tình, Hào sảng, Sáng tạo, Văn minh” đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng, phát triển nền văn hóa giàu bản sắc dân tộc.
Đồng chí Bùi Văn Lưu, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Ba Chẽ, khẳng định: “Sau gần 01 năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhờ chú trọng và làm tốt công tác xây dựng Đảng, hoạt động của cấp ủy, chính quyền xã từng bước đi vào ổn định, bảo đảm thực hiện nhiệm vụ chính trị, quản lý nhà nước trên địa bàn; tổ chức bộ máy được sắp xếp tinh gọn, hiệu quả, cán bộ công chức, viên chức được bố trí phù hợp với năng lực sở trường, quy trình xử lý công việc, tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính cơ bản được thực hiện thông suốt, đáp ứng yêu cầu; phát huy truyền thống dân chủ kỷ cương và sức mạnh văn hóa, con người; thúc đẩy phát triển kinh tế nhanh và bền vững gắn với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, xây dựng, bảo tồn và phát triển nền văn hóa giàu bản sắc truyền thống các dân tộc; bảo đảm an sinh, phúc lợi xã hội, nâng cao chất lượng đời sống Nhân dân”.
Phát huy những kết quả đã đạt được, trong thời gian tới cấp ủy, chính quyền, nhân dân các dân tộc trên địa bàn xã sẽ tiếp tục chung sức, đồng lòng quyết tâm thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đến năm 2030 đã đề ra; tự tin vững bước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc; xây dựng Ba Chẽ thành xã tiêu biểu về kinh tế - xã hội vùng miền núi dân tộc của tỉnh.
