Một trong những đặc thù của sản phẩm OCOP là phải mang nét đặc trưng của địa phương, gắn với hiện đại hóa tổ chức sản xuất, mở rộng quy mô, góp phần xây dựng thương hiệu mạnh về nông sản địa phương. Để đáp ứng mục tiêu này, thời gian qua, Quảng Ninh luôn chú trọng các giải pháp phát triển vùng nguyên liệu tập trung, tranh thủ lợi thế của các vùng miền trong toàn tỉnh.
Tháng 10/2025, miến dong Bình Liêu là một trong những cái tên được Bộ Công Thương vinh danh là “Sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu quốc gia 2025”. Thực tế là từ nhiều năm qua, sản phẩm OCOP này đã luôn là một trong những thương hiệu nông sản nổi bật của Quảng Ninh. Đó là kết quả của sự nỗ lực từ nhiều phía, bao gồm quá trình kiên trì vượt khó, chủ động sáng tạo của các doanh nghiệp địa phương, kết hợp với tinh thần chung sức, đồng lòng của chính người nông dân, cùng với động lực quan trọng từ sự quan tâm tạo điều kiện của các cấp, ngành... Đồng thời còn phải nói tới một điều kiện không thể thiếu là địa phương đã hình thành được vùng nguyên liệu trồng dong riềng đáp ứng được quy trình sản xuất lớn và tiêu chuẩn an toàn, trải dài các xã Lục Hồn, Bình Liêu, Hoành Mô.
Công ty CP Thương mại và Dịch vụ Bình Liêu là một trong những đơn vị đi đầu trong sản xuất miến dong. Từ khi đi vào hoạt động năm 2006 đến nay, đơn vị luôn chú trọng việc khuyến khích bà con trồng dong riềng theo quy trình liên kết mở rộng quy mô canh tác, sản xuất hữu cơ, nâng cao năng suất... Tinh thần chủ động của doanh nghiệp này còn phải nói tới việc cam kết bao tiêu sản phẩm, sẵn sàng cung cấp giống từ Viện Giống cây trồng Trung ương để hỗ trợ bà con nâng cao hiệu quả sản xuất... Nhờ có đầu vào dồi dào, chất lượng ổn định nên thương hiệu miến dong Bình Liêu đã vươn lên nhanh chóng, có chỗ đứng vững chắc trên thị trường tiêu thụ trong và ngoài tỉnh, thậm chí phấn đấu hướng tới xuất khẩu Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu...
Câu chuyện tại Công ty CP Ngọc trai Hạ Long cũng cho thấy vai trò quan trọng của việc xây dựng vùng nguyên liệu tập trung để phát triển sản xuất. Nhờ có vùng nuôi cấy trai rộng lớn đã giúp doanh nghiệp hoàn toàn chủ động nguồn cung ứng ngọc trai thô thường xuyên và chất lượng cao. Kết hợp với quy trình ứng dụng công nghệ hiện đại, công ty có đủ kiều kiện để chế tác nhiều loại sản phẩm, đáp ứng các đơn hàng từ cơ bản đến tinh xảo, mang đến cho thị trường những sản phẩm có thẩm mỹ cao, chất lượng tốt.
Thời gian qua, toàn tỉnh tập trung triển khai bền vững chương trình OCOP và luôn quan tâm đặc biệt tới việc phát triển các vùng nguyên liệu tập trung, canh tác đạt chuẩn theo các tiêu chí hữu cơ, an toàn, VietGAP, GlobalGAP, xây dựng mã vùng... Thực hiện Đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp qua các giai đoạn 2015-2020, 2021-2025, ngành nông nghiệp tỉnh đã xây dựng và phát triển các vùng sản xuất hàng hóa tập trung, các nông sản chủ lực có lợi thế của tỉnh, gắn với xây dựng thương hiệu sản phẩm. Căn cứ quy định, hướng dẫn chung của tỉnh, các địa phương đã chủ động xây dựng, quy hoạch phát triển các vùng sản xuất trồng trọt tập trung phù hợp với từng vùng sản xuất và lợi thế riêng.
Đến nay, toàn tỉnh hình thành được gần 6.400ha vùng sản xuất hàng hóa tập trung đối với cây lúa, rau và cây ăn quả. Trong đó, khoảng 1.100ha được sản xuất theo quy trình nông nghiệp tốt, trên 320ha đạt chứng nhận VietGAP và trên 460ha đạt chứng nhận hữu cơ. Toàn tỉnh có 29 mã số vùng trồng phục vụ xuất khẩu, 21 mã số vùng trồng phục vụ tiêu thụ nội địa, 6 mã số cơ sở đóng gói. Việc điều chỉnh địa giới hành chính, vận hành chính quyền địa phương 2 cấp không làm ảnh hưởng đến các vùng nguyên liệu được hình thành từ trước đó, tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp yên tâm duy trì sản xuất, đầu tư kinh doanh.
Theo Chiến lược phát triển trồng trọt đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2050 trên địa bàn tỉnh (Kế hoạch số 252/KH-UBND ngày 31/10/2024 của UBND tỉnh), toàn tỉnh sẽ định hướng phát triển các vùng sản xuất tập trung, chủ lực về lúa gạo, rau, chè, cây ăn quả (vải, na, nhãn, cam, bưởi, ổi, thanh long,…), cây dược liệu và lâm sản ngoài gỗ (trà hoa vàng, ba kích, quế, hồi), hoa, cây cảnh. Riêng mục tiêu đề ra đến năm 2030 phấn đấu đạt tổng diện tích các vùng sản xuất nguyên liệu tập trung là trên 21.700ha, nâng giá trị bình quân trên 1ha sản xuất khoảng 130 triệu đồng. Các vùng sản xuất tập trung được hình thành trên cơ sở phát triển các hình thức hợp tác, liên kết sản xuất trên cơ sở hợp đồng liên kết truy xuất nguồn gốc sản phẩm.
| Từ một chương trình khuyến khích phát triển sản phẩm đặc trưng địa phương, OCOP đã góp phần hình thành hệ sinh thái sản xuất, chế biến, tiêu thụ ngày càng chuyên nghiệp của Quảng Ninh. Đến nay, toàn tỉnh có 437 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, trong đó 8 sản phẩm đạt 5 sao cấp quốc gia. Trong tổng số 186 chủ thể OCOP, tỷ lệ doanh nghiệp chiếm 31,2%. Toàn tỉnh hiện có 23 điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP; 82 sản phẩm được kết nối tiêu thụ ổn định tại các siêu thị như GO! Hạ Long, MM Mega Market, WinMart… |
