Hết 4 tháng đầu năm nay, toàn tỉnh đã thực hiện các nguồn vốn xây dựng cơ bản (XDCB) đạt trên 1.244 tỷ đồng (đạt 32% kế hoạch); giải ngân đạt 1.103 tỷ đồng (29,22% kế hoạch). Chất lượng công tác bố trí vốn, giải ngân, thanh toán vốn đầu tư XDCB năm nay đã được nâng lên rõ rệt.
Theo báo cáo của Sở Kế hoạch và Đầu tư trong số vốn đầu tư xây dựng cơ bản năm 2013 sau khi đã trừ đi các khoản nợ và trích nộp quỹ phát triển quỹ đất là trên 3.777 tỷ đồng. Trong đó, nguồn vốn do tỉnh phân bổ trên 1.827 tỷ đồng; các nguồn vốn do trung ương phân bổ trên 775 tỷ đồng và các nguồn vốn do UBND các địa phương phân bổ hơn 1.174 tỷ đồng. Ngoài ra, trong những tháng đầu năm nay, UBND tỉnh đã trình Thường trực HĐND tỉnh phân bổ 860 tỷ đồng để bổ sung vốn cho một số công trình quan trọng và động lực của tỉnh. Từ các nguồn vốn đó đã được phân bổ chi tiết đến từng chủ đầu tư, quá trình phân bổ nguồn vốn đã bám sát các nguyên tắc được HĐND tỉnh thông qua. Đặc biệt, các nguồn vốn được phân bổ sớm từ đầu năm, kể cả nguồn vốn của trung ương và trái phiếu Chính phủ (các năm trước, những nguồn vốn này thường bị phân bổ chậm hơn nguồn ngân sách tỉnh). Cùng với đó, các ngành, địa phương cũng tạo điều kiện cho các chủ đầu tư triển khai kế hoạch ngay từ những tháng đầu của năm. Đối với các dự án quan trọng và động lực tỉnh đã huy động mọi nguồn lực bổ sung vốn cho dự án đẩy nhanh tiến độ thực hiện. Ngoài ra, danh mục các dự án được bố trí rút gọn hơn, đặc biệt là các nguồn vốn do huyện, thị xã, thành phố phân bổ. Nếu năm 2012, tổng số công trình được các địa phương bố trí là 1.104 công trình, thì năm 2013 số công trình bố trí chỉ còn 974 công trình (giảm 130 công trình) và bố trí tập trung hơn cho các công trình hoàn thành và chuyển tiếp, số công trình mới năm 2013 là 100, giảm 152 công trình so với năm 2012.
Cùng với việc tăng các nguồn vốn kế hoạch, tỉnh đã thực hiện nghiêm Chỉ thị số 1792 năm 2011 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường quản lý đầu tư từ vốn ngân sách nhà nước và vốn trái phiếu Chính phủ (TPCP). Vốn từ ngân sách nhà nước và vốn TPCP được tỉnh ưu tiên bố trí cho các dự án đã hoàn thành và đã bàn giao; các dự án dự kiến cần phải hoàn thành trong năm. Đặc biệt, việc bố trí vốn cho dự án nào được rà soát ngay từ khâu kế hoạch, không mất công điều chuyển vốn cho công trình. Điều này đồng nghĩa với việc bố trí vốn đã gọn lại về diện, thu hẹp số dự án được bố trí vốn so với những năm trước, trong khi đó lại tăng về lượng vốn được bố trí cho mỗi dự án. Rõ ràng Chỉ thị số 1792 đang thiết thực đi vào cuộc sống, thể hiện quyết tâm cao trong vấn đề khắc phục “bệnh” bố trí vốn dàn trải, hiệu quả chưa cao trước đây.
Đặc thù của công tác thanh toán vốn đầu tư XDCB thường dồn về những tháng cuối năm nhưng so với những năm trước đây, tình hình giải ngân, thanh toán vốn đầu tư XDCB từ đầu năm đến nay đã được cải thiện rõ rệt. Đặc biệt, các chủ đầu tư đã chủ động trong việc hoàn tất các thủ tục đầu tư theo quy định của Chỉ thị số 1792/CT-TTg, đối với các dự án khởi công mới năm 2013 đều đáp ứng đầy đủ theo quy định, các dự án thuộc nguồn vốn trung ương đều có ý kiến thẩm định về nguồn vốn của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính. Tỷ lệ vốn bố trí cho các dự án khởi công mới đáp ứng quy định nhóm B đạt 20%, tổng mức đầu tư và nhóm C đáp ứng 35% tổng mức đầu tư, do đó không phải điều chỉnh kế hoạch do bố trí không đúng quy định. Tiến độ thực hiện đạt 32,93% kế hoạch và giải ngân đạt 29,22% kế hoạch, cao hơn so với cùng kỳ (lần lượt là 29,7% kế hoạch và 25,2% kế hoạch). Tuy đã đạt được kết quả khả quan, nhưng đến thời điểm này việc phân bổ nguồn vốn Chương trình xây dựng nông thôn mới còn chậm, một số địa phương chưa giải ngân được như: Tiên Yên, Ba Chẽ, Hoành Bồ, Quảng Yên, Cô Tô, Móng Cái.
Vốn được bố trí tập trung với số vốn được bố trí tăng lên, số lượng dự án được bố trí vốn giảm so với năm trước là điều kiện để các dự án sớm được hoàn thành và đưa vào sử dụng, đồng thời giải quyết được tình trạng nợ đọng vốn các công trình xây dựng đã hoàn thành. Tuy nhiên, để làm sao kết thúc năm 2013 không để xảy ra tình trạng phải chuyển vốn sang năm sau? Muốn vậy, ngay từ bây giờ, các chủ đầu tư cần tăng cường đôn đốc các nhà thầu khẩn trương hoàn thành thủ tục thanh, quyết toán các công trình hoàn thành để giải ngân theo đúng tiến độ; tập trung nguồn lực đẩy mạnh thi công các công trình dở dang. Bên cạnh đó, các cơ quan chức năng tiếp tục cải cách thủ tục hành chính, nhất là trong công tác thẩm định dự án, đồng thời tăng cường công tác thanh tra vốn đầu tư XDCB, trong đó tập trung thanh tra những công trình không giải ngân và không quyết toán được. Những nhà thầu không đủ năng lực, chủ đầu tư cần loại bỏ để không làm ảnh hưởng đến công tác thi công, thanh toán, ảnh hưởng tiến độ giải ngân vốn đầu tư XDCB.
Hiểu Trân
