Cát tự nhiên ngày một khan hiếm nên cát nhân tạo được xem là “cứu cánh” của ngành xây dựng trong tương lai. Công ty CP Thiên Nam (TP Cẩm Phả) là doanh nghiệp đầu tiên trên địa bàn tỉnh đã mạnh dạn đầu tư dây chuyền sản xuất loại cát này để đón đầu thị trường thời gian tới.
Dẫn chúng tôi đi thăm dây chuyền sản xuất cát nhân tạo, ông Vũ Đình Kiên, Giám đốc Công ty, chia sẻ: Xuất phát từ thực tế trên địa bàn tỉnh đang tồn tại những bãi thải của ngành Than, trong khi đây là nguồn nguyên liệu có thể sản xuất được ra cát xây dựng. Vậy tại sao lại không đầu tư sản xuất cát, vừa giải quyết được yếu tố môi trường, vừa bù đắp được nguồn cát tự nhiên đang ngày một cạn kiệt? Qua tìm hiểu các công nghệ mới, ông đã mạnh dạn đầu tư giai đoạn 1 của Dự án thu hồi chế biến đá cát kết tại các vị trí đầu tầng thải tại bãi thải Đông Cao Sơn, tổng mức đầu tư trên 283 tỷ đồng với 2 dây chuyền nghiền sàng, phân loại sản phẩm, công suất 550 tấn/giờ/dây chuyền. Nguyên liệu là đá ở bãi thải Đông Cao Sơn được đưa về điểm tập kết vật liệu, sau đó đưa vào máy cấp liệu rung, rồi máy nghiền hàm. Máy này hoạt động theo hình thức chuyển động nén, vật liệu được đưa xuống bị nén, ép nghiền và chảy ra ngoài qua máy sàng phân loại. Từ đây vật liệu được chia thành nhóm có kích thước nhất định thông qua hệ thống sàng rồi chuyển qua máy nghiền nát. Quá trình này sẽ làm cho vật liệu va đập chuyển động tương hỗ với tốc độ cao, ma sát giữa các nguyên liệu tạo thành sản phẩm. Cát được đưa xuống máy rửa cát để loại bỏ tạp chất cho ra sản phẩm cát sạch, chủ yếu dùng cho sản xuất bê tông.
Chất lượng cát của Công ty sản xuất ra đã được Viện Vật liệu (Bộ Xây dựng) giám định chất lượng đạt quy chuẩn 16 TCVN 9025-2012 cho hai mẫu hoá và mẫu cơ lý. Với mục tiêu giá cả sản phẩm cạnh tranh nhưng chất lượng có tính vượt trội so với cát tự nhiên, dự kiến đầu tháng 10 tới, Công ty chính thức cung cấp các sản phẩm cát nhân tạo cho thị trường trong và ngoài tỉnh.
Hiện nay, nguồn cát chủ yếu là khai thác từ tự nhiên, trên các con sông, nhưng ngày càng cạn kiệt, gây ảnh hưởng lớn đến môi trường. Khi cát dưới sông mất đi một lượng lớn sẽ gây nên hiện tượng sạt lở, biến đổi dòng chảy, ảnh hưởng tới sinh hoạt của khu dân cư xung quanh. Vì thế, cát nhân tạo sẽ là nguồn cát thay thế cho cát tự nhiên đang ngày càng cạn kiệt. Trên thế giới hiện nay, cát nhân tạo đang được dùng phổ biến, không những để thay thế cát tự nhiên đang ngày càng cạn kiệt, mà còn do tính chất đặc biệt của nó: Hạt cát đồng đều hơn, có thể điều chỉnh modun và tỷ lệ thành phần hạt theo từng yêu cầu cấp phối cho các loại bê tông khác nhau (bê tông asphalt, bê tông xi măng, bê tông đầm lăn, bê tông mác cao đặc biệt...). Loại cát nhân tạo cũng cho phép tiết kiệm xi măng, nhựa đường, rút ngắn thời gian thi công và tăng tuổi thọ công trình.
Theo tính toán của các chuyên gia ngành xây dựng, việc sử dụng cát nhân tạo để sản xuất bê tông, ngoài chất lượng, còn tiết kiệm được hơn 19% lượng xi măng so với dùng cát tự nhiên. Trên địa bàn tỉnh hiện có 20 trạm trộn bê tông đã đăng ký sử dụng cát của Công ty. Bên cạnh cung cấp cho nhu cầu xây dựng trong tỉnh, Công ty đã giới thiệu sản phẩm sang Hồng Kông (Trung Quốc), Malayxia, Singapo và Băng la đét. Do là đơn vị tiên phong đầu tư ngành nghề mới này, đơn vị rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm hỗ trợ của tỉnh cũng như các sở, ngành trong việc tạo sự liên kết giữa các đơn vị để sản phẩm tiếp cận được thị trường.
Đây là Dự án được thực hiện theo tinh thần Nghị quyết số 128/NQ-HĐND (ngày 14-3-2014) của HĐND tỉnh và Quy hoạch thăm dò, khai thác và sử dụng khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường và khoáng sản phân tán nhỏ lẻ trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 tại Quyết định số 1160/QĐ-UBND (ngày 6-6-2014) của UBND tỉnh. Theo đó, tỉnh có chủ trương ưu tiên, khuyến khích các dự án khai thác, sử dụng khoáng sản không truyền thống để sản xuất cát xây dựng, nhằm giải quyết nguồn cát xây dựng thiếu hụt trên địa bàn tỉnh, như: Tận dụng nguồn đá vụn trong chế biến đá xây dựng (ryolit, cát kết); sử dụng cuội sỏi khu vực miền Đông để nghiền sàng làm cát xây dựng; tận dụng nguồn đá cát kết, cuội kết trong đá thải các mỏ than để nghiền, sàng, rửa thành cát xây dựng...
Việc Công ty CP Thiên Nam đầu tư sản xuất cát nhân tạo là hướng đi đúng, vừa giải quyết được yếu tố môi trường (hạ thấp độ cao của bãi thải, hạn chế sạt lở, giảm dần áp lực khai thác cát tự nhiên từ các lòng sông), vừa sản xuất được cát nhân tạo, đáp ứng nhu cầu cho ngành xây dựng.
Thu Trang
