Bạn bè, đồng nghiệp quen biết ưa gọi Lê Na như vậy. Ông vẽ nhiều về đồng quê chỉ trong khoảng chục năm nhưng đã tạo thành một phong cách riêng có của Lê Na.
Tìm hiểu về quá trình làm nghệ thuật của Lê Na, tôi được biết, từ năng khiếu và niềm yêu thích hội hoạ của mình, những năm tháng đất nước còn chiến tranh, ông đã tích cực vẽ phục vụ sản xuất và chiến đấu của quê hương. Ông hiện còn lưu lại rất nhiều tài liệu sách báo in tranh của ông những năm ấy, từ tranh vẽ Đàn lợn gia đình, Làm thuỷ lợi rồi Điện về làng... Cuộc sống mới của người nông dân đi vào tranh Lê Na bình dị như thế. Tranh đồng quê ông vẽ sau này có nhiều tính nghệ thuật hơn, cũng chính là mang tinh thần từ sự đổi đời ấy của người nông dân quê hương ông. Những khung cảnh bình dị ấy trong tranh ông sao mà đẹp đến thế là bởi có tình cảm gắn bó, tha thiết của ông, những hoà sắc êm dịu, lung linh và ấm áp ấy có được là bởi một tình yêu quê hương, làng nước mộc mạc, giản dị mà sâu nặng. Quãng chục năm (từ 1964 - 1975) là thời điểm đỉnh cao sáng tác mỹ thuật chuyên dòng tranh đồng quê của ông. Ông bảo, ông hiện có khoảng 300 bức tranh đồng quê cả phong cảnh thiên nhiên lẫn sinh hoạt của con người. Đồng quê ngấm trong ông quen thuộc đến độ bây giờ cứ nhắm mắt mà vẽ, ông cũng hình dung ra từng cảnh vật làng quê...
Ông thuộc lớp hoạ sỹ đầu tiên của mỹ thuật Yên Hưng. Làng tranh nơi đây đã sinh ra nhiều hoạ sỹ tài năng nhưng theo đuổi dòng tranh phong cảnh đồng quê với chất liệu bột màu thì chỉ duy nhất Lê Na. Tôi cũng tự hỏi, phải chăng đồng đất Hà Nam (Yên Hưng), một vùng quê trù phú thơ mộng, nơi ông sinh ra và lớn lên ấy đã góp phần tạo nên chất đậm đà, mềm mại, êm ả trong tranh của ông. Xem tranh của Lê Na, tôi chợt thấy một ký ức tuổi thơ ùa về với bao gợi nhớ, từ cây đa làng thả rễ từng chùm cho đám trẻ con đánh đu đến những buổi chiều quê chăn trâu, tắm sông, thả diều... dường như ai trong chúng ta cũng quen thuộc. Đồng quê trong tranh của ông mang cái chất quê rất thuần hậu với giếng nước, gốc đa, bờ tre, đàn gà, với những bờ ruộng, con trâu cái cày, những ao làng, mương máng... Vẽ những nét thân quen ấy, Lê Na vẽ rất nhanh, chỉ vài ba hôm là xong một bức. Thoáng qua, tôi tưởng người hoạ sỹ dễ dãi với nghề, nhưng không phải, nghe ông kể về những bức tranh của mình mới hiểu sự nhàn ấy chỉ có khi người hoạ sỹ thật sự yêu từng dáng nét khung cảnh làng quê quanh mình. Tâm hồn Lê Na hiền hoà, yêu quê hương, ông cầm cọ vẽ lên bức tranh đồng quê như để thoả lòng mình, mỗi bức vẽ là một trang ký ức, cảm xúc dâng đầy, ông cầm cọ với lòng thơ thới dùng màu trải lòng mình lên giá vẽ. Hồn quê trong tranh của Lê Na cũng dễ làm người ta xốn xang khi ông bắt được nhiều nét quê gần gũi từ những con đường quê đất đỏ hiền hoà trải rộng, những dòng sóng uốn lượn con đò êm trôi, những nếp nhà mái lá đơn sơ, vàng ruộm là thảm lúa chín, cây rơm quê, mái đình cong cong gợi nhớ, ngõ chùa tĩnh lặng, cây cầu gỗ đơn sơ, bờ tre đổ nắng, đàn cò bay trên đồng nước hiền hoà... Những bức tranh quê của Lê Na có cái đẹp của hoà sắc êm dịu, mang đậm chất thơ. Màu vẽ ông dùng thành những mảng miếng chứ không tỉa tót theo từng tiểu tiết nhằm đạt tới thể hiện cái hồn của cảnh vật, cái tình của người vẽ chứ không mô phỏng hiện thực một cách khô cứng...
Nắng quê - Tranh bột màu của hoạ sỹ Lê Na.
Sau này, ông chuyển ra công tác và sống tại Hạ Long nên ít vẽ về đồng quê mà vẽ nhiều về Hạ Long. Ở mảng tranh này, ông cũng được bạn bè đánh giá là thuộc Hạ Long, thể hiện được nét đẹp riêng có của Hạ Long. Dẫu nét vẽ có mạnh mẽ, phóng khoáng hơn nhưng ông vẫn giữ lối pha màu, hoà sắc mang chất vẽ Đồng quê. Tranh của ông đã tham gia nhiều các triển lãm mỹ thuật toàn quốc, khu vực, cả tranh phong cảnh đồng quê lẫn tranh về Hạ Long. Vậy nhưng, trong dòng chảy của hội hoạ Quảng Ninh hôm nay, bạn vẽ và công chúng vẫn nhớ nhiều hơn tới Lê Na ở mảng tranh đồng quê với khung cảnh dân dã, màu sắc ấm áp... Niềm tự hào đó xin được chia sẻ với Lê Na - người hoạ sĩ của đồng quê!
