Sau 15 năm triển khai thực hiện QCDC ở cơ sở, 5 năm thực hiện Pháp lệnh số 34/2007 của UBTV Quốc hội về “Thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn” trên địa bàn tỉnh đã đạt được những kết quả quan trọng, góp phần thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị của địa phương. Nhiều cán bộ, nhân dân trong tỉnh có chung nhận xét: Việc thực hiện Pháp lệnh số 34 đã tạo nên “hiệu quả kép” gắn kết chặt chẽ giữa nhiệm vụ củng cố hệ thống chính trị cơ sở với tăng cường mối quan hệ giữa Đảng, chính quyền và nhân dân, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ kinh tế - xã hội của các địa phương.
Thực hiện “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra”, 100% các phường, xã niêm yết công khai tại trụ sở và trên website của một số đơn vị thành phần về lệ phí, thời gian thực hiện TTHC, số điện thoại đường dây nóng xử lý các kiến nghị, hộp thư góp ý, các thông báo liên quan đến việc vay vốn ưu đãi, các chính sách an sinh xã hội của tỉnh... Đồng thời duy trì nghiêm chế độ thông tin giữa chính quyền với nhân dân, nhất là việc đối thoại trực tiếp với nhân dân theo định kỳ.
Nhiều phường, xã còn công khai các nội dung theo quy định của Pháp lệnh số 34 bằng nhiều hình thức để người dân có thêm cơ hội tiếp cận. Công tác tiếp dân, giải quyết kiến nghị của nhân dân được duy trì thực hiện tốt. Một số nơi có những vấn đề phức tạp, lãnh đạo HĐND, UBND trực tiếp đến cơ sở lắng nghe, giải thích, tiếp thu các ý kiến đóng góp và nguyện vọng của nhân dân, để có chủ trương, giải pháp giải quyết phù hợp. Hiện 100% các phường, xã cài đặt phần mềm quản lý dữ liệu theo cơ chế một cửa, một cửa liên thông. Kết quả thăm dò dư luận xã hội đánh giá về: Sự quan tâm của chính quyền các cấp đối với nhân dân; mức độ lắng nghe của cơ quan công quyền trong việc tiếp thu, lắng nghe và xử lý các ý kiến, kiến nghị của công dân; mức độ hài lòng của người dân, nhất là về cung ứng dịch vụ hành chính công, CCHC theo hướng một cửa, một cửa liên thông, đạt tỷ lệ khá cao. Một số nơi, MTTQ chủ trì phối hợp tổ chức hội nghị lấy phiếu tín nhiệm đối với các chức danh lãnh đạo phường, xã cũng đạt tỷ lệ cao.
Thực hiện chương trình xây dựng NTM, các cấp uỷ Đảng, MTTQ và đoàn thể tỉnh đã đẩy mạnh hơn nữa tuyên truyền Pháp lệnh 34; tổ chức hàng trăm lớp tập huấn kiến thức QCDC; tạo điều kiện cho nhân dân trực tiếp tham gia bàn bạc, giám sát xây dựng các công trình điện, đường, trường, trạm; thực hiện các quy định về nếp sống văn minh. Từ nguồn đóng góp của nhân dân, nhiều địa phương đã kiên cố hoá kênh mương, cải tạo đồng ruộng, tạo điều kiện cho sản xuất phát triển; đường làng, ngõ xóm, nhà văn hoá được đầu tư cải tạo, xây mới khang trang, sạch đẹp. Người dân còn tích cực bàn bạc tìm hướng SXKD mới, hiệu quả, như dồn điền đổi thửa, hợp tác sản xuất, thay đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, mùa vụ.
Cũng nhờ nêu cao QCDC ở cơ sở, đến nay hầu hết các khu dân cư trong tỉnh đã xây dựng được các quy ước, hương ước riêng. Nội dung hương ước, quy ước hướng mọi người dân trong cộng đồng nêu cao tinh thần đoàn kết, tích cực lao động, sản xuất xoá nghèo, làm giàu chính đáng; xây dựng nếp sống văn hoá; đấu tranh bài trừ các loại tệ nạn, hủ tục; tham gia giữ gìn ANTT, chung sức xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc ngay tại địa bàn khu dân cư.
Tuy nhiên, việc triển khai thực hiện Pháp lệnh số 34 trên địa bàn tỉnh cũng còn một số bất cập, mang tính hình thức, kết quả chưa như mong muốn, chưa tạo được sự chuyển biến đồng bộ, toàn diện trong việc thực hiện dân chủ trên các lĩnh vực. Một số quy chế, hương ước, quy ước thực hiện dân chủ ở cơ sở còn dài dòng, có nội dung chưa sát với thực tế, khó nhớ, khó thực hiện, chưa được rà soát, điều chỉnh, bổ sung phù hợp với tình hình thực tế ở địa phương. Do đó, cần phải có sự chỉ đạo, hướng dẫn sát sao và cụ thể hoá nội dung để tiếp tục tổ chức triển khai có hiệu quả Pháp lệnh trên địa bàn.
Minh Thu
