Xây dựng nông thôn mới (NTM) ở Quảng Ninh đang hướng tới những mục tiêu cao hơn, không chỉ hoàn thiện hạ tầng, phát triển sản xuất mà còn tạo dựng môi trường sống văn minh, bảo đảm an sinh và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân.
Nâng cao hiệu quả kinh tế nông thôn
Tại xã Ba Chẽ, nguồn vốn tín dụng chính sách đang trở thành điểm tựa giúp nhiều hội viên phụ nữ có thêm điều kiện đầu tư sản xuất, phát triển kinh tế gia đình.
Chị Đặng Thị Vân (thôn Sơn Hải, xã Ba Chẽ) đang chăm sóc đàn lợn của gia đình.
Thông qua Tổ tiết kiệm và vay vốn của Hội LHPN xã Ba Chẽ, cuối năm 2025, gia đình chị Đặng Thị Vân, ở thôn Sơn Hải, được vay 200 triệu đồng từ Ngân hàng CSXH để đầu tư trồng rừng và chăn nuôi lợn. Đến nay, 10ha rừng và đàn 30 con lợn thịt của gia đình đang sinh trưởng, phát triển tốt, tạo thêm nguồn thu nhập cho gia đình.
Chị Vân chia sẻ: "Nhờ nguồn vốn vay, gia đình tôi có thêm điều kiện đầu tư trồng rừng và phát triển chăn nuôi. Đến nay, diện tích rừng và đàn lợn đều sinh trưởng tốt, mang lại nguồn thu nhập ổn định. Gia đình tôi sẽ tiếp tục duy trì, mở rộng sản xuất để phát triển kinh tế hiệu quả hơn".
Theo Hội LHPN xã Ba Chẽ, sau khi được tiếp cận nguồn vốn vay từ Ngân hàng CSXH, các hội viên chủ yếu đầu tư trồng rừng, như keo, quế và phát triển chăn nuôi. Thu nhập bình quân hằng năm của hội viên và gia đình đạt trên 100 triệu đồng/năm.
Nông dân trên địa bàn xã Đầm Hà thu hoạch na.
Tại xã Đầm Hà, việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, áp dụng tiến bộ kỹ thuật vào sản xuất cũng đang mở ra hướng phát triển kinh tế hiệu quả cho người dân. Đầu tháng 8 vừa qua, những vườn na trên địa bàn xã bước vào vụ thu hoạch đầu tiên, cho thấy hiệu quả từ hướng sản xuất này. Ông Nịnh Văn Toàn (thôn Tân Bình) chia sẻ: “Việc áp dụng đúng quy trình kỹ thuật trong chăm sóc, cắt tỉa, thụ phấn và phòng trừ sâu bệnh giúp cây na phát triển tốt, quả đều, mẫu mã đẹp, chất lượng cao”.
Không chỉ nâng chất lượng sản phẩm, việc áp dụng kỹ thuật phù hợp còn góp phần nâng giá trị nông sản khi đưa ra thị trường. Ngay từ đầu vụ, na được thương lái đến thu mua tại vườn với giá dao động 100.000-120.000 đồng/kg. Na loại đẹp bình quân 3-4 quả/kg, có những quả đạt gần 1kg. Giá bán và đầu ra thuận lợi giúp các hộ trồng na yên tâm sản xuất, có thêm nguồn lực tiếp tục đầu tư, chăm sóc các lứa quả tiếp theo.
Việc đa dạng hóa mô hình sản xuất, tận dụng lợi thế sẵn có và sử dụng hiệu quả các nguồn lực hỗ trợ đang giúp người dân ở các địa phương từng bước nâng cao thu nhập, ổn định cuộc sống. Đây cũng là hướng đi quan trọng nhằm phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng NTM, tạo động lực cho kinh tế nông thôn phát triển.
Nông thôn mới hiện đại, bền vững
Từ những kết quả đạt được trong xây dựng NTM, diện mạo nông thôn Quảng Ninh đang từng bước thay đổi theo hướng đồng bộ, hiện đại và văn minh. Nhiều tuyến đường được mở rộng, cứng hóa; cảnh quan khu dân cư được chỉnh trang, vệ sinh môi trường từng bước đi vào nền nếp.
Ban Công tác Mặt trận thôn Làng, xã Thống Nhất, vận động người dân trên địa bàn hiến đất làm đường giao thông. Ảnh: Minh Yến
Tại xã Thống Nhất, cuối năm 2025, tuyến đường qua thôn Làng được đầu tư nâng cấp, thảm nhựa với chiều dài 468m, mở rộng mặt đường từ 4m lên 7m, quy mô 2 làn xe. Quá trình triển khai công trình ảnh hưởng đến 1.380m² đất ở, tường rào và nhiều vật kiến trúc của 26 hộ dân. Ban đầu, một số hộ còn băn khoăn do diện tích đất ở hạn hẹp, việc mở rộng đường có thể ảnh hưởng đến không gian sinh hoạt. Trước thực tế đó, Ban Công tác Mặt trận thôn phối hợp với Chi bộ thôn kiên trì tuyên truyền, vận động, nắm bắt tâm tư từng hộ, giúp người dân hiểu rõ lợi ích chung của công trình và tự nguyện bàn giao mặt bằng.
Gia đình ông Điệp Văn Hồng ở thôn Làng đã tự nguyện hiến hơn 50m² đất, tháo dỡ tường rào, nhà xe và một phần khu bếp để phục vụ mở rộng tuyến đường. Ông Hồng cho biết, dù có người từng hỏi mua phần đất của gia đình với giá gần 20 triệu đồng/m², nhưng vì lợi ích chung, ông vẫn động viên vợ con đồng thuận hiến đất. Ông chia sẻ: “Trước đây, đường chỉ rộng khoảng 2,5m, ô tô tránh nhau rất khó, hai bên đường cỏ mọc um tùm. Nay đường được mở rộng, thảm nhựa khang trang, việc đi lại thuận tiện, an toàn hơn. Gia đình tôi thấy việc làm của mình có ý nghĩa, góp phần đem lại lợi ích thiết thực cho cả cộng đồng”.
Từ sự đồng thuận tại thôn Làng, phong trào hiến đất, góp sức xây dựng hạ tầng tiếp tục được lan tỏa tại 11/11 thôn trên địa bàn xã. Nhiều hộ dân tự nguyện dành một phần đất ở, tháo dỡ công trình, vật kiến trúc để mở rộng đường giao thông, góp phần cải thiện điều kiện đi lại, chỉnh trang khu dân cư và tạo thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội địa phương.
Từ sự đồng thuận, chung sức của người dân trong những công trình cụ thể, có thể thấy, phát huy vai trò chủ thể của nhân dân vẫn là yếu tố quan trọng trong xây dựng NTM. Bước vào giai đoạn 2026-2030, chương trình đặt ra những yêu cầu cao hơn, hướng tới nông thôn hiện đại, giàu đẹp, bản sắc và bền vững, gắn với phát triển kinh tế xanh, chuyển đổi số và bảo vệ môi trường.
Nông dân xã Đường Hoa tham gia dọn dẹp vệ sinh môi trường, thu gom vỏ thuốc bảo vệ thực vật.
Theo đó, thành phố đã cân đối 9.700 tỷ đồng từ ngân sách để thực hiện 4 chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035, trong đó phân bổ 2.400 tỷ đồng cho các địa phương triển khai trong năm 2026. Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2029 hoàn thành nhiệm vụ xây dựng NTM giai đoạn 2026-2030, trong đó có ít nhất 3 xã đạt chuẩn NTM hiện đại. Đây là nguồn lực và định hướng quan trọng để tiếp tục hoàn thiện hạ tầng, phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao chất lượng sống của người dân.