“Điểm tựa” của người tiêu dùng

Sữa nhiễm melamine, quần áo nhiễm chất độc hại, hoa quả sử dụng chất bảo quản và nhiều loại sản phẩm chứa các chất độc hại có nguy cơ ảnh hưởng lâu dài đến sự phát triển của xã hội - đây không còn là mối lo mà trong thực tế đã xảy ra tình trạng này. Trước thực trạng trên, Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng (NTD) tỉnh được thành lập chính là một trong những điểm tựa để người tiêu dùng bảo vệ quyền lợi của mình. Tuy mới ra đời, điều kiện về con người, cơ sở vật chất, phương tiện về cả môi trường còn hết sức khó khăn nhưng Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh đã có tiếng nói quan trọng trong xử lý một số vụ việc vi phạm đến quyền lợi người tiêu dùng.

Luật Bảo vệ quyền lợi NTD đã có hiệu lực hơn 1 năm (từ tháng 7-2011), giúp quyền lợi của NTD được bảo vệ một cách toàn diện, xác đáng và khả thi hơn. Đó cũng là động lực để tất cả các doanh nghiệp, từ nhà sản xuất đến nhà phân phối, cung cấp dịch vụ cải thiện sản phẩm của mình, làm đòn bẩy cho sự phát triển của cả nền kinh tế. Tuy nhiên, trên thực tế, tình hình vi phạm quyền lợi NTD vẫn chưa có dấu hiệu thuyên giảm, mà ngược lại đang diễn biến phức tạp cả về quy mô, phạm vi và hình thức, các hành vi lũng đoạn thị trường về giá cả, mặt hàng, về hàng giả, hàng nhái, hàng kém phẩm chất, về cân đong, đo lường... vẫn còn, gây ảnh hưởng tới quyền lợi của NTD. Theo báo cáo của các ngành chức năng, vấn nạn hàng giả, hàng nhái hoặc kém chất lượng đang nóng lên từng ngày khi số vụ vi phạm có chiều hướng gia tăng, gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền lợi người tiêu dùng. Riêng năm 2012, lực lượng Quản lý thị trường đã xử lý gần 2.000 vụ kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng với tổng số tiền xử phạt vi phạm hành chính và phát mại hàng hoá đạt trên 18 tỷ đồng. Để người tiêu dùng nhận thức đầy đủ về trách nhiệm và quyền lợi của mình, Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh đã tích cực phối hợp với các tổ chức, đoàn thể như Hội Phụ nữ, Hội Nông dân các cấp... tổ chức các buổi tuyên truyền và toạ đàm cho trên 1.000 lượt cán bộ hội về Quyền lợi người tiêu dùng và cách thức để người tiêu dùng tự bảo vệ mình. Hội cũng đã trực tiếp hoà giải và xử lý nhiều vụ việc liên quan đến quyền lợi người tiêu dùng. Đơn cử như, ngày 5-10-2012, Hội bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh đã nhận được đơn của ông Phạm Huy Tùng cư trú tại khu Vĩnh Xuân 2, thị trấn Mạo Khê (Đông Triều) phản ánh: Ông Tùng có mua hai chai sữa tươi Đông Triều của Công ty cổ phần sữa Đông Triều bán tại cổng chợ Mạo khê (chợ sáng)… khi dùng một chai thơm ngon mùi cốt dừa, một chai còn lại bốc mùi chua chua, thối thối. Lần theo địa chỉ trên nhãn chai đến Công ty cổ phần sữa Đông Triều hỏi xem thực tế thế nào thì ông Tùng ngã ngửa, tận mắt thấy đây là hộ nấu sữa thủ công mất vệ sinh vô cùng… Sau khi tiếp nhận đơn của ông Phạm Huy Tùng, Hội bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh phối hợp với cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra Công ty cổ phần sữa Đông Triều tại thôn Trại Thông, xã Bình Khê (Đông Triều). Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh đã lập biên bản kiểm tra và có kết luận như sau: Công ty sản xuất không đúng địa điểm được cấp. Các công đoạn sản xuất sữa tươi không khép kín, phòng chiết rót sữa không được vô trùng, không khép kín, không có đèn tia cực tím khử khuẩn không khí. Để đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm cho người tiêu dùng, Đoàn kiểm tra đã yêu cầu Công ty cổ phần sữa Đông Triều ngừng sản xuất ngay từ ngày 15-10-2012.

Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, ông Vũ Văn Thìn, Chủ tịch Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng tỉnh nhấn mạnh: Hiện nay, người tiêu dùng cần phải được bảo đảm những quyền rất cơ bản, đó là không chỉ là quyền được biết những thông tin cần thiết về chất lượng các sản phẩm, dịch vụ, mà còn có khả năng sử dụng công cụ của Nhà nước để bảo vệ quyền lợi của mình. Và điều quan trọng là chúng ta phải tạo nên dư luận xã hội, văn hoá ứng xử để bảo vệ người tiêu dùng. Hội Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cũng phải phấn đấu nhiều mới làm tốt được việc bảo vệ người tiêu dùng bởi vì thực tế thì điều kiện về con người, cơ sở vật chất, phương tiện về cả môi trường còn hết sức khó khăn. Hiện nay, để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình, người tiêu dùng có thể gửi đơn khiếu nại tới Hội Bảo vệ người tiêu dùng, Hội sẽ đứng ra thương lượng hoà giải và nếu cần sẽ khởi kiện ra toà án.  

Nguyên Lâm