Năm 2012-2013 tỉnh Quảng Ninh đã tập trung chỉ đạo các ngành, địa phương triển khai lập đồng loạt các quy hoạch (QH) chiến lược: Tổng thể phát triển KT-XH, xây dựng vùng tỉnh, sử dụng đất, du lịch, nhân lực... Trong đó QHXD vùng tỉnh có ý nghĩa quan trọng để triển khai cụ thể hoá QH tổng thể phát triển KT-XH tỉnh, Đề án phát triển bền vững tỉnh Quảng Ninh gắn với đảm bảo ANQP, Đề án Khu hành chính kinh tế đặc biệt Vân Đồn... nhằm thực hiện bước đột phá chuyển đổi tái cấu trúc nền kinh tế tỉnh, chuyển đổi mô hình kinh tế từ “nâu” sang “xanh”, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững...
(Ảnh minh họa Internet)
Với đơn vị tư vấn được lựa chọn thực hiện lập Đồ án QHXD vùng tỉnh là Công ty Nikken Sekkei Civil Engineering LTD (Nhật Bản) có Văn phòng đại diện tại Việt Nam. Đây là đơn vị tư vấn lớn hàng đầu Quốc tế và khu vực về các lĩnh vực quy hoạch - kiến trúc - xây dựng và môi trường; có đội ngũ chuyên gia giỏi và nhiều kinh nghiệm, đã tham gia lập nhiều đồ án QHXD, nhiều dự án xây dựng lớn trên thế giới và khu vực châu Á, Việt Nam. Nikken Sekkei lập, thực hiện 100% công việc chuyên môn; mở văn phòng đại diện tại Quảng Ninh và các chuyên gia chính làm việc toàn thời gian tại Quảng Ninh; kết hợp với Văn phòng Tư vấn tại Hà Nội và một đội chuyên gia làm việc tại Nhật Bản để phối hợp...; các chuyên gia nghiên cứu, làm việc một cách rất khoa học, nghiêm túc, bài bản, trách nhiệm, thận trọng, chặt chẽ tiến độ và nội dung. Đồ án gồm 5 giai đoạn, tổng thời gian thực hiện dự án là 7 tháng (từ tháng 6-2013 đến hết tháng 12-2013), các giai đoạn có đan xen nhau, nối tiếp nhau, sản phẩm giai đoạn trước là đầu vào cho giai đoạn sau.
Bằng các phương pháp nghiên cứu khoa học - bài bản, thận trọng như phân tích hiện trạng thông qua hệ thống GIS, phân tích SWOT, phân tích mô hình lồng ghép phát triển không gian... đến nay cơ bản hoàn thành giai đoạn III, đảm bảo đúng nội dung và tiến độ Hợp đồng đề ra. QH đã định hướng phát triển không gian tỉnh Quảng Ninh thành 5 vùng đô thị với các tiêu chuẩn và chất lượng cao, có đặc điểm và sắc thái riêng của từng vùng: Khu vực vùng đô thị Hạ Long (Hạ Long, Cẩm Phả, Hoành Bồ) là vùng đô thị trung tâm của vùng tỉnh, lấy Hạ Long làm tâm; khu vực Khu kinh tế cửa khẩu với Trung Quốc (Móng Cái, Hải Hà, Bình Liêu, Đầm Hà), lấy Móng Cái làm tâm; khu vực Khu kinh tế Vân Đồn (Vân Đồn, Cô Tô), lấy Vân Đồn làm tâm; khu vực phía Tây (Quảng Yên, Uông Bí, Đông Triều), lấy Quảng Yên làm tâm; khu vực vùng núi phía Bắc (Tiên Yên, Ba Chẽ), lấy Ba Chẽ làm tâm. Hai vành đai gồm: Vành đai cách xa biển hơn, là phân khu phát triển đô thị và hoạt động sản xuất; vành đai gần phía biển hơn, và bao gồm cả tuyến ven biển là phân khu phát triển du lịch. Hai phân khu gồm: Phân khu bao biển gồm toàn bộ khu vực biển đảo phía Nam của tỉnh hướng tới mục tiêu phát triển và bảo tồn; phân khu rừng núi phía Bắc gắn với vùng sinh thái, đầu nguồn nước.
Về định hướng các hạ tầng giao thông đột phá: Đồ án QH đề xuất tuyến đường sắt cao tốc, đường bộ cao tốc nối Hà Nội - Hải Phòng - Hạ Long - Vân Đồn - Móng Cái - Đông Hưng (Trung Quốc), tuyến đường sắt Lạng Sơn - Tiên Yên - Vân Đồn theo các giai đoạn phát triển phù hợp, kết nối cảng Hải Hà với cảng Phòng Thành (Trung Quốc); tuyến đường tàu điện trên cao kết nối Hải Phòng - Uông Bí - Quảng Yên - Hạ Long - Cẩm Phả - Vân Đồn phục vụ giao thông công cộng, giảm tải quốc lộ 18, kết nối các trung tâm đô thị lớn với sân bay Vân Đồn; hệ thống cảng biển, cảng sông, bến du thuyền dọc tuyến biển, kết nối Quảng Ninh với Quốc tế, kết nối các đô thị, các vùng miền ven biển tỉnh; khai thác các tiềm năng thế mạnh của biển.
Về phát triển đô thị, nông thôn, đồ án định hướng hệ thống đô thị theo các cực phát triển cho 5 khu vực, mỗi đô thị có sắc thái và lợi thế phát triển riêng. Theo đó định hướng đến năm 2030 tỉnh Quảng Ninh có 4 vùng đô thị đạt các tiêu chí chất lượng tương đương đô thị loại I, phát triển các đô thị (Smart city, mice city); đến năm 2050 tỉnh Quảng Ninh có các chỉ tiêu, tiêu chí chất lượng cuộc sống cao, có thể sánh ngang cùng các thành phố trực thuộc Trung ương; phát triển các khu ở lên phía Bắc (Đông Triều, Hoành Bồ, Cẩm Phả); bảo tồn các vùng nông thôn phát triển ổn định gắn với sản xuất nông nghiệp có năng suất chất lượng cao (Đông Triều, Hải Hà...). Cùng với đó, định hướng các khu công nghiệp thông minh - công nghệ cao tại Quảng Yên, Hạ Long, Hoành Bồ, Tiên Yên, Hải Hà, Móng Cái... thu hút các nhà đầu tư chiến lược. Và các khu du lịch, dịch vụ, thương mại, vùng bảo tồn trọng điểm: Uông Bí, Hạ Long, Vân Đồn, Móng Cái; lấy 2 trục du lịch chính là du lịch tâm linh dọc tuyến rừng phía Bắc và du lịch sinh thái nghỉ dưỡng dọc tuyến biển phía Nam, ngoài ra kết hợp với các loại hình du lịch khác; đề xuất QH xây dựng khu hợp tác kinh tế biên giới tại Móng Cái; các trung tâm thương mại lớn tại Hạ Long, Vân Đồn; QH vùng bảo tồn Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long, rừng đặc dụng Yên Tử, khu bảo tồn thiên nhiên Đồng Sơn - Kỳ Thượng, vườn Quốc gia Bái Tử Long...
Đồ án QHXD vùng tỉnh đã được Tỉnh uỷ, HĐND, UBND tỉnh rất quan tâm chỉ đạo và đánh giá cao; quá trình triển khai được sự quan tâm vào cuộc phối hợp tích cực của các ngành, địa phương. Tin tưởng rằng Nikken Sekkei lập Đồ án QHXD vùng tỉnh với chất lượng và tầm nhìn tốt nhất, khả thi và hiệu quả, đảm bảo tiến độ đặt ra. Đề xuất ra nhiều dự án động lực hấp dẫn, tạo các nguồn lực mới thu hút được các nhà đầu tư tiềm năng đến đầu tư phát triển, góp phần thúc đẩy phát triển KT-XH tỉnh Quảng Ninh thời gian tới. Chắc chắn đây cũng là một sản phẩm QH chất lượng - hiệu quả, là một dấu mốc lịch sử quan trọng trong công tác QHXD của tỉnh.
Nguyễn Mạnh Tuấn (Phó Giám đốc Sở Xây dựng)