Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngành Thuế Quảng Ninh đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ, lấy chuyển đổi số làm động lực nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, đồng thời tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp trong thực hiện nghĩa vụ thuế. Những kết quả đạt được không chỉ góp phần hiện đại hóa ngành Thuế mà còn đóng góp tích cực vào quá trình phát triển kinh tế số của tỉnh.
Lấy chuyển đổi số làm động lực đổi mới
Trong bối cảnh nền kinh tế ngày càng phát triển, số lượng doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các giao dịch thương mại không ngừng gia tăng, ngành Thuế phải quản lý khối lượng dữ liệu khổng lồ phát sinh mỗi ngày. Nếu vẫn duy trì phương thức quản lý truyền thống dựa nhiều vào hồ sơ giấy và các thao tác thủ công, việc xử lý thông tin sẽ gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý cũng như chất lượng phục vụ người nộp thuế. Nhận thức rõ yêu cầu đó, Thuế tỉnh Quảng Ninh đã quán triệt sâu sắc tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, xác định chuyển đổi số không đơn thuần là ứng dụng công nghệ mà là sự thay đổi toàn diện trong tư duy quản lý và phương thức hoạt động. Đây được xem là nền tảng quan trọng để ngành Thuế xây dựng hệ thống quản lý hiện đại, minh bạch và hiệu quả hơn.
Thời gian qua, ngành Thuế đã tập trung nguồn lực để số hóa toàn diện các quy trình nghiệp vụ. Từ đăng ký thuế, kê khai thuế, nộp thuế đến hoàn thuế, tra cứu nghĩa vụ tài chính hoặc nhận các thông báo từ cơ quan thuế đều được thực hiện trên môi trường điện tử thông qua các ứng dụng eTax và eTax Mobile. Điều này giúp người dân và doanh nghiệp có thể thực hiện nghĩa vụ thuế mọi lúc, mọi nơi, giảm đáng kể thời gian đi lại và chi phí thực hiện thủ tục hành chính, đặc biệt thuận lợi đối với các hộ kinh doanh nhỏ, người lao động tự do hay người dân ở vùng xa trung tâm.
Đặc biệt, việc triển khai thành công 100% hóa đơn điện tử và hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền đã đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình hiện đại hóa công tác quản lý thuế. Hàng tỷ giao dịch được thực hiện trên môi trường số không chỉ giúp minh bạch hóa dòng tiền mà còn tạo cơ sở dữ liệu lớn phục vụ công tác quản lý, giám sát và chống thất thu ngân sách.
Từ ngày 1/7/2025, ngành Thuế đã hoàn thành việc tích hợp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cho phép người nộp thuế đăng nhập hệ thống thuế điện tử bằng tài khoản định danh điện tử VNeID. Việc kết nối và đồng bộ dữ liệu này không chỉ giúp đơn giản hóa thủ tục hành chính mà còn nâng cao tính chính xác của thông tin quản lý. Cùng với đó, công tác rà soát, chuẩn hóa dữ liệu mã số thuế cá nhân được triển khai đồng bộ, tạo nền tảng cho việc sử dụng thống nhất số định danh cá nhân trong quản lý thuế. Đây là bước đi quan trọng trong xây dựng cơ sở dữ liệu dùng chung, phục vụ hiệu quả công tác chuyển đổi số quốc gia.
Không chỉ dừng lại ở các dịch vụ thuế điện tử, ngành Thuế còn đẩy mạnh triển khai dịch vụ công trực tuyến và tích hợp lên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Đến nay, 153/153 thủ tục hành chính thuế đã được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đồng thời tích hợp 100% lên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Người dân có thể thực hiện trực tuyến nhiều thủ tục liên quan đến thuế thu nhập cá nhân, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, nghĩa vụ tài chính về đất đai hay lệ phí trước bạ phương tiện. Việc thanh toán nghĩa vụ tài chính được thực hiện nhanh chóng, minh bạch, góp phần nâng cao mức độ hài lòng của người dân đối với cơ quan thuế.
Quản lý hiệu quả bằng dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo
Một trong những yêu cầu quan trọng đặt ra đối với ngành Thuế hiện nay là làm sao quản lý hiệu quả khối lượng dữ liệu ngày càng lớn. Nếu như trước đây, việc rà soát hồ sơ, đối chiếu thông tin chủ yếu dựa vào sức người thì hiện nay, cùng với việc triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngành Thuế đã từng bước ứng dụng công nghệ thông tin, dữ liệu lớn (Big Data) và trí tuệ nhân tạo (AI) vào hoạt động quản lý. Thông qua hệ thống phân tích dữ liệu và quản lý rủi ro, cơ quan thuế có thể tự động đối chiếu thông tin từ nhiều nguồn dữ liệu khác nhau để phát hiện các dấu hiệu bất thường. Những trường hợp có nguy cơ gian lận, trốn thuế hoặc sử dụng hóa đơn không hợp pháp sẽ được cảnh báo sớm, giúp nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng nguồn lực kiểm tra, thanh tra một cách hợp lý hơn.
Việc ứng dụng công nghệ cũng giúp cơ quan thuế chuyển từ phương thức quản lý theo hồ sơ sang quản lý theo dữ liệu. Khối lượng dữ liệu càng lớn, khả năng phân tích và nhận diện rủi ro của hệ thống càng được nâng cao, từ đó góp phần bảo đảm môi trường kinh doanh minh bạch, công bằng cho cộng đồng doanh nghiệp. Cùng với đó, ngành Thuế cũng triển khai quản lý thuế đối với các hoạt động kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử và nền tảng số của hộ, cá nhân theo Nghị định số 117/2025/NĐ-CP. Đây là lĩnh vực đang phát triển nhanh, đòi hỏi phương thức quản lý hiện đại để vừa tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh số phát triển, vừa bảo đảm thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.
Bên cạnh những thay đổi về công nghệ, điều được xem là thành công lớn nhất của ngành Thuế trong quá trình thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW chính là sự thay đổi về tư duy. Nếu như trước đây, cơ quan thuế chủ yếu thực hiện chức năng quản lý thì nay đã từng bước chuyển sang mô hình phục vụ, hỗ trợ người nộp thuế. Mọi hoạt động cải cách đều hướng tới mục tiêu tạo thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp. Việc ứng dụng công nghệ thông tin giúp giảm đáng kể khối lượng công việc thủ công, tạo điều kiện để cán bộ thuế dành nhiều thời gian hơn cho công tác hướng dẫn, hỗ trợ và tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế. Bộ máy tiếp tục được sắp xếp theo hướng tinh gọn, hiệu quả; kỷ luật, kỷ cương hành chính được tăng cường. Mỗi cán bộ, công chức ngành Thuế không chỉ thực hiện nhiệm vụ quản lý mà còn đóng vai trò là người đồng hành cùng doanh nghiệp trong quá trình sản xuất, kinh doanh. Qua đó, ngành Thuế góp phần tạo dựng môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững, từ đó nuôi dưỡng nguồn thu ổn định cho ngân sách nhà nước.
Bước sang giai đoạn mới, Thuế tỉnh Quảng Ninh xác định dữ liệu là nguồn tài nguyên quan trọng trong quản lý nhà nước. Vì vậy, bên cạnh việc thu thập dữ liệu, ngành tập trung làm sạch, chuẩn hóa và khai thác hiệu quả dữ liệu nhằm phục vụ công tác điều hành và quản lý. Trên nền tảng dữ liệu được chuẩn hóa, các ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công cụ phân tích dữ liệu lớn sẽ tiếp tục được mở rộng trong công tác quản lý rủi ro, hỗ trợ cán bộ thuế tổng hợp, phân tích thông tin và cảnh báo sớm các hành vi vi phạm pháp luật về thuế. Cùng với đó, ngành Thuế tiếp tục đầu tư nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, hiện đại hóa các hệ thống cơ sở dữ liệu, bảo đảm khả năng vận hành ổn định trước số lượng giao dịch ngày càng tăng. Công tác bảo đảm an toàn, an ninh mạng cũng được đặc biệt chú trọng. Thuế tỉnh Quảng Ninh tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng, nhất là lực lượng công an, trong việc rà soát, bảo vệ hạ tầng công nghệ thông tin, bảo mật dữ liệu và đồng bộ hóa thông tin định danh điện tử.
Ông Lê Thanh Thảo, Phó Trưởng Thuế tỉnh Quảng Ninh cho biết: Trong thời gian tới, ngành Thuế sẽ tiếp tục đẩy mạnh sử dụng các nền tảng số, đặc biệt là ứng dụng eTax Mobile; tăng cường hỗ trợ kỹ thuật tại các đơn vị cơ sở, đồng thời hướng tới tự động hóa nhiều quy trình xử lý thủ tục trên môi trường điện tử nhằm tạo thuận lợi hơn nữa cho người nộp thuế.
Với những giải pháp đồng bộ và quyết tâm đổi mới, ngành Thuế Quảng Ninh đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng hệ thống thuế hiện đại, minh bạch, hiệu lực và hiệu quả. Đây không chỉ là yêu cầu của quá trình chuyển đổi số mà còn là nhiệm vụ quan trọng nhằm thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế số, xây dựng nền tài chính công hiện đại và tạo động lực cho sự phát triển bền vững của tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn mới.
