Cuối thu, khi những thửa ruộng bậc thang ở Lục Hồn ngập sắc vàng óng ả, từng đoàn người lại nô nức tìm về đây tham dự Hội Mùa vàng. Không chỉ có thể ngắm nhìn vẻ đẹp mê hoặc của “mùa vàng”, du khách còn được hòa mình vào một không gian văn hóa đặc trưng của người Tày, hứa hẹn trở thành điểm nhấn đặc sắc mùa du lịch thu - đông năm nay.
Hội Mùa vàng năm nay gắn với thời điểm lúa chín trên ruộng bậc thang - danh thắng cấp tỉnh trải dài khắp Khe O, Cao Thắng, Ngàn Pạt của xã Lục Hồn. Đây là dịp tôn vinh lao động, tri ân mùa màng và gìn giữ bản sắc Tày. Theo ông Vi Tiến Vượng, Chủ tịch UBND xã Lục Hồn, Lễ khai mạc du lịch Thu - Đông 2025 sẽ diễn ra ngày 25/10 tại đình Lục Nà, mở đầu cho chuỗi hoạt động trải nghiệm nghệ thuật, lễ hội mang đậm bản sắc Tày. Du khách được hòa vào thiên nhiên, chiêm ngưỡng mùa vàng, tuyến đường hoa và cùng đồng bào tham gia mâm cơm mới ấm tình vùng cao.
Trong chuỗi hoạt động, lễ Mừng cơm mới là nghi thức thiêng liêng và nét văn hóa tiêu biểu. Thường diễn ra vào giữa tháng 11 tại đình Lục Nà và tại nhiều hộ gia đình, lễ gồm mâm cơm mới với xôi nếp, cốm, gà, cá suối… dâng lên tổ tiên tạ ơn trời đất và cầu mùa sau bội thu. Điểm đặc sắc là nghi thức truyền thống gắn bó con người với cây lúa, đưa hồn lúa từ nương về nhà. Sau lễ là phần hội, bà con cùng ăn cơm mới, mời du khách thưởng thức, chia sẻ niềm vui gặt hái, đồng thời giúp thế hệ trẻ hiểu thêm phong tục và triết lý “Uống nước nhớ nguồn” của người Tày.
Không gian văn hóa Tày trong Lễ hội Mùa vàng được khắc họa đậm nét qua lời hát then và tiếng đàn tính. Lời then kể chuyện nguồn cội, tiếng đàn tính trầm bổng như đưa người nghe về miền ký ức xa xưa. Tại đình Lục Nà, nghệ nhân biểu diễn, giao lưu để tiếng then vang xa hơn. Trang phục Tày với áo chàm, thắt lưng xanh, vòng bạc... tạo nên vẻ duyên dáng giữa sắc vàng ruộng lúa, trở thành phông nền sống động cho những bức ảnh check-in.
Văn hóa Tày không chỉ hiện diện trong lễ hội mà còn trở thành sản phẩm du lịch cộng đồng, mang đến cho du khách trải nghiệm chân thực và gần gũi. Nhiều chương trình “Ở cùng bản - ăn cùng dân - làm cùng nghề” đã được triển khai, trong đó du khách được ngủ tại homestay nhà sàn, cùng người dân giã cốm, thổi xôi, học múa sạp hay chế biến các món ăn dân tộc. Thôn Bản Cáu là một trong những “bản văn hóa Tày” tiêu biểu, nơi du khách có thể nghe kể chuyện về phong tục, thưởng thức những món đặc sản như khâu nhục, lạp xưởng, miến dong, đồng thời tham gia các trò chơi dân gian như ném còn, kéo co, đánh quay.
Hội Mùa vàng Lục Hồn năm nay vừa khơi dậy giá trị truyền thống vừa thêm bản sắc mới. Điểm nhấn là chương trình “Bay trên mùa vàng” - hoạt động dù lượn ngắm ruộng bậc thang từ trên cao, kết hợp thể thao mạo hiểm và trải nghiệm văn hóa, hứa hẹn thu hút du khách. Không gian trưng bày sản phẩm OCOP với nông sản, thủ công mỹ nghệ tại đình Lục Nà mở rộng với sản phẩm thổ cẩm, bạc chạm, miến dong… vừa phục vụ du lịch vừa tôn vinh bản sắc văn hóa Tày.
Ông Vi Tiến Vượng, Chủ tịch UBND xã Lục Hồn, cho biết thêm: Phát triển du lịch ở địa phương được xây dựng trên ba trụ cột: Thiên nhiên, văn hóa và con người. Lễ hội Mùa vàng chính là minh chứng rõ nét, khi ruộng bậc thang trở thành sân khấu, văn hóa Tày là linh hồn, còn người dân là chủ thể sáng tạo. Kế hoạch năm 2025 của xã đặt mục tiêu đón 35.000 lượt khách, doanh thu du lịch đạt trên 11 tỷ đồng. Để đạt được điều đó, xã tập trung đào tạo nguồn nhân lực, nâng cấp hạ tầng, khuyến khích người dân tham gia làm du lịch cộng đồng, đảm bảo sự phát triển bền vững.
Hội Mùa vàng 2025 vì thế không chỉ là ngày hội mùa, mà còn là dịp để người Tày nơi biên cương gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa. Trong sắc vàng lúa chín, trong lời then ngân nga và hương cơm mới thơm lừng, du khách được hòa mình, hiểu hơn về giá trị đặc sắc của văn hóa Tày, cảnh quan thiên nhiên Lục Hồn tuyệt đẹp vào mùa thu.
