Quảng Yên là vùng trọng điểm phát triển thuỷ sản của tỉnh, có trên 7.200ha nuôi trồng thuỷ sản (NTTS); tổng sản lượng trung bình hàng năm đạt gần 30.000 tấn các loại, mang lại nguồn thu hàng nghìn tỷ đồng, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho trên 12.000 lao động. Trong đó, riêng vùng nuôi hà treo dây Hoàng Tân với diện tích 500ha đạt sản lượng gần 15.000 tấn, nguồn thu hơn 100 tỷ đồng/năm. 6 tháng đầu năm nay, Quảng Yên thu hoạch gần 10.200 tấn thuỷ sản nuôi trồng các loại và đang nuôi thả 336 triệu con giống các loại trên diện tích 7.120ha.
Thời gian tới, khi các dự án chiến lược về đầu tư đô thị, cảng biển, dịch vụ (theo định hướng phát triển của thị xã) triển khai sẽ chiếm dụng phần lớn diện tích NTTS hiện có. Điều này sẽ làm thay đổi bức tranh tổng thể về thuỷ sản của Quảng Yên, phá vỡ quy hoạch phát triển thuỷ sản hiện nay. Cụ thể: Tập đoàn Hạnh Phúc (Đài Loan, Trung Quốc) sẽ sử dụng toàn bộ khu vực nuôi hà treo dây của Hoàng Tân (trên 500ha) để làm khu đô thị. Tập đoàn Rent A Port (Vương quốc Bỉ), Tập đoàn Sun Group sẽ triển khai dự án đô thị, dự án xây dựng, kinh doanh hạ tầng khu công nghệ cao và cảng tại vùng Nam Tiền Phong, Đầm Nhà Mạc (trên 2.500ha). Tập đoàn Vingroup đầu tư khu đô thị Hạ Long Xanh tại xã Hoàng Tân (7.500ha, trong đó có 3.700ha đất NTTS). Tập đoàn Amata đầu tư khu đô thị thông minh tại khu vực Đông Yên Hưng, trung tâm nuôi tôm của thị xã và vùng đất chuyển đổi lúa kém hiệu quả sang NTTS tại xã Sông Khoai. Đáng nói các dự án đều không giữ nguyên hiện trạng, quy hoạch mới trùm kín quy hoạch cũ, không còn các vùng NTTS. Riêng quy hoạch của Tập đoàn Vingroup còn tính tới chuyện đào nhánh sông Hốt bắc qua sông Chanh, chạy dọc đường cao tốc, đấu ra gần bến đò Hà An, tức là thay đổi hoàn toàn hiện trạng hiện nay. Đến thời điểm này, ngoại trừ dự án của Tập đoàn Vingroup mới được phê duyệt nhiệm vụ, còn lại tất cả đều đã được phê duyệt quy hoạch; thậm chí dự án của Tập đoàn Rent A Port đã được giao trước 10ha để khởi động. Theo tiến độ hiện nay, chắc chắn từ nay đến năm 2020, ít nhất 3 dự án của Tập đoàn Hạnh Phúc, Tập đoàn Sun Group, Tập đoàn Rent A Port sẽ hoàn thiện và đi vào triển khai; tiến độ dự án của Tập đoàn Amata sẽ chậm hơn một chút, qua năm 2020. Có nghĩa sau nhiều nhất 5 năm nữa, Quảng Yên sẽ hầu như không còn quỹ đất NTTS như hiện nay.
Phải khẳng định những dự án trên sẽ giúp Quảng Yên đẩy mạnh tiến trình trở thành đô thị công nghiệp cảng biển theo đúng định hướng phát triển của địa phương, tuy nhiên, cũng phát sinh những vấn đề của ngành thuỷ sản mà ngay từ bây giờ thị xã cần phải tích cực giải quyết. Trao đổi với chúng tôi, ông Vũ Đức Hưởng, Phó Chủ tịch UBND thị xã, cho biết: Với sự tác động của các dự án như trên, theo tính toán đến năm 2020, toàn bộ vùng NTTS của Quảng Yên sẽ chỉ còn lại vài trăm ha, trong đó vùng Đông Yên Hưng còn khu NTTS của Tập đoàn BIM, Công ty TNHH Thuỷ sản G&A; 165ha nuôi tôm tại Hà An và vài chục ha diện tích vùng chuyển đổi đất lúa kém hiệu quả sang NTTS tại phường Nam Hoà. Từ hiện trạng này Quảng Yên xác định sẽ không xây dựng quy hoạch phát triển thuỷ sản nữa, mà chỉ xây dựng kế hoạch triển khai phát triển thuỷ sản hàng năm. Trong đó phải tính chuyện phát triển thuỷ sản trong tình hình mới sao cho phù hợp, song song với đó là việc chuyển đổi và đào tạo nghề, tạo việc làm cho lao động trong ngành.
Thị xã hiện phấn đấu đầu tư công nghệ để nâng cao sản lượng và giá trị các vùng NTTS còn lại, trong đó đặc biệt chú ý đến diện tích 165ha nuôi tôm phường Hà An, diện tích của Tập đoàn BIM, Công ty TNHH Thuỷ sản G&A (phường Minh Thành). Thị xã cũng tăng cường chuyển đổi diện tích lúa kém hiệu quả sang NTTS tại khu vực phường Nam Hoà và tập trung đầu tư hạ tầng sản xuất cho khu vực này, hình thành một vùng NTTS tập trung mới của thị xã. Về cơ cấu lao động, theo ước tính, sau năm 2020, toàn bộ 12.000 lao động đang làm việc trong ngành thuỷ sản (cả khai thác và NTTS) hiện nay sẽ bị ảnh hưởng, trong đó chắc chắn trên 3.000 lao động NTTS sẽ không còn việc làm. Thị xã đặt mục tiêu quyết tâm chuyển đổi ngành nghề cho số lao động này, tạo điều kiện cho người lao động làm việc tại các dự án công nghiệp trên địa bàn. Hiện thị xã đang hình thành một dự án sản xuất giầy da tại xã Liên Hoà với quy mô tuyển dụng 2.000 - 3.000 lao động, khu công nghiệp Đông Mai thu hút 2.000 lao động. Bên cạnh đó, 3 dự án của Tập đoàn Hạnh Phúc, Tập đoàn Sun Group, Tập đoàn Rent A Por khi đi vào triển khai sẽ thu hút lượng lớn lao động. Đây sẽ là cơ sở để Quảng Yên chuyển đổi thành công cơ cấu lao động của địa phương.
Việt Hoa
