Hiện nay, hệ thống giao thông trong toàn tỉnh có hơn 5.500km đường các loại (2.000km được cứng hoá), trong đó, hệ thống giao thông nông thôn (GTNT) là 4.575km. Từ năm 2009-2010 đến nay, với phương châm “Nhà nước hỗ trợ, nhân dân làm”, toàn tỉnh đã huy động, lồng ghép được gần 2.800 tỷ đồng xây dựng mới và sửa chữa, nâng cấp hơn 1.200km đường giao thông các loại; xây dựng 11 cầu bê tông cốt thép với chiều dài là 438m; 10 chiếc cầu treo với tổng chiều dài 920m; 8 tràn các loại dài 300m… Đặc biệt, từ khi triển khai thực hiện Chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM) đến nay, từ nguồn hỗ trợ vật liệu của tỉnh, người dân các địa phương đã tích cực đóng góp kinh phí, công lao động, hiến đất xây dựng đường giao thông nông thôn.
Thực hiện chương trình xây dựng NTM, tỉnh Quảng Ninh đặt ra mục tiêu đến năm 2015 có 75% số xã cơ bản đạt tiêu chí nông thôn mới. Theo đó mục tiêu phát triển giao thông nông thôn đến 2015 có 100% số xã có đường trục xã, liên xã được nhựa hoá hoặc bê tông hoá, đường liên thôn được cứng hoá đạt chuẩn. Trên thực tế, giải pháp cứng hoá đường GTNT trên địa bàn tỉnh nói riêng và trong cả nước nói chung thời gian qua chủ yếu vẫn sử dụng công nghệ thi công truyền thống là làm móng cấp phối đá dăm, mặt đường bê tông xi măng nên suất đầu tư lớn, chi phí vận chuyển vật liệu đến công trường cao, quá trình thi công ảnh hưởng không nhỏ đến môi trường sinh thái do mở các mỏ khai thác vật liệu xây dựng đá, cát. Để khắc phục tình trạng này, một giải pháp quan trọng đang được tỉnh thí điểm triển khai, đó là sử dụng vật liệu sẵn có tại các địa phương, chú trọng sử dụng vật liệu mới, ứng dụng các công nghệ mới với điều kiện cụ thể của từng vùng để phát triển GTNT. Cụ thể hoá giải pháp này, tỉnh đã giao cho Ban Xây dựng NTM tỉnh thực hiện dự án nghiên cứu ứng dụng thử nghiệm công nghệ trong xây dựng đường GTNT từ nguồn vốn khoa học công nghệ. Từ cuối năm 2012, Ban Xây dựng NTM đã phối hợp với Trung tâm khoa học công nghệ - Trường Đại học Giao thông vận tải và Công ty CP Xây dựng và Tư vấn giao thông Quảng Ninh nghiên cứu lựa chọn ứng dụng thử nghiệm công nghệ sử dụng chất liên kết thuỷ hoá vô cơ HRB và công nghệ sử dụng tro bay nhà máy nhiệt điện để gia cố đất làm móng mặt đường. Dự án thử nghiệm trên địa bàn huyện Đông Triều, TX Quảng Yên và huyện Tiên Yên với tổng chiều dài các tuyến 7,2km đạt quy mô đường cấp A theo quyết định 315/QĐ-BGTVT ngày 23-2-2011 của Bộ Giao thông - Vận tải (Bnền = 5m; Bmặt = 3,5m).
Ông Nguyễn Ngọc Thân, cán bộ Phòng công tác khu vực miền Tây, Ban Xây dựng NTM tỉnh cho biết: Đến hết tháng 12-2013 dự án đã hoàn thành. Qua kết quả thí nghiệm, kiểm nghiệm của ngành chức năng cho thấy, kết cấu móng mặt đường hoàn toàn đáp ứng được tiêu chuẩn kỹ thuật, quy phạm hiện hành. Việc không sử dụng cát, đá làm cốt liệu mà chỉ dùng 8%-10% chất thuỷ hoá vô cơ HRB hoặc tro bay +4% xi măng trộn trực tiếp với đất tại địa phương để tạo ra các lớp kết cấu áo đường đã tiết kiệm được chi phí vận chuyển, tái sử dụng vật liệu phụ từ nhà máy nhiệt điện, giảm diện tích hồ chứa, bãi chứa của tro bay và tro xỉ góp phần bảo vệ môi trường. Đặc biệt vật liệu mới không phản ứng quá nhanh và sinh nhiệt cao như xi măng nên giảm thiểu hiện tượng nứt do co ngót và có thể kéo dài thời gian thi công. Sau khi lu lèn xong có thể cho phép thông xe tải trọng nhẹ, không phải chờ thời gian dài như mặt đường bê tông xi măng. Hơn nữa, công nghệ thi công sử dụng các loại máy nông nghiệp sẵn có như máy cày, máy phay..., kỹ thuật thi công đơn giản nên bà con cũng có thể thi công được nên mục tiêu nhân rộng có tính khả thi cao. Theo tính toán từ chi phí thực tế cho thấy công nghệ HRB có thể tiết kiệm 17,2%; công nghệ tro bay tiết kiệm được 25% giá thành xây dựng so với đường bê tông xi măng truyền thống. Hiệu quả kinh tế sẽ cao hơn nữa đối với các tuyến đường vùng sâu, vùng xa và hải đảo do tiết kiệm được chi phí vận tải.
Quy hoạch phát triển điện lực Quốc gia giai đoạn 2006-2015 đã được Chính phủ phê duyệt, tỉnh Quảng Ninh sẽ có 16 nhà máy nhiệt điện với tổng công suất 10.415 MW. Đi kèm với 16 nhà máy nhiệt điện này là một lượng tro thải ra môi trường cần xử lý mỗi năm khoảng 4,5 triệu tấn. Với nhu cầu cứng hoá hàng nghìn km đường GTNT trong những năm tới, trong khi nguồn lực đầu tư cho Chương trình xây dựng NTM còn hạn chế, thì việc ứng dụng thành công công nghệ mới và chuyển giao công nghệ nhân rộng trên địa bàn toàn tỉnh sẽ mở ra hướng đi mới trong xây dựng đường GTNT đem lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần hoàn thành tiêu chí cứng hoá đường GTNT trong Chương trình xây dựng NTM tỉnh Quảng Ninh.
Hữu Việt
