Thời tiết giao mùa làm thay đổi về nhiệt độ và độ ẩm, ảnh hưởng tới hàng rào miễn dịch của trẻ nhỏ và làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp, trong đó có virus hợp bào hô hấp (RSV).
Vi rút RSV là một loại vi rút gây bệnh truyền nhiễm tại đường hô hấp và phổi phổ biến nhất ở trẻ em. RSV có thể gây nhiễm trùng hô hấp ở mọi lứa tuổi, hầu hết giống với cảm lạnh thông thường, có thể hồi phục trong khoảng 1-2 tuần. Tuy vậy trẻ sinh non có tuổi thai dưới 37 tuần, trẻ từ 6 tháng trở xuống, trẻ em dưới 2 tuổi bị bệnh phổi mãn tính hoặc tim bẩm sinh; trẻ bị suy giảm hệ miễn dịch… có thể bị bệnh nặng như viêm tiểu phế quản, viêm phổi nặng dẫn đến suy hô hấp cấp.
Bác sĩ CKII Dương Văn Linh, Trưởng khoa Khám bệnh (Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh) cho biết: RSV là một trong những tác nhân hàng đầu gây ra các bệnh đường hô hấp như viêm phế quản, viêm tiểu phế quản, viêm phổi… ở trẻ nhỏ. Hiện các bệnh do RSV gây ra chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, các phương pháp điều trị chủ yếu là hỗ trợ chống suy hô hấp. Trẻ càng nhỏ tuổi, nhất là trẻ có tiền sử sinh non hoặc có bệnh nền như tim bẩm sinh, loạn sản phế quản phổi… nguy cơ mắc bệnh và gặp biến chứng càng cao.
Cũng theo bác sĩ Linh, nhằm hạn chế lây nhiễm RSV, cha mẹ và người thân cần hướng dẫn cho trẻ rửa tay đúng cách bằng xà phòng và nước sạch trong ít nhất 20 giây; tránh chạm vào mắt, mũi và miệng bằng tay chưa rửa sạch; đồng thời, tránh tiếp xúc gần, chẳng hạn như hôn, dùng chung cốc hoặc dụng cụ ăn uống với những người có các triệu chứng giống như cảm lạnh; che miệng và mũi khi ho và hắt hơi. Cha mẹ cũng cần làm sạch và khử trùng các bề mặt và đồ vật mà mọi người thường xuyên chạm vào như đồ chơi, tay nắm cửa và thiết bị di động. Khi trẻ bị bệnh nếu có thể, hãy ở nhà không đến trường học và các khu vực công cộng và nhất thiết phải đeo khẩu trang khi ra chỗ đông người.
Nhằm nâng cao nhận thức và chia sẻ kinh nghiệm trong dự phòng và điều trị nhiễm trùng hô hấp dưới nặng do RSV, tháng 5/2025, Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh đã phối hợp cùng Bệnh viện Nhi Trung ương tổ chức buổi sinh hoạt khoa học với chủ đề: “Vai trò của kháng thể đơn dòng trong bảo vệ trẻ có nguy cơ cao khỏi RSV”. Tại buổi sinh hoạt, Ths.Bs Phạm Thị Hằng, Phó Giám đốc Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh đã nhấn mạnh những nguy cơ nghiêm trọng của RSV có thể gây ra ở trẻ em. Nhưng với những tiến bộ của y học hiện đại đã có những phương pháp điều trị hiệu quả được ứng dụng và kháng thể đơn dòng là một trong số đó.
Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh hiện đã triển khai tiêm kháng thể đơn dòng Palivizumab cho trẻ em và cũng là đơn vị y tế đầu tiên trong tỉnh triển khai tiêm kháng thể đơn dòng này.
Palivizumab của hãng AstraZeneca là kháng thể đơn dòng IgG1k được sản xuất bằng công nghệ DNA tái tổ hợp, có chức năng tác động tương tự kháng thể tự nhiên trong cơ thể, giúp phòng ngừa lây nhiễm RSV, đã được Bộ Y tế cấp phép sử dụng. Loại thuốc này đã được chứng minh hiệu quả lâm sàng trong suốt gần 30 năm, tại hơn 100 quốc gia. Năm 1998, thuốc được Cục Quản lý thực phẩm và dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) cấp phép sử dụng.
Khác với vắc xin truyền thống yêu cầu cơ thể phải tự sinh kháng thể sau khi được kích thích bởi kháng nguyên, Palivizumab hoạt động theo cơ chế miễn dịch thụ động, đưa trực tiếp kháng thể đã được tạo sẵn vào cơ thể. Sau đó, chúng liên kết với protein F trên bề mặt virus RSV, giúp ngăn chặn quá trình hợp nhất màng tế bào và ức chế sự sao chép vi rút và trẻ có thể nhận được sự bảo vệ tức thì. Ngay sau tiêm, kháng thể đã hiện diện trong máu, hiệu quả phòng bệnh đạt được ổn định sau 2-3 ngày mà không cần thời gian chờ để tạo miễn dịch tự nhiên.
| Từ ngày 27/9, Hệ thống Tiêm chủng VNVC đã ra mắt và triển khai tiêm vắc xin phòng vi rút hợp bào hô hấp (RSV) của Tập đoàn Pfizer (Mỹ) sản xuất tại Bỉ cho người lớn từ 60 tuổi, thai phụ từ tuần 24-36. Ở thai phụ, vắc xin giúp truyền kháng thể thụ động, bảo vệ trẻ ngay trong những tháng đầu đời, giai đoạn dễ mắc viêm phổi, viêm tiểu phế quản nặng do RSV. |
Chiến lược này được kỳ vọng sẽ góp phần ngăn ngừa lây nhiễm RSV một cách chủ động, an toàn, kịp thời, giảm đáng kể tỷ lệ nhập viện, biến chứng nặng và tử vong do virus RSV ở trẻ em.
