Cùng với quần thể di tích lịch sử, văn hoá: Trận địa pháo cao xạ đồi Nhà sàng Cửa Ông, Cầu Poóc tích số 1, Tượng đài liệt sĩ Ngô Huy Tăng... Phòng Truyền thống Công ty Tuyển than Cửa Ông là nơi bảo tồn, lưu giữ các tư liệu, hiện vật có giá trị về lịch sử, văn hoá, truyền thống Công ty nói riêng và ngành Than - Khoáng sản Việt Nam nói chung, góp phần bảo vệ các giá trị văn hoá của Vùng mỏ Quảng Ninh.
Toạ lạc tại gác 3 Câu lạc bộ Cửa Ông, Phòng Truyền thống của Công ty Tuyển than Cửa Ông - TKV với diện tích hơn 400m2 là nơi lưu giữ những tư liệu, hình ảnh, hiện vật gắn liền với 55 năm hình thành và phát triển của Công ty Tuyển than Cửa Ông nói riêng và Vùng mỏ Quảng Ninh nói chung. Nơi đây đã khắc hoạ biết bao gian nan, thách thức cùng nỗ lực phấn đấu không mệt mỏi mà bao thế hệ cán bộ, công nhân viên Công ty đã trải qua để cùng nhau gây dựng nên Công ty Tuyển than Cửa Ông lớn mạnh như ngày hôm nay.
Phòng Truyền thống Công ty còn là nơi phản ánh những đặc điểm chủ yếu, những đặc trưng cơ bản của Công ty về tinh thần đấu tranh cách mạng, về thành tích sản xuất và chiến đấu, về kết quả xây dựng, chăm lo đời sống vật chất và văn hoá tinh thần. Từ đó khẳng định những thành quả của cách mạng, khẳng định con đường của cách mạng mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn, tiếp tục thực hiện thắng lợi công cuộc đổi mới đất nước vì mục tiêu phát triển. Nội dung lịch sử được thể hiện cụ thể và sinh động thông qua các tài liệu, hiện vật, hình ảnh nguyên gốc và các tài liệu khoa học bổ trợ như tranh, tượng, sa bàn, bản đồ, bản trích, thống kê. Đó là những nguồn sử liệu gốc quý hiếm, chân thực và chính xác, có giá trị khoa học và nghệ thuật. Đó là những di sản quý giá, kết tinh sức lao động sáng tạo và truyền thống tốt đẹp mà các thế hệ đã để lại cho hôm nay và mai sau.
Để tạo điều kiện thuận tiện cho người xem, Phòng Truyền thống được trưng bày theo trình tự thời gian, kết hợp trưng bày theo chuyên đề, tập trung làm nổi bật những sự kiện lịch sử, những nhân vật điển hình, những vấn đề có ý nghĩa trọng đại. Nghệ thuật trưng bày đảm bảo tính thẩm mỹ và tính khoa học. Bố cục chặt chẽ, lô gích; màu sắc, đường nét hài hoà; hình khối phù hợp với không gian và diện tích trưng bày... tạo nên sự hài hoà giữa nội dung và hình thức, có sức thuyết phục người xem.
Nội dung trưng bày Phòng Truyền thống Công ty Tuyển than Cửa Ông được kết cấu gồm 4 phần chính. Trong đó, phần thứ nhất thể hiện khái quát vị trí địa lý, quy trình xây dựng Bến Cửa Ông. Chính sách khai thác, bóc lột tàn bạo của bọn chủ mỏ thực dân Pháp và phản ánh đời sống cực khổ, những cuộc đấu tranh tự phát của công nhân Xí nghiệp Bến Cửa Ông giai đoạn 1894-1930. Phần thứ hai trưng bày giới thiệu về truyền thống đấu tranh cách mạng từ khi có Đảng lãnh đạo đến ngày Khu mỏ được giải phóng (1930-1955). Phần thứ ba giới thiệu về truyền thống trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước và trong xây dựng chủ nghĩa xã hội (1955-1985). Và phần thứ tư trưng bày giới thiệu những thành tựu to lớn và toàn diện trong thời kỳ đổi mới (từ năm 1986 đến nay).
Nổi bật trong không gian trưng bày tại Phòng Truyền thống là Sa bàn toàn cảnh của Công ty; bức phù điêu tái hiện toàn bộ quá trình xây dựng và phát triển của Công ty Tuyển than Cửa Ông - TKV từ hiện tại tới tương lai. Điểm nhấn của bức phù điêu là hình ảnh đại diện cho nhà trí thức, nhà khoa học và công nhân đi từ hầm sâu lên, trong ánh sáng chói loá. Dưới lá cờ của Đảng, bằng kiến thức, sức lao động của mình đã góp phần xây dựng tỉnh Quảng Ninh và Tổ quốc Việt Nam ngày càng giàu đẹp. Tiếp theo là bức phù điêu cột tròn, tái hiện cuộc Tổng bãi công tháng 11-1936 của 3 vạn thợ mỏ. Với tinh thần “Kỷ luật và đồng tâm”, sau 20 ngày cuộc tổng bãi công của công nhân mỏ đã hoàn toàn thắng lợi làm rung chuyển bộ máy cai trị của thực dân Pháp và chủ mỏ. Đây là cái mốc quan trọng đánh dấu sự trưởng thành của đội ngũ công nhân mỏ về ý thức chính trị, trình độ giác ngộ và đấu tranh giai cấp dưới sự lãnh đạo của Đảng.
Hiện tại, Phòng Truyền thống Công ty mở cửa đón khách tham quan các ngày từ thứ hai đến thứ 6 hàng tuần. Phòng Truyền thống là nơi đáp ứng nhu cầu nghiên cứu, học tập, tìm hiểu lịch sử truyền thống TKV, Công ty Tuyển than Cửa Ông của khách tham quan. Đồng thời, tuyên truyền lịch sử phát triển, truyền thống “Kỷ luật và đồng tâm” của Công ty, từ đó khơi dậy lòng tự hào, ý thức gắn bó của CBCNV đơn vị, nhằm tiếp tục phát huy những truyền thống tốt đẹp để xây dựng Công ty Tuyển than Cửa Ông ngày càng phát triển bền vững hơn nữa.
Vũ Thị Hằng (Công ty Tuyển than Cửa Ông)
