Năm 2013 đi qua trong bối cảnh kinh tế - xã hội vẫn gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng không nhỏ đến tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (DN). Cùng sự nỗ lực của chính các DN thì tỉnh đã có những giải pháp quyết liệt để tháo gỡ. Năm 2014 tỉnh tiếp tục sát cánh bằng việc xác định chủ đề là “Năm đồng hành cùng doanh nghiệp”.
Quyết liệt Tháo gỡ
Năm 2013, số DN đăng ký tạm ngừng hoạt động (186 DN) tăng 44% so với cùng kỳ; số DN không hoạt động, bị thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (700 DN) tăng gấp 5,6 lần so với cùng kỳ (126 DN) và có 123 DN chủ động đăng ký giải thể, tương đương so với cùng kỳ. Tuy vậy, không ít DN vẫn trụ vững, khẳng định được thương hiệu cũng như có những đóng góp tích cực vào giá trị công nghiệp của tỉnh. Sự thành công đó bên cạnh những nỗ lực của chính bản thân các DN có sự hỗ trợ, đồng hành của các cấp chính quyền, ban, ngành, đoàn thể tỉnh.
Cụ thể, tỉnh đã có 9 buổi làm việc với hàng trăm DN, hội ngành nghề đối thoại, nắm bắt tình hình, tháo gỡ khó khăn; chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung đẩy mạnh công tác cải cách hành chính, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các doanh nghiệp, mở đường dây nóng để tiếp nhận thông tin, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, nhất là trong hoạt động tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu, kho ngoại quan. Bên cạnh đó, UBND tỉnh đã thành lập các đoàn công tác đi làm việc trực tiếp với từng doanh nghiệp theo chuyên đề sâu trên từng lĩnh vực đạt nhiều kết quả. Cụ thể như lãi suất ngân hàng đã giảm xuống còn 12-13% với khoản vay trung hạn, ngắn hạn; 10-11% với các khoản vay dài hạn. Thực hiện một số chính sách gia hạn, giảm một số khoản thu thuế ngay trong quý I, kết quả đã có 1.976 doanh nghiệp được gia hạn thuế giá trị gia tăng, tổng số tiền thuế được gia hạn gần 75 tỷ đồng, gia hạn thuế thu nhập doanh nghiệp cho 1.249 lượt doanh nghiệp với số tiền thuế gia hạn trên 6,2 tỷ đồng.
Giá thuê đất của các doanh nghiệp tại các địa phương Đông Triều, Cẩm Phả, Uông Bí, Hạ Long, Móng Cái… đã được điều chỉnh giảm trên cơ sở bỏ hệ số điều chỉnh giá đất ở lấy bằng giá tối thiểu theo quyết định về giá đất của UBND tỉnh. Sở Tài chính đã tham mưu UBND tỉnh báo cáo Bộ Tài chính những vướng mắc về chính sách miễn giảm thuê đất theo Nghị quyết của Chính phủ trên địa bàn tỉnh. Về tháo gỡ thị trường, tỉnh đã chỉ đạo các đơn vị dùng chéo sản phẩm của nhau; các công trình xây dựng nông thôn mới sử dụng các sản phẩm vật liệu xây dựng sản xuất của các DN trên địa bàn tỉnh...
Mong muốn của doanh nghiệp
Tuy nhiên, dù đã được tháo gỡ, nhưng trong bối cảnh hiện nay, các DN vẫn khó trăm bề, nhất là vướng mắc về vốn vay, lãi suất, giá thuê đất, tiêu thụ hàng hoá... Trong cuộc gặp triển khai “Năm đồng hành cùng doanh nghiệp” mới đây của NHNN Chi nhánh Quảng Ninh, ông Tạ Đức Quyết, Giám đốc Công ty CP Mai Quyền (Vân Đồn) chia sẻ rằng: “Muốn vay tiền ngân hàng phải có tín chấp tốt, thế nhưng đối với khối bất động sản đóng băng như thời gian qua, sổ đỏ thì đã gửi ngân hàng nên không có tài sản thế chấp, muốn vay tiếp thì không có cách nào khác nữa; ngân hàng thì chưa thực sự gần gũi trong việc cho DN vay thế chấp bằng hàng tồn kho. Vì vậy, những cuộc gặp gỡ DN của tỉnh bên cạnh những định hướng cần có giải pháp cụ thể để các DN đỡ loay hoay”.
Giám đốc DN Kim Bảo Ngọc, ông Nguyễn Văn Bi thì dẫn ra một thực trạng: DN đầu tư một dự án 7 tầng, cần 5 tỷ đồng, chỉ còn thiếu 1,5 tỷ đồng, thế nhưng đi đến 5-6 ngân hàng trong 4 tháng trời mới vay được, mà mỗi ngân hàng một mức lãi suất khác nhau; có ngân hàng thì “om” hồ sơ đến 2 tháng, ngân hàng thì 1 tháng giá tài sản của ngân hàng quá thấp. Đơn cử như ông thế chấp một miếng đất 2.000m2 và tài sản đất liền kề, thế nhưng ngân hàng chỉ trả định giá 60.000 đồng/m2, trong khi Nhà nước trả đền bù là 1 triệu đồng/m2. Vì vậy, ngân hàng cần có điều chỉnh để tránh gây phiền hà cho DN trong việc xem xét hồ sơ, trả lời các DN đúng thời hạn; định giá đất hợp lý để tránh thiệt thòi cho DN.
Tương tự, ông Nguyễn Công Lệnh, Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp Đông Triều: Cùng với giá thuê đất trên địa bàn nhiều nơi còn cao thì các DN đều phải tự giải phóng mặt bằng, đầu tư cơ sở hạ tầng và vẫn phải trả tiền thuê đất hàng năm, cơ chế này không tạo sự khuyến khích cho DN đầu tư, đây cũng là một trong những bất cập cần được tháo gỡ. Thủ tục hành chính còn nhiều rắc rối gây phiền hà cho DN… Thế nên, các cấp chính quyền, sở, ngành quan tâm hơn nữa tới việc tháo gỡ những vướng mắc cho DN như: Xúc tiến phát triển thị trường, giảm bớt các thủ tục hành chính rắc rối, có cơ chế trừ tiền thuê đất cho DN vào tiền mà DN đã đầu tư cơ sở hạ tầng, giải phóng mặt bằng… nhằm tạo điều kiện, cơ chế cho DN ổn định sản xuất.
Cũng để khẳng định rõ ràng và hiệu quả hơn nữa sự đồng hành cùng DN, tỉnh đã lấy chủ đề năm 2014 là “Năm đồng hành cùng doanh nghiệp” và quan điểm “sự thành công của doanh nghiệp cũng chính là thành công của tỉnh Quảng Ninh”. Tuy nhiên, theo ông Phạm Văn Thể, Chủ tịch Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh: Để tháo gỡ một cách hiệu quả hơn nữa những khó khăn, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, theo đề xuất của các DN, các ban, ngành của tỉnh cần rà soát, nắm bắt những khó khăn của DN, tổ chức hội nghị gặp gỡ để đưa ra những giải pháp cụ thể để tháo gỡ, nhất là vấn đề về vốn và thị trường tiêu thụ. Ngân hàng Nhà nước tiếp tục vào cuộc chỉ đạo thống nhất chung trong cả hệ thống các ngân hàng thương mại cổ phần tiếp tục tái cơ cấu nợ, giảm lãi suất cho vay ở mức phù hợp hơn. Đối với các công trình xây dựng, trong công tác đấu thầu cần tạo cơ hội cho các DN trong tỉnh. Về đối ứng ngân sách nhà nước, sớm giải quyết bù đắp nợ đọng cho DN… Bên cạnh đó, tỉnh cần tiếp tục đổi mới cơ chế, chính sách tạo môi trường thuận lợi cho DN tiếp cận vốn, đầu tư, xúc tiến thương mại, tìm kiếm thị trường đầu ra cho sản phẩm; tháo gỡ khó khăn về khai thác khoáng sản, đất đai, hình thành vùng nguyên liệu…
Và để giải quyết vấn đề về vốn cho các DN, theo ông Nguyễn Ngọc Thạch, Giám đốc NHNN Chi nhánh Quảng Ninh: Các DN cần xây dựng được lòng tin với ngân hàng. DN và ngân hàng phải gặp nhau ở cái thực của dự án, các văn bản kê khai của doanh nghiệp phải nhất quán, trung thực để khi gỡ khó cả doanh nghiệp và ngân hàng đều không vi phạm quy định, pháp luật…
Thanh Hằng
