9 tháng năm 2026, hoạt động KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của Quảng Ninh tiếp tục ghi nhận những chuyển động tích cực; góp phần nâng cao năng suất, chất lượng quản trị và sức cạnh tranh của nền kinh tế.
Khi đổi mới tạo ra giá trị
Là một trong 35 doanh nghiệp KHCN của Quảng Ninh chuyên sản xuất máy biến áp công suất lớn, những năm qua, Công ty CP Thiết bị điện Cẩm Phả không ngừng đầu tư trang thiết bị, đẩy mạnh nghiên cứu, đổi mới công nghệ và phát triển các dòng máy thế hệ mới. Cuối tháng 7/2026, công ty khởi công sản xuất máy biến áp kỹ thuật số 220kV đến 250MVA, đánh dấu bước tiến mới trong nghiên cứu, thiết kế và chế tạo thiết bị điện công suất lớn theo các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế.
Theo ông Phạm Văn Phượng, Phó Giám đốc Công ty CP Thiết bị điện Cẩm Phả, máy biến áp kỹ thuật số 220kV được tích hợp hệ thống cảm biến và công nghệ giám sát thông minh, có khả năng theo dõi liên tục tình trạng vận hành, cảnh báo sớm nguy cơ bất thường và tối ưu quá trình làm mát. Công ty cũng đã ký đơn hàng cung cấp 5 máy biến áp kỹ thuật số, trị giá khoảng 200 tỷ đồng.
Để làm chủ những sản phẩm có yêu cầu kỹ thuật cao, đổi mới được thực hiện ngay từ từng công đoạn sản xuất của công ty. Ở khâu cắt lõi từ, dây chuyền bán tự động trước đây cần tới 9 công nhân vận hành đã được thay bằng hệ thống cắt tôn silic tự động, lập trình với độ chính xác cao và chỉ cần một người điều khiển. Tại công đoạn quấn dây điện, doanh nghiệp đầu tư hệ thống máy quấn tự động công nghệ Thụy Sĩ; giúp kiểm soát chính xác quá trình hoán vị và lực quấn; rút ngắn thời gian sản xuất, giảm sai số và hạn chế lỗi sản phẩm.
Khi công nghệ đi đúng vào nhu cầu thực tế, hiệu quả mang lại rõ nhất qua năng suất, chất lượng, khả năng tạo ra sản phẩm mới và mở rộng thị trường. Tinh thần này cũng đang được Quảng Ninh thúc đẩy trong triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, gắn KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao hiệu quả quản trị và tạo thêm động lực cho phát triển. Triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW, trong 9 tháng năm 2026, Quảng Ninh đã hoàn thành 103/155 nhiệm vụ có thời hạn, đạt 66,5%; triển khai đồng bộ các chương trình, kế hoạch đề án chiến lược về phát triển KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đến năm 2030.
Quảng Ninh từng bước hoàn thiện khung chính sách cho giai đoạn phát triển mới. Thành phố đã ban hành Chiến lược chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, Chiến lược dữ liệu đến năm 2030; Chương trình KHCN và đổi mới sáng tạo đến năm 2030; phê duyệt Đề án phát triển thị trường KHCN. Đề án thí điểm Khu kinh tế số và tri thức tự do Quảng Ninh cũng được hoàn thiện trình Thủ tướng Chính phủ. Cùng với đó, HĐND thành phố đã ban hành các Nghị quyết số 14, 15 và 16 về hỗ trợ dự án khởi nghiệp sáng tạo trong công nghiệp công nghệ số; dự án sản xuất sản phẩm, cung cấp dịch vụ công nghệ số và sản phẩm phụ trợ trực tiếp trong công nghiệp bán dẫn; đồng thời quy định mức chi cho quản lý và thực hiện các chương trình, nhiệm vụ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Từ những định hướng dài hạn đến các cơ chế hỗ trợ cụ thể, KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang được đặt gần hơn với nhu cầu của người dân, doanh nghiệp. Qua đó, công nghệ có thêm điều kiện đi vào sản xuất, nâng chất lượng dịch vụ, tạo ra sản phẩm mới và phục vụ tốt hơn đời sống xã hội.
Tạo thêm nền tảng cho giai đoạn mới
Từ những yêu cầu đặt ra trong thực tiễn phát triển, Quảng Ninh đã lựa chọn và công bố 9 bài toán lớn về KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để ưu tiên triển khai từ năm 2026. Các bài toán tập trung vào du lịch thông minh, kinh tế biển, ngập lụt, an ninh nguồn nước, an ninh mạng, văn phòng thông minh, logistics, dữ liệu liên ngành và Khu kinh tế số, tri thức tự do. Điểm đáng chú ý là mỗi bài toán đều gắn với một nhu cầu cụ thể của địa phương và được mở ra cho doanh nghiệp công nghệ, viện nghiên cứu, trường đại học cùng tham gia tìm lời giải. Từ đó, các nhiệm vụ, đề án, dự án KHCN và chuyển đổi số có thêm cơ sở để đi sát thực tế.
Để những bài toán đó có thể đi tới ứng dụng, hệ sinh thái KHCN của Quảng Ninh tiếp tục được củng cố. Toàn thành phố hiện có 36 tổ chức KHCN, 35 doanh nghiệp KHCN, 38 phòng thử nghiệm VILAS, 50 phòng LAS-XD và 3 trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo. Các nguồn lực này đang được kết nối chặt chẽ hơn với Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, các viện, trường đại học và doanh nghiệp công nghệ lớn.
Quảng Ninh tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ phục vụ sản xuất, đồng thời hỗ trợ phát triển thêm 5 doanh nghiệp có tiềm năng trở thành doanh nghiệp KHCN. Riêng về nguồn nhân lực, chính sách thu hút, hỗ trợ nhân lực KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đã có 79 trường hợp được thụ hưởng. Cùng với đó, thành phố thúc đẩy một số chương trình, dự án chiến lược như: Khu công nghệ số Tuần Châu, phát triển hạ tầng dữ liệu, ứng dụng AI và hệ sinh thái khởi nghiệp. Đồng thời, các nhiệm vụ hợp tác với FPT, Viettel, VNPT, MobiFone, GTEL và các đối tác KHCN khác tiếp tục được triển khai.
Tại Diễn đàn khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số thành phố Quảng Ninh năm 2026 ngày 23/9, TS Nguyễn Đắc Bình Minh, Phó Viện trưởng Viện Ứng dụng công nghệ (Bộ KH&CN), chia sẻ: Quảng Ninh đang đứng trước một không gian phát triển mới khi đổi mới sáng tạo ngày càng gắn với chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Vì vậy, thành phố cần tạo thêm không gian thử nghiệm cho những mô hình công nghệ và quản lý mới, đồng thời tăng liên kết giữa Nhà nước, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp để rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến ứng dụng và thị trường.
Khi các bài toán phát triển được xác định rõ, nguồn lực nghiên cứu được kết nối và công nghệ có điều kiện đi vào thực tế, Quảng Ninh sẽ có thêm nền tảng để hình thành những lợi thế mới dựa trên tri thức và đổi mới sáng tạo.
