Tính đến thời điểm này, TP Móng Cái có hơn 600 doanh nghiệp đang hoạt động, chủ yếu là doanh nghiệp vừa và nhỏ. Theo điều kiện hoạt động hiện nay của các tổ chức tín dụng, phần lớn doanh nghiệp của thành phố thuộc nhóm ưu tiên về lãi suất cho vay (theo Chỉ thị 03/CT-NHNN ngày 18-7-2013 của NHNN) nhưng cũng thuộc nhóm khách hàng có rủi ro cao, dễ rơi vào tình trạng nợ xấu. Theo đánh giá của Hiệp hội DN TP Móng Cái, trong giai đoạn kinh tế khủng hoảng như hiện nay, doanh nghiệp hoạt động trên địa bàn thành phố gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt là về vấn đề tài chính.
Đáng chú ý, số lượng doanh nghiệp kinh doanh xuất nhập khẩu, tạm nhập tái xuất (XNK, TNTX) chiếm tới quá nửa tổng số doanh nghiệp trên địa bàn. Vì vậy, theo đặc thù kinh doanh của các doanh nghiệp này, nhu cầu sử dụng các dịch vụ về tiền tệ cao, tần suất thường xuyên, đòi hỏi nhanh, tiện để kịp giao dịch với đối tác. Trong bối cảnh XNK, TNTX trên địa bàn giảm đến 50% so với cùng kỳ, thì phần lớn doanh nghiệp đều rơi vào thế “khát” vốn. Ông Hoàng Văn Cường, Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp TP Móng Cái cho biết: Sau giai đoạn khó khăn vừa qua, các doanh nghiệp đều thiếu vốn lưu động để tiếp tục hoạt động sản xuất kinh doanh. Tình trạng báo động cho các doanh nghiệp là vay nợ tăng nhanh, tiền mặt giảm. Nhiều doanh nghiệp có nguy cơ vốn vay trở thành nợ xấu ngân hàng, nên không thể tiếp tục vay vốn từ các ngân hàng. Trong khi đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa rất khó tiếp cận với các ưu đãi về lãi suất vốn vay ngân hàng do không đáp ứng được thủ tục về vay thế chấp, vay có tài sản đảm bảo. Hầu hết các doanh nghiệp gặp khó khăn trong vay vốn ưu đãi về lãi suất và thời hạn trả nợ.
Để giải quyết những khó khăn cho các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố, thời gian qua, các ngân hàng đã thực hiện việc giảm lãi suất bình quân từ 18%/năm xuống 15%/năm đã giúp các doanh nghiệp không phải trả một khoản lãi đáng kể. Tính đến thời điểm này, khoảng 99,6% dư nợ cho vay đối với doanh nghiệp hiện áp dụng lãi suất không vượt quá 15%/năm, nhiều doanh nghiệp hiện vay với lãi suất dưới 11%/năm; trên 67 lượt khách hàng thuộc 5 lĩnh vực ưu tiên vay ngắn hạn 150 tỷ đồng với lãi suất tối đa là 11%/năm. Khối ngân hàng địa phương cũng đã thực hiện cơ cấu lại nợ cho trên 35 lượt doanh nghiệp với dư nợ trên 93 tỷ đồng, việc này đã hỗ trợ các doanh nghiệp giảm khá nhiều chi phí trả lãi hàng tháng và áp lực trả nợ. Hiện các ngân hàng thương mại trên địa bàn vẫn tiếp tục xem xét điều giảm chỉnh lãi suất các khoản vay cũ; cơ cấu lại thời gian trả nợ, ưu tiên cho vay 5 lĩnh vực ưu tiên với lãi suất ưu đãi, tạo điều kiện tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trên địa bàn. Đến giữa tháng 9, dư nợ cho vay các doanh nghiệp thuộc các ngành kinh tế trên địa bàn đạt tăng trên 2,4% so với cuối năm 2012, chiếm 35,8% tổng dư nợ cho vay tại Móng Cái.
Mặc dù vậy, đến thời điểm này, nguồn vốn ngân hàng đến với doanh nghiệp vẫn vô cùng khó do những điều khoản hợp đồng của ngân hàng mà doanh nghiệp rất khó đáp ứng được. Theo đại diện Hiệp hội doanh nghiệp TP Móng Cái thì: Để doanh nghiệp thành phố có điều kiện tiếp cận nguồn vốn ngân hàng cần có những chính sách tài chính về tài sản, nguồn vốn và kinh doanh dịch vụ của các tổ chức tín dụng đáp ứng đúng nhu cầu thiết thực của địa bàn; có biện pháp để doanh nghiệp - ngân hàng chủ động hợp tác linh hoạt hơn nữa. Bên cạnh đó, trong giai đoạn này, doanh nghiệp rất cần dòng vốn trung và dài hạn. Đảm bảo quá trình từ khi tiếp nhận hồ sơ đến khi thu hồi vốn và lãi sẽ đủ thời gian để doanh nghiệp phát huy tối đa hiệu quả nguồn vốn vay, cân đối được tài khoản kế toán. Đối với doanh nghiệp có dự án, công trình xây dựng, doanh nghiệp đề nghị trong quá trình thẩm định hồ sơ cần xác định thời hạn, bao gồm cả thời gian công trình thu được chi phí tối thiểu là “đạt điểm” hoà vốn, đảm bảo được tỷ số về khả năng trả lãi của doanh nghiệp. Bên cạnh đó, các tổ chức tín dụng cũng cần phải nghiên cứu, mở rộng thêm các hình thức cho vay ngoài vay thế chấp có tài sản đảm bảo...
Với ngành nghề lĩnh vực đặc thù của các doanh nghiệp TP Móng Cái, thiết nghĩ các ngân hàng cần có thêm những chính sách phù hợp, nhằm hỗ trợ hiệu quả hoạt động doanh nghiệp địa phương.
Vân Du
