Mặc dù, là địa phương có nguồn khoáng sản không phong phú, chủ yếu là cát cuội, sỏi suối, đất sét, quặng…, nhưng không vì thế mà huyện Đầm Hà buông lỏng công tác quản lý. Cùng với việc xử lý nghiêm các vi phạm, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về tài nguyên khoáng sản luôn được huyện quan tâm thông qua nhiều hình thức. Qua đó, nhận thức, ý thức, trách nhiệm của người dân trong công tác bảo vệ tài nguyên khoáng sản được nâng lên rõ rệt, những vi phạm đều được người dân phát hiện, thông tin kịp thời cho các cơ quan chức năng.
Để thực hiện một số tiêu chí trong xây dựng nông thôn mới như đường giao thông, kênh mương nội đồng, điện, nước sạch sinh hoạt…, huyện Đầm Hà cần rất nhiều vốn đầu tư, đặc biệt là các khu vùng sâu, vùng xa. Trước thực trạng trên, huyện đã tận dụng nguồn tài nguyên khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường và khoáng sản nhỏ lẻ (như: cát, sỏi, cuội sẵn có) cho một số doanh nghiệp nhỏ tại địa phương tận dụng để thực hiện triển khai xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông, cứng hoá kênh mương nội đồng với sự giám sát của UBND các xã, đảm bảo đúng khu vực và chỉ được khai thác phục vụ chương trình nông thôn mới trên địa bàn huyện.
Cùng với đó, để quản lý tốt tài nguyên khoáng sản, huyện cũng đã tích cực chủ động thực hiện quản lý đối với các khu vực có khoáng sản phân tán nhỏ lẻ, trữ lượng ít phục vụ xây dựng nông thôn mới trên địa bàn đã được UBND tỉnh phân cấp ủy quyền cho UBND huyện quản lý. Nhất là thực hiện nghiêm Văn bản số 3991 ngày 2/5/2018 của Văn phòng Chính phủ về nhiệm vụ và giải pháp tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động khai thác, kinh doanh tài nguyên cát, sỏi. Theo đó, UBND các xã, thị trấn trên địa bàn huyện đã chủ động thành lập các đoàn kiểm tra, thường xuyên kiểm tra, kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm. Các cơ quan chuyên môn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ thường xuyên theo dõi, giám sát tình hình khai thác, vận chuyển, tiêu thụ cát sỏi trên địa bàn. Đồng thời, UBND huyện tích cực phối hợp với các Đoàn thanh tra, kiểm tra liên ngành của các sở, ngành để thanh tra, kiểm tra trong hoạt động khai thác, thăm dò cát sỏi... Các trường hợp khai thác trái phép bị phát hiện đều lập biên bản và xử lý theo quy định.
Từ đầu năm đến nay, UBND huyện đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 1 trường hợp có hành vi vi phạm khai thác cát trái phép tại khu vực biển thuộc thôn Đồng Bí, xã Đại Bình, với số tiền phạt 40 triệu đồng. Đối với các dự án thăm dò, khai thác cát, sỏi, đã được cấp phép, UBND huyện Đầm Hà thường xuyên chỉ đạo các cơ quan chuyên môn và UBND các xã, thị trấn nơi có dự án hoạt động, thường xuyên tổ chức kiểm tra tình hình thực hiện các quy định của pháp luật về khoáng sản, đất đai, môi trường của các doanh nghiệp.
Song song với đó, huyện đã điều chỉnh, bổ sung quy hoạch 1160 về Quy hoạch khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường; cấp phép khai thác khoáng sản cho một số tổ chức theo Quy hoạch 1160 và một số điểm khoáng sản nhỏ lẻ, góp phần tăng thu ngân sách nhà nước. Hiện nay, 3 doanh nghiệp thực hiện thu gom cát, đá, sỏi trên địa bàn huyện là Công ty TNHH Hồng Ánh Ngọc; Công ty CP TX&XD Đầm Hà và Công ty TNHH Thanh Hiếu, đến ngày 30/6/2018 đã chấm dứt hoàn toàn việc thu gom, khai thác cát, đá, sỏi và hoàn thiện việc san lấp, cải tạo phục hồi đất đai, môi trường theo quy định. Ông Lê Văn Phi, Giám đốc Công ty TNHH Thanh Hiếu, cho biết: "Doanh nghiệp đã dừng khai thác theo đúng cam kết với UBND huyện và cơ bản hoàn nguyên theo đúng quy định. Khối lượng khai thác 26.000m3 (khối lượng đã nộp cấp quyền khai thác khoáng sản là 28.888m3 với số tiền trên 174 triệu đồng)". Tuy nhiên, ngày 18/7/2018, chúng tôi đi khảo sát dọc sông Long Châu Hà thuộc địa phận xã Quảng Lợi, nhận thấy một số điểm, một số doanh nghiệp vẫn còn có chỗ chưa hoàn nguyên và cát, sỏi, đá vẫn tập kết, chế biến dọc bờ sông.
Nhìn chung, đến nay công tác phòng ngừa, ngăn chặn, đấu tranh chống vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác, kinh doanh tài nguyên cát, sỏi trên địa bàn huyện Đầm Hà đã có những chuyển biến hết sức tích cực. Các vi phạm trong khai thác, vận chuyển, chế biến và kinh doanh khoáng sản đã được xử lý nghiêm, chấm dứt được tình trạng khai thác khoáng sản trái phép. Hoạt động khai thác đá, cát, sỏi tận thu đã được kiểm soát cơ bản toàn diện, đẩy lùi rõ rệt các vi phạm, củng cố niềm tin của nhân dân.
Thái Cảnh
