Thành lập năm 1988, mỏ than Núi Béo (nay là Công ty CP Than Núi Béo - Vinacomin) năm nay vừa tròn 22 tuổi. Trải qua bao khó khăn, Núi Béo đã tạo dựng được những thành công đáng tự hào:
Là đơn vị dẫn đầu ngành Than về tốc độ tăng trưởng; dẫn đầu về sản lượng than khai thác và kinh doanh hiệu quả. Đặc biệt, năm 2009 Công ty đã ghi được thêm một dấu ấn mới với thành tích bốc xúc trên 21 triệu mét khối đất đá, sản xuất 5,5 triệu tấn than nguyên khai và doanh thu đạt 1.800 tỷ đồng. Với những thành tích đó, Núi Béo đã vinh dự được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới năm 2005 và tháng 10-2010, được đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.
Khai trường sản xuất của Công ty CP Than Núi Béo.
Không ngừng đầu tư, đổi mới công nghệ
Có được thành quả như hôm nay, những người thợ mỏ Núi Béo không thể quên chặng đường đã đi qua. Thời điểm những năm 1988-1990, Nhà nước chuyển đổi cơ chế quản lý xoá bỏ bao cấp. Đây là thời kỳ khó khăn nhất của Công ty, vì Núi Béo được thành lập trên cơ sở hợp tác hữu nghị với Liên bang Xô Viết, nhưng năm 1990 Liên bang Xô Viết đổ vỡ đặt Mỏ đứng trước nhiều thử thách trong khi chưa được hưởng sự đầu tư ở mức nhất định đủ để ổn định sản xuất. Không có tiền để bóc đất đá mở than, doanh thu không đủ để tái đầu tư mở rộng sản xuất, dư lãi vay đầu tư cuối năm 1994 lên đến trên 30 tỷ đồng trong khi tổng doanh thu của Công ty chỉ đạt 20 tỷ đồng, đời sống công nhân hết sức khó khăn, đã có ý kiến sáp nhập Núi Béo vào doanh nghiệp khác hoặc tạm đóng cửa. Thời điểm năm 1996 là bước ngoặt quan trọng khẳng định sự phát triển đi lên của Công ty khi được Chính phủ ban hành quyết định trở thành đơn vị thành viên hạch toán độc lập trực thuộc TKV. Núi Béo từ đây thực sự có những bước phát triển vượt bậc và có cơ hội tự khẳng định mình qua sự đổi mới cách nghĩ cách làm. Mặc dù khủng hoảng kinh tế châu Á năm 1999 làm ảnh hưởng nhiều tới doanh thu chung của ngành than song do có biện pháp chỉ đạo đúng lúc, Công ty vẫn duy trì ổn định sản xuất và đảm bảo thu nhập cho người lao động.
Sau 4 năm vượt khó, tính đến năm 2000, các chỉ tiêu chính Công ty thực hiện so với năm 1996 đều tăng khá cao: Bốc xúc đất đá tăng gấp 3 lần, khai thác than và doanh thu bán than tăng gấp 2 lần.
Giai đoạn từ năm 2001 đến năm 2005 Núi Béo được Tổng Công ty giao nâng công suất khai thác đạt 1,2 triệu tấn than vào năm 2005. Để phấn đấu đạt công suất thiết kế trong khi mới chỉ đang khai thác được ở mức 400 nghìn tấn than, ngay từ đầu năm 2001, chính sách nâng cao chất lượng được thực hiện đồng nhất, đó là không ngừng cải tiến phương pháp quản lý, công nghệ khai thác, liên tục đầu tư vào nhân lực và thiết bị nhằm tạo ra sản phẩm có chất lượng tốt nhất đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Từ năm 2001 đến nay, Núi Béo đã đầu tư hàng trăm tỷ đồng đổi mới công nghệ khai thác mỏ lộ thiên bằng việc áp dụng các tiến bộ kỹ thuật, đầu tư trang thiết bị hiện đại như xe ô tô vận tải đất đá trọng tải từ 42 đến 58 tấn, máy xúc thuỷ lực dung tích gầu từ 3,5 đến 6,7m3, xe lu, các thiết bị khoan, gạt, bóc xúc hiện đại, công suất lớn của các hãng Caterpillar (Mỹ), Volvo (Thuỵ Điển), Kawasaki (Nhật)… Ngoài ra, Công ty là đơn vị đầu tiên trong ngành than sử dụng máy cày xới để làm tơi đất đá thay cho việc khoan nổ mìn - đây là thiết bị hiện đại có công suất lớn nhất được sử dụng ở Việt Nam. Năm 2010, Công ty đã đầu tư mua thêm 8 xe ô tô nhãn hiệu Komatsu HD 465-7R trọng tải 58 tấn do Nhật Bản sản xuất với giá trị đầu tư trên 10 tỷ đồng/xe. Những chủng loại thiết bị trên đã vận hành với năng suất cao, mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt và đang được các công ty than lộ thiên khác áp dụng rộng rãi. Sau quá trình đổi mới đồng bộ, đến năm 2003 Công ty đã đạt công suất khai thác 1,2 triệu tấn than - về trước kế hoạch 2 năm.
Chính nhờ việc đầu tư, đổi mới công nghệ hiện đại đã đưa Núi Béo trở thành một trong những công ty khai thác than lộ thiên có sản lượng lớn nhất, trở thành điểm sáng cho nhiều đơn vị trong ngành than học tập, được Tập đoàn TKV chọn làm đơn vị đầu tiên thực hiện cổ phần hoá. Với quyết định này, Núi Béo trở thành đơn vị đầu tiên trong khối sản xuất than của Tập đoàn tiến hành cổ phần hoá doanh nghiệp. Sau khi cổ phần hoá, quyền lợi người lao động được quan tâm đúng mức theo luật định, mọi chế độ chính sách đối với người lao động đều được công khai, minh bạch, thu nhập được nâng cao tương ứng mức tăng năng suất lao động (năm 2007 đạt 4,7 triệu đồng/người/tháng, năm 2008 và năm 2009 đều đạt trên 5 triệu đồng/người/ tháng, năm 2010 đạt xấp xỉ 6,3 triệu đồng/người/tháng). Doanh thu của Công ty ngày một tăng, năm 2006 đạt 1.200 tỷ đồng, năm 2009 đạt 1.800 tỷ đồng.
Thành công từ cổ phần hoá đã tạo tiền đề vững chắc để Núi Béo tiếp tục phát triển. Từ năm 2005 - năm đầu tiên thực hiện cổ phần hoá doanh nghiệp đến nay, Công ty luôn đạt sản lượng cao nhất trong số các doanh nghiệp khai thác than của Tập đoàn: Năm 2005 sản lượng khai thác của Công ty đạt 3,1 triệu tấn, đến năm 2007 đã tăng lên 4,2 triệu và đến năm 2009 đã đạt con số kỷ lục: 5,5 triệu tấn.
Không chỉ sản xuất than, Công ty còn đầu tư phát triển sang các lĩnh vực khác như tham gia vào dự án sắt Thạch Khê (Hà Tĩnh), đầu tư thăm dò khai thác khoáng sản tại Lào và Campuchia. Được biết, trong chiến lược phát triển chung của Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam, Núi Béo được giao chuẩn bị nguồn nhân lực để phát triển khai thác khoáng sản tại Campuchia. Trong thời gian qua Công ty đã tích cực chủ động thành lập đoàn công tác đến Campuchia để đặt nền móng cho việc thành lập Liên doanh khai thác sắt tại đây. Ngoài ra Công ty còn liên doanh với Tập đoàn xây dựng Saylattana (CHDCND Lào) thành lập Công ty liên doanh quốc tế khai thác khoáng sản tại Lào...
Quan tâm chăm lo đời sống người lao động
Luôn hiểu, nghề mỏ là một nghề nặng nhọc, vất vả, nhiều độc hại, ảnh hưởng đến sức khoẻ của người lao động nên lãnh đạo Công ty luôn trăn trở với việc bên cạnh đẩy mạnh sản xuất phải ưu tiên quan tâm chăm lo đời sống người lao động ngày một tốt hơn. Chính vì thế trong những năm qua, bên cạnh việc đầu tư cho sản xuất, Công ty than Núi Béo đã luôn quan tâm đầu tư cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động. Công ty đã đầu tư nhiều tỷ đồng để nâng cấp các bếp ăn tập thể, đảm bảo các bữa ăn được đầy đủ dưỡng chất, lắp đặt điều hoà tại các phòng ăn, trang bị hệ thống lọc nước, hệ thống máy giặt sấy phục vụ công nhân. Tại các phân xưởng sản xuất than luôn có hệ thống phun nước chống bụi, người công nhân đi làm đều có xe đưa đón, có thu nhập ổn định. Hiện nay mức lương bình quân của CBCN Núi Béo là 6,3 triệu đồng/người/tháng, tăng 15% so với năm 2009. Ngoài việc chăm lo đời sống vật chất, Công ty còn quan tâm nâng cao đời sống tinh thần cho người lao động. Công ty đang tiếp tục hoàn thiện các dự án Nhà văn hoá thể thao công nhân, Khu chung cư đa năng tại 799 Lê Thánh Tông...
Trong những năm tới, Công ty CP Than Núi Béo tiếp tục duy trì công suất mỏ ở mức cao để sớm kết thúc phần khai thác lộ thiên, thực hiện công tác hoàn nguyên môi trường. Hiện nay Công ty đang chuẩn bị triển khai thực hiện dự án khai thác hầm lò dự kiến sẽ bắt đầu vào năm 2015, thay thế cho khai thác lộ thiên như hiện nay với tiêu chí: Mỏ xanh, sạch, đẹp, hiện đại và thân thiện với môi trường.
Với những bước đi đầy năng động và sáng tạo mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt như trên, Công ty CP Than Núi Béo - TKV là một trong những đơn vị đạt mức tăng trưởng vào bậc nhất ngành Than hiện nay. Có thể nói, đây là thành tích đặc biệt xuất sắc rất đáng tự hào, là thành quả lao động bền bỉ của tập thể CBCN Công ty trong suốt 22 năm qua. Hành trình vươn tới đỉnh cao của CBCN Núi Béo đã được ghi nhận bằng phần thưởng cao quý, năm 2005, Công ty được Nhà nước phong tặng danh hiệu đơn vị Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới, tháng 10-2010 Công ty vinh dự được Nhà nước trao tặng Huân chương Lao Động hạng Nhất