Để triển khai xây dựng Cảng Hàng không Quảng Ninh, từ năm 2014 huyện Vân Đồn đã tổ chức thu hồi 284,6ha đất, liên quan đến gần 300 hộ dân xã Đoàn Kết, trong đó hơn 100 hộ phải bố trí tái định cư. Tuy nhiên sau gần 2 năm triển khai, Dự án đầu tư xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội khu tái định cư (xã Đoàn Kết) vẫn chưa hoàn thành. Điều này khiến cuộc sống của các hộ tái định cư gặp nhiều khó khăn.
Trăn trở của người dân
Ông Phạm Văn Tuân (người được bà con ở đây gọi là trưởng xóm tái định cư) chỉ cho chúng tôi xem đoạn đường đất ngay lối vào khu tái định cư vẫn đang ngập ứ nước sau cơn mưa cách đây khoảng chục ngày. Đoạn đường chỉ dài chừng 30m, nhưng hai hố nước vẫn dập dềnh tạo sóng. Có chỗ, nước đã rút nhưng vẫn quyện với đất tạo bùn lầy, ngập bánh xe từ 5-7cm. Để đi qua, người dân phải chọn những đoạn khô ráo, đi rất chậm mới không lo ngã.
Nhà ông Điệp Văn Lê nằm đầu khu tái định cư. Gian bếp cùng phần phía sau nhà ông, trong đó có giếng nước sinh hoạt đều đã hư hỏng do ngập nước. Chỉ vào gian bếp còn đầy bùn đất và vũng nước đọng gần chuồng gà vẫn đang bốc mùi, ông Lê lắc đầu: “Mới có một cơn mưa mà nhà cửa đã ngập như thế này. Cả mùa mưa phía trước chúng tôi không biết sống sao. Phần đất nhà tôi đang ở thấp hơn hẳn so với khu vực xung quanh, nhất là phía sau nhà thấp hơn khu vực thi công đến nửa mét, đất đá chắn hết đường thoát nước, mưa đến nước cứ chảy thẳng vào nhà. Dù dựng tạm phần bếp ra trước hiên, nhưng cũng chỉ được hôm trời nắng, còn trời mưa không có chỗ mà nấu nướng. Chỉ mong khu tái định cư sớm xây dựng xong để người dân ổn định cuộc sống”.
Nước sinh hoạt tại khu tái định cư cũng khiến người dân không khỏi lo lắng. Mặc dù nguồn nước được lấy từ giếng khoan, đã qua bể chứa, nhưng người dân vẫn thấp thỏm về chất lượng nước, bởi giếng khoan nằm ngay cạnh rãnh thoát nước thải, cách đó không xa là chỗ tập kết rác thải sinh hoạt của người dân. Số lượng nước cũng không đủ dùng cho hàng trăm khẩu nơi đây. Nhiều người phải đi tắm, giặt giũ nhờ nhà họ hàng, người quen.
Khu tái định cư khá biệt lập, đường sá đi lại khó khăn, khiến người dân ở đây gần như tách biệt với các tổ chức, đoàn thể tại nơi ở cũ. Theo phản ánh của người dân, nhiều tháng nay họ chưa được tham gia sinh hoạt các tổ chức đoàn thể.
Hỗ trợ bồi thường, việc làm cũng là một trong những trăn trở của người dân nơi đây. Theo ông Phạm Văn Tuân, nhiều hộ dân vẫn chưa được thanh toán hết các khoản hỗ trợ đền bù. Thời gian tạm cư lâu, người dân không có đất nông nghiệp để sản xuất, vì thế số tiền Nhà nước hỗ trợ một phần dùng để trang trải cuộc sống, sớm muộn cũng hết. Trong khi đó, thanh niên trình độ văn hoá còn thấp, chưa ổn định được việc làm, nếu chính quyền không có phương án hỗ trợ, đào tạo nghề, cuộc sống của người dân sẽ khó ổn định được lâu dài.
Cần đẩy nhanh tiến độ thi công
Thời gian qua chúng tôi luôn nhận được điện thoại muốn chia sẻ khó khăn của những người dân nơi đây. Theo bác Phạm Văn Tuân, chỉ cần sớm có nguồn nước ổn định, người dân đã bớt khổ đi nhiều lắm rồi. Mang thắc mắc của người dân đến trao đổi cùng Phó Chủ tịch UBND huyện Vân Đồn Châu Thành Hưng, ông cho biết: “Huyện đã tổ chức đoàn kiểm tra nguồn nước tại khu tái định cư. Theo đó, huyện đã chỉ đạo Xí nghiệp Nước Vân Đồn bổ sung 2 tuyến nước dẫn từ khu xử lý nước hồ Mắt Rồng để đảm bảo nguồn nước sinh hoạt cho bà con. Đồng thời, đẩy nhanh thi công hạ tầng cơ sở về đường giao thông, hệ thống thoát nước, cấp nước, đường điện ở khu tái định cư; dự kiến giữa tháng 5 sẽ cơ bản hoàn thành. Đối với việc tham gia tổ chức đoàn thể tại cơ sở, huyện sẽ xem xét điều chỉnh ranh giới hành chính, trao đổi với chính quyền địa phương các xã để thống nhất các phương án tập trung, tạo sự kết nối cho người dân”.
Thông tin từ BQL dự án công trình huyện, hạ tầng kỹ thuật tại khu tái định cư đang trong quá trình thi công hoàn thiện. Cụ thể, hạng mục san nền đã thi công được 90% khối lượng; hạng mục đường giao thông, vỉa hè cây xanh đạt 60-80% khối lượng; hạng mục thoát nước mặt đạt 80%, thoát nước thải đạt 70%; hạng mục cấp nước và đường điện đạt 70%. Hạ tầng xã hội (trụ sở Đảng uỷ, HĐND, UBND xã; trường học; trạm y tế; nhà sinh hoạt cộng đồng; bưu điện, đài tưởng niệm...) đều đạt 50% tổng khối lượng. Các đơn vị thi công phấn đấu hoàn thành xong trước tháng 10-2017 theo ý kiến chỉ đạo của UBND tỉnh.
Trong năm nay huyện Vân Đồn dự kiến mở 5 lớp dạy nghề cho lao động nông thôn, ưu tiên cho con em ở xã Đoàn Kết, nhất là lao động của các hộ tái định cư, để tạo cơ hội học nghề, tìm kiếm việc làm phù hợp và nâng cao thu nhập.
Hoàng Quỳnh
