Ở huyện khó khăn nhất tỉnh nhưng xã Lương Mông (Ba Chẽ) hiện đang là xã có tỷ lệ bình quân hộ nghèo thấp nhất tỉnh 0,28%. Không chỉ có những bứt phá mạnh mẽ trong phát triển kinh tế - xã hội mà Lương Mông đang tiến một cách vững chắc đến đích là một thị tứ của huyện Ba Chẽ.
Nhìn lại kết quả thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của Lương Mông trong 5 năm qua thấy rằng hướng đi của xã đang khai thác được trọn vẹn lợi thế của địa bàn vùng cao. Để có được “bình nguyên xanh” như hôm nay, thế mạnh về sản xuất lâm nghiệp đã được Đảng uỷ, chính quyền xã chỉ đạo, tổ chức thực hiện rất hiệu quả. Chỉ tính riêng diện tích trồng rừng tập trung trên toàn xã đã đạt được gần 900ha, tất cả các dự án, chương trình trồng rừng đưa về địa phương đều được triển khai đến từng hộ gia đình có diện tích đất lâm nghiệp. Là xã miền núi, vùng cao, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ lớn, nhưng bà con có nhận thức rất tiến bộ, thích ứng rất nhanh với cơ chế thị trường. Từ 10 năm trước người dân Lương Mông đã nhận đất trồng rừng, trong tổng số khoảng 900ha rừng được trồng trên địa bàn thì khoảng 600ha là người dân bỏ vốn tự trồng. Đến nay nhiều gia đình đã được thu hoạch từ 1-2 chu kỳ, có nhà chuẩn bị khai thác chu kỳ 3. Không chỉ trồng loại cây bản địa là cây quế mà bà con đã trồng các loại cây giống mới như keo, thông, quế, sa mộc vừa phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng, vừa nhanh có sản phẩm cho thu hoạch. Giờ xã không lo vận động bà con trồng rừng phủ xanh đất trống đồi trọc nữa mà phải tìm cách làm thế nào để khai thác được lợi thế của địa hình vùng núi cao ẩm, rất thích hợp với các loại cây trồng của vùng ôn đới ưa khí hậu lạnh. Vừa qua chúng tôi đã đưa vào trồng thử nghiệm cây đào phai, bước đầu đánh giá là hiệu quả rất tốt.
Xác định lâm nghiệp là kinh tế chủ đạo nhưng do thời gian để thu hoạch rất dài nên Lương Mông đã tìm được cách không chỉ hỗ trợ cho lâm nghiệp phát triển mà còn giữ được ổn định, nâng cao đời sống nhân dân trên địa bàn, đó là, phát triển chăn nuôi vườn đồi. Lợn, gà, trâu, bò thả đồi… đó là những loại vật nuôi mà người dân Lương Mông đang tập trung gây đàn rất mạnh. Qua tìm hiểu chúng tôi được biết, chăn nuôi ở Lương Mông không phải là nuôi kiểu phong trào thấy địa phương khác làm thì làm theo mà bà con nơi đây đang chuẩn bị nguồn cung thực phẩm để phục vụ cho phát triển du lịch sinh thái trên địa bàn. Bởi Lương Mông với ưu thế nằm trên độ cao từ 400-600m so với mực nước biển với nhiệt độ trung bình năm từ 21-23 độ C - Lương Mông giống như “bình nguyên xanh” của Ba Chẽ. Hiện tại việc chăn nuôi, trồng rừng là để phát triển kinh tế hộ gia đình nhưng trong tương lai gần khi lợi thế về du lịch được khai thác, phát huy thì các mô hình kinh tế vườn - đồi kết hợp chăn nuôi chắc chắn sẽ là tiền đề để phục vụ cho phát triển địa bàn du lịch sinh thái hiệu quả.
Lãnh đạo xã Lương Mông cũng nhận thấy để phát triển bền vững thì phải giải quyết được tất cả các tiêu chí kinh tế - xã hội và giải pháp tốt nhất được Đảng uỷ, chính quyền xã chọn, đó là thực hiện hiệu quả chương trình xây dựng nông thôn mới, hoàn thành các chỉ tiêu, tiêu chí của chương trình theo đúng lộ trình đã đề ra. Cũng chính từ nền tảng khá vững chắc trong thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn trước nên từ năm 2011 khi bắt tay vào thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới, Lương Mông đã rất tự tin và triển khai nhanh từng nhóm nhiệm vụ, giải pháp cụ thể. Điển hình như để giải quyết tiêu chí thu nhập, xã đã tập trung chỉ đạo nhân dân đẩy mạnh sản xuất, phát triển kinh tế, như: Trồng rừng, tre mai, chè hoa vàng, ba kích, sản xuất nấm linh chi, chăn nuôi đại gia súc trâu, bò, dê và thành lập Tổ hợp tác xã dịch vụ ngoài gỗ tại thôn Bãi Liêu để không chỉ thực hiện nhiệm vụ bao tiêu sản phẩm cho gỗ rừng trồng mà còn làm luôn nhiệm vụ đầu ra cho chăn nuôi, trồng trọt. Cùng với đó, xã tập trung vận động nhân dân đẩy mạnh phát triển kinh tế, nâng cao đời sống, tích cực tham gia thực hiện các mô hình phát triển sản xuất hàng hoá tập trung, xây dựng mô hình nhà sạch, vườn đẹp, tích cực cải tạo, xây mới nhà ở, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội… Kết quả là hết năm 2014 đã có 17/19 tiêu chí, 37/39 chỉ tiêu mà chương trình đặt ra được Lương Mông hoàn thành, có những tiêu chí với xã miền núi rất khó hoàn thành như thuỷ lợi, điện, thu nhập bình quân đầu người thì xã lại hoàn thành xuất sắc. Năm 2015 này Lương Mông sẽ cán đích chương trình xây dựng nông thôn mới, 2 tiêu chí còn lại chưa đạt là cơ sở vật chất văn hoá và nhà ở dân cư đang được tập trung chỉ đạo quyết liệt.
Hành trình về đích thị tứ trên bình nguyên xanh của Lương Mông đã gần tới đích, kết quả này ghi nhận sự nỗ lực, cố gắng rất lớn của Đảng bộ, chính quyền, nhân dân trên địa bàn, sự đoàn kết, vững mạnh của cả hệ thống chính trị trong thời gian qua.
Ngọc Lan