Theo đồng chí Ngô Văn Hợi, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT, hiện tại Chính phủ chưa thông qua Đề án Xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2011-2020. Vì vậy, những chính sách và các mục tiêu cụ thể chưa được ban hành nên thiếu các định hướng cho việc hoạch định chỉ tiêu, giải pháp và nguồn lực... Tuy nhiên, Quảng Ninh đã rất tích cực vào cuộc để từng bước giải quyết những khó khăn trong quá trình thực hiện mục tiêu xây dựng xã hội học tập.
Từ chủ trương
Sau Đại hội Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2010-2015, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ ban hành Nghị quyết 01/NQ-TU về đẩy mạnh xây dựng xã hội học tập thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá giai đoạn 2010 đến 2015, định hướng đến năm 2020. Sau khi Nghị quyết được ban hành, UBND tỉnh đã xây dựng và triển khai kế hoạch thực hiện Nghị quyết 01; thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng xã hội học tập cấp tỉnh giai đoạn 2011-2020.
Sở GD&ĐT với vai trò là cơ quan thường trực của Ban Chỉ đạo cấp tỉnh đã có hàng loạt các văn bản chỉ đạo ngành dọc tăng cường tổ chức và hoạt động của các trung tâm học tập cộng đồng (HTCĐ); tổ chức Tuần lễ toàn cầu hành động giáo dục cho mọi người... Nhiều ngành, đoàn thể trong đó có Hội Khuyến học, LĐLĐ tỉnh, Phụ nữ... đã nhanh chóng tổ chức triển khai học tập các nội dung Nghị quyết, xây dựng các chương trình hành động và kế hoạch thực hiện; ký kết giao ước thi đua thực hiện các nội dung xây dựng xã hội học tập. Đặc biệt, chủ trương xây dựng xã hội học tập gắn với học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh được tổ chức quán triệt đến đông đảo cán bộ, đảng viên trong các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp.
Song song với đó, nhiều cơ chế, chính sách cũng được tỉnh triển khai như: Hỗ trợ kinh phí từ ngân sách nhà nước cho các trung tâm HTCĐ cấp xã, phường, thị trấn trên địa bàn; xây dựng lại chế độ hỗ trợ học tập và thu hút nhân tài của tỉnh nhằm tăng cường động viên việc học tập của các đối tượng cán bộ, công chức; đầu tư gần 18 tỷ đồng để mua sắm trang thiết bị dạy nghề cho lao động nông thôn ở các trung tâm HN&GDTX; ban hành chính sách địa phương hỗ trợ ăn trưa cho trẻ 3-4 tuổi, trợ cấp nội trú cho học sinh dân tộc vùng khó khăn, khen thưởng học sinh và giáo viên có học sinh giỏi để khuyến khích học tập... Ngành GD&ĐT đã tham mưu để tỉnh đầu tư phát triển hệ thống và nâng cao chất lượng giáo dục chính quy như: Duy trì phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi, phổ cập giáo dục THCS; đẩy mạnh định hướng học nghề sau THCS tại trung tâm HN&GDTX; tích cực triển khai phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi. Đặc biệt, ngành đã chú trọng phát triển mạnh hệ thống giáo dục thường xuyên với 15 Trung tâm HN&GDTX ở 14 địa phương trong tỉnh và 183 trung tâm HTCĐ; 3 cơ sở giáo dục thường xuyên trong các trường đại học, cao đẳng; 26 trung tâm và cơ sở đào tạo tin học, ngoại ngữ; 34 cơ sở đào tạo nghề…
Đến kết quả bước đầu
Với sự vào cuộc tích cực đó, cộng thêm truyền thống hiếu học và những kết quả ngành GD&ĐT đã đạt được từ nhiều năm qua tỉnh đã đạt được một số mục tiêu xây dựng xã hội học tập. Các cấp uỷ, chính quyền các địa phương đã tăng cường chỉ đạo công tác bồi dưỡng, nâng cao trình độ mọi mặt cho đội ngũ cán bộ công chức, viên chức và người lao động; trong đó, đặc biệt tập trung vào công tác bồi dưỡng phẩm chất, chính trị, nghiệp vụ quản lý, kỹ năng chuyên môn, nghề nghiệp. Kết quả, chất lượng giáo dục phổ thông ngày được nâng cao, đảm bảo vững chắc phổ cập giáo dục tiểu học, THCS trong độ tuổi.
Theo báo cáo của Sở GD&ĐT, đến đầu năm 2012, toàn tỉnh không còn người dưới 15 tuổi mù chữ; 850 người mù chữ trong độ tuổi từ 15-25; 983 người mù chữ trong độ tuổi 26-35; trên 4.200 người mù chữ trong độ tuổi trên 35. 100% xã, phường, thị trấn đạt chuẩn phổ cập xoá mù chữ và giáo dục tiểu học…
Bên cạnh đó, với các chính sách hỗ trợ, khuyến khích mọi người đi học, các cơ sở giáo dục tỉnh đã thu hút được 264 người theo học xoá mù chữ từ lớp 1 đến lớp 3 hệ bổ túc; 177 học viên theo học bổ túc THCS; 4.626 học viên theo học bổ túc THPT. Đáng mừng là có gần 3.000 người đã theo học nghề ngắn hạn và các loại chứng chỉ tin học, ngoại ngữ… Việc học tập, bồi dưỡng theo các chuyên đề chính trị, thời sự, đường lối, chính sách, pháp luật, môi trường và sức khoẻ, văn hoá xã hội, kiến thức, công nghệ, kỹ thuật sản xuất, chuyển giao tiến bộ KHKT… đáp ứng nhu cầu học tập, nâng cao dân trí của người dân trong cộng đồng được tăng cường. Riêng năm 2011, các trung tâm HTCĐ đã mở được 205 lớp học chuyên đề cho 66.115 lượt người tham dự. Các cơ sở giáo dục thường xuyên, dạy nghề đã tuyển sinh được 36.813 người, đạt 112,3% so với kế hoạch và giải quyết được việc làm cho 21.281/35.978 học viên tốt nghiệp. Hiện UBND tỉnh đã ký kết giao ước, hợp tác với trường Đại học Thái Nguyên, Đại học Quốc gia Hà Nội; đồng thời, triển khai thêm hoạt động của một số trường Đại học Ngoại thương, Y Hà Nội tại Quảng Ninh… Đây là cơ sở thúc đẩy việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cho tỉnh để tiến tới đạt các tiêu chí khác trong xây dựng xã hội học tập.
Tuy đạt được những kết quả trên nhưng theo đánh giá của tỉnh, đó cũng mới chỉ là kết quả bước đầu. Lộ trình để xây dựng thành công xã hội học tập ở Quảng Ninh vẫn còn rất nhiều chông gai, rào cản. Ngoài khó khăn Chính phủ chưa thông qua Đề án xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2011-2020, Quảng Ninh còn gặp những khó khăn về cơ sở vật chất cho các trung tâm HN&GDTX, trung tâm học tập cộng đồng (HTCĐ). Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng hiệu quả hoạt động. Trong khi đó, cán bộ quản lý của một số trung tâm HTCĐ, Hội và Chi hội khuyến học ở cơ sở còn kiêm nhiệm; đồng thời, năng lực quản lý, nghiệp vụ chuyên môn còn hạn chế. Thêm nữa, công tác phối hợp giữa các cơ quan, ban, ngành, tổ chức đoàn thể, doanh nghiệp trong từng địa bàn để tổ chức thực hiện các tiêu chí xây dựng xã hội học tập chưa thật đồng bộ, hiệu quả.
Vĩ An
