Công nghiệp Quảng Ninh: Phát huy tính đặc thù

Với đặc thù là một tỉnh có tài nguyên khoáng sản phong phú, có trữ lượng lớn như than đá khoảng 3,5 tỷ tấn, đá vôi 1,3 tỷ tấn, sét chịu lửa 14 triệu tấn, cao lanh 150 triệu tấn, cát thuỷ tinh 6,2 triệu tấn. Quảng Ninh có nền công nghiệp khai thác than, đóng tàu, sản xuất điện từ than, sản xuất vật liệu xây dựng phát triển khá sớm, có những đóng góp quan trọng trong GDP của toàn quốc.

Theo số liệu của Cục Thống kê, năm 2010 toàn tỉnh có 7.116 công ty, nhà máy, cơ sở  sản xuất công nghiệp. Hiện nay các dự án công nghiệp được đầu tư tại Quảng Ninh đang bước đầu phát huy hiệu quả kinh tế - xã hội. Trên địa bàn tỉnh đang hình thành các Trung tâm công nghiệp, các khu, cụm công nghiệp, các làng nghề, tiểu thủ công nghiệp như: Trung tâm nhiệt điện đốt than; trung tâm công nghiệp tàu thuỷ; trung tâm công nghiệp sản xuất xi măng; trung tâm công nghiệp cơ khí siêu trường siêu trọng; trung tâm công nghiệp sản xuất vật liệu xây dựng chất lượng cao, các khu công nghiệp Cái Lân, Việt Hưng, Đông Mai, Hải Yên, các cụm công nghiệp Kim Sen, Hải Hoà, Ninh Dương, Quảng Thành, các làng nghề Gốm Sứ Đức Chính, Vĩnh Hồng, làng đóng mới và sửa chữa tàu thuyền Thuỷ An, làng đan thuyền và ngư cụ Nam Hoà,... Và đặc biệt, Quảng Ninh đã và đang trở thành một Trung tâm nhiệt điện lớn nhất trong toàn quốc với các Nhà máy Nhiệt điện lớn như Nhiệt điện Cẩm Phả, Nhiệt điện Mông Dương, Nhiệt điện Quảng Ninh… Giá trị sản xuất công nghiệp (CN) trên địa bàn tỉnh chiếm tỷ trọng trên 50% và tăng bình quân 20,1%/năm, số lượng các cơ sở CN cũng tăng mạnh cùng với sự đa dạng các thành phần kinh tế tham gia đầu tư. Chỉ tính riêng giai đoạn năm 2006-2010, giá trị sản xuất công nghiệp tăng bình quân trên 15,32%, trong đó khu vực nhà nước tăng 11,18%, khu vực ngoài quốc doanh tăng 39,4%, khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 16,8%. Các sản phẩm sản xuất chủ lực tiếp tục duy trì mở rộng sản xuất và mở rộng thị trường như than, đóng tàu, chế biến thuỷ sản, sản xuất vật liệu xây dựng...

Đội ngũ cán bộ khoa học - công nghệ, công nhân lành nghề khá đông đảo trong các lĩnh vực này là một lợi thế so sánh của Quảng Ninh so với các địa phương khác của Việt Nam. Lợi thế so sánh này dẫn đến các sản phẩm công nghiệp: Than, điện, tàu biển trọng tải lớn là các sản phẩm có lợi thế so sánh của Quảng Ninh so với các tỉnh khác của Việt Nam. Những năm gần đây, công nghiệp Quảng Ninh với lợi thế tài nguyên, cảng biển, đô thị lớn có sự bứt phá mạnh mẽ để đi lên, ngày càng khẳng định ngành kinh tế chủ chốt của tỉnh, từ đó khẳng định vị thế của tỉnh công nghiệp lớn của miền Bắc và cả nước.

Trao đổi về vấn đề này, ông Nguyễn Mạnh Hà, Giám đốc Sở Công Thương cho rằng: Quảng Ninh là một trong những địa phương có nhiều nguồn tài nguyên khoáng sản lớn nhất nước, như: Than, đá vôi, nguyên liệu sản xuất xi măng và nhiều ngành công nghiệp quan trọng khác liên quan đến xuất, nhập khẩu nhờ vào lợi thế của cảng Cái Lân - cửa ngõ ra biển Đông của 25 tỉnh, thành phía Bắc. Phát huy lợi thế này, từ nhiều năm nay, ngành công nghiệp luôn giành thế chủ động, hoạch định những giải pháp và bước đi cụ thể, kịp thời để sản xuất công nghiệp đi vào ổn định và tăng trưởng. Bên cạnh đó, để phát huy tối đa tính đặc thù và lợi thế phát triển của công nghiệp Quảng Ninh theo định hướng của tỉnh, ngành Công thương sẽ tập trung phát triển mạnh các ngành công nghiệp mũi nhọn của tỉnh như than, điện, cơ khí đóng tàu thuyền, vật liệu xây dựng đặc biệt là xi măng, luyện kim và công nghiệp phục vụ du lịch. Xây dựng và phát triển các khu công nghiệp tập trung nhằm mục đích thu hút các nguồn đầu tư trong và ngoài nước, chuyển giao và tiếp nhận những công nghệ tiên tiến kỹ thuật hiện đại của thế giới, giải quyết vấn đề môi trường một cách triệt để.

Lê Hải