Ba Chẽ có trên 55.000ha đất rừng, chiếm trên 90% diện tích đất tự nhiên, trong đó trên 42.000ha là đất có rừng. Trong chiến lược phát triển của mình, Ba Chẽ cũng khẳng định lấy lâm nghiệp làm ngành kinh tế chủ đạo. Đây là những lý do hết sức hấp dẫn để các nhà đầu tư chú ý, quyết định đặt vấn đề đầu tư vào lâm nghiệp của Ba Chẽ.
Cuối năm 2013, huyện Ba Chẽ đã nhất trí giao trên 1.500ha diện tích rừng thông tại các xã Lương Mông, Minh cầm, Đạp Thanh cho 2 doanh nghiệp Công ty CP thông Quảng Ninh và Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Ba Chẽ lập phương án đầu tư. Những tưởng đây là dự án sẽ sớm được triển khai, bởi toàn bộ diện tích rừng thông này đang do các xã quản lý; 2 nhà đầu tư đều có tiềm lực và thiện chí cao, thế nhưng trong quá trình thực hiện lại gặp không ít trở ngại, khó khăn. Nguyên nhân bởi phần lớn diện tích thông trên bị người dân lén lút khai thác nhựa khi cây thông còn non, dẫn đến sức sống của cây yếu; khó hơn nữa là sự sai lệch lớn về diện tích, quy mô, mật độ cây giữa thực tế và sổ sách giấy tờ. Với thực trạng này cần phải tiến hành kiểm kê, đo đạc lại cụ thể để xác định giá trị rừng trước khi giao cho chủ đầu tư, tuy nhiên kinh phí thực hiện việc này không nhỏ, theo ước tính khoảng 6 tỷ đồng. Về nguyên tắc, đơn vị thực hiện việc này là cơ quan quản lý nhà nước, tức huyện Ba Chẽ, song đến thời điểm này Ba Chẽ chưa có nguồn để thực hiện, trong khi đó nếu huy động nhà đầu tư ứng trước thì lại chưa có cơ chế. Chính từ khó khăn trên, nên hiện nay tiến độ triển khai dự án đầu tư vào 1.500ha rừng thông của Công ty CP Thông Quảng Ninh và Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Ba Chẽ hiện rất chậm. 2 đơn vị mới triển khai phương án đầu tư quản lý bảo vệ ở một phần nhỏ diện tích rừng thông từ 3 năm đến 5 năm, còn lại đối với trên 1.000ha rừng thông từ 7 đến 10 tuổi gần như “dậm chân tại chỗ”… Cũng trong năm 2013, Ba Chẽ vui mừng khi Công ty TNHH Thanh Lâm sau một thời gian nghiên cứu đã nhanh chóng đầu tư dự án nhà máy chế biến viên nén. Doanh nghiệp này đã triển khai một số hạng mục phụ để xây dựng trụ sở nhà máy như hàng rào, một phần điện, nước… Tuy nhiên, khi các bước đầu tư mới chỉ ở giai đoạn bắt đầu thì do những vấn đề của doanh nghiệp nên tiến độ chậm lại. Đến thời điểm này, sau 3 năm đầu tư, dự án nhà máy chế biến viên nén của Công ty TNHH MTV Thanh Lâm vẫn chưa có gì tiến triển thêm. Hiện nay, huyện Ba Chẽ còn có một dự án đầu tư vào lĩnh vựa lâm nghiệp khác được đánh giá tính khả thi cao, đó là dự án trồng dược liệu trên địa bàn xã Minh Cầm của Công ty CP Dược - Vật tư y tế Quảng Ninh. Tuy nhiên, hiện Công ty vẫn đang trong quá trình hoàn tất các thủ tục để phê duyệt đầu tư, và quá trình này cũng đã diễn ra khá lâu đến nay chưa đạt được kết quả cụ thể.
Sau lễ công bố quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội và các quy hoạch chiến lược của Ba Chẽ vào trung tuần tháng 8 vừa qua, lâm nghiệp Ba Chẽ có thêm nhiều nhà đầu tư mới có tiềm lực với các dự án có tính khả thi cao. Đơn cử như Công ty Tập đoàn Hoàng Thái đặt vấn đề đầu tư nhà máy chế biến gỗ và viên nén tại Khu công nghiệp Nam Sơn; dự án phát triển cây dược liệu trà hoa vàng ở 2 xã Thanh Lâm và Thanh Sơn; dự án mở Trung tâm giới thiệu các sản phẩm ngành lâm nghiệp Ba Chẽ tại thị trấn.
Theo ông Nguyễn Công Quyền, Phó Chủ tịch UBND huyện Ba Chẽ, cả 3 ý tưởng đầu tư trên đều có điều kiện thuận lợi để sớm triển khai, đẩy mạnh tiến độ đầu tư. Đối với dự án nhà máy chế biến gỗ và viên nén tại Khu công nghiệp Nam Sơn, hiện nay huyện có thể sớm bàn giao mặt bằng cho nhà đầu tư. Trên địa bàn hiện cũng chưa có dự án nào tương tự dự án trên về tính chất và quy mô, trong khi đó nguyên liệu gỗ rừng trồng tại chỗ của Ba Chẽ khá dồi dào và giá thành thấp hơn mức chung thị trường. Dự án trà hoa vàng cũng có tính khả thi cao, bởi địa bàn 2 xã Thanh Lâm, Thanh Sơn vốn trước đây là vùng phát triển cây trà hoa vàng tự nhiên, hiện nay trên địa bàn xã còn có nhiều cội trà hoa vàng lớn, là nguồn để có thể nhân giống cây trà hoa vàng. Đồng thời, điều kiện về thổ nhưỡng, khí hậu tại vùng này hiện vẫn rất phù hợp với loại cây quý hiếm trà hoa vàng. Riêng đối với Trung tâm giới thiệu các sản phẩm lâm nghiệp tại thị trấn Ba Chẽ, ông Quyền khẳng định, huyện có thể hỗ trợ ngay về quỹ đất, nhà đầu tư có thể triển khai được ngay. Dự án này còn có tính khả thi cao, bởi ngoài giới thiệu sản phẩm lâm nghiệp, nhà đầu tư còn có ý tưởng kết hợp dịch vụ ăn nghỉ có quy mô, hạng mục mà hiện Ba Chẽ đang thiếu và yếu.
Có thể khẳng định, với những ưu thế và nỗ lực của huyện Ba Chẽ, việc thu hút đầu tư vào lĩnh vực lâm nghiệp Ba Chẽ đang có những khởi sắc nhất định, tuy nhiên chưa tương xứng. Việc này cho thấy cần sự nỗ lực, thiện chí hơn nữa ở cả phía huyện Ba Chẽ cũng như các nhà đầu tư.
Việt Hoa[links()]