Quảng Ninh là một trong những cửa ngõ giao thông quan trọng, kết nối giao thương với ASEAN và Trung Quốc, là một trong 3 cực tăng trưởng của tam giác kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh và của cả Vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ. Tuy nhiên, trong một thời gian khá dài, Quảng Ninh không khai thác được hết những lợi thế chiến lược này. Phải đến khi cao tốc Hạ Long - Hải Phòng được khởi công xây dựng và tiếp đó là cao tốc Hạ Long - Vân Đồn, Vân Đồn - Móng Cái đang dần thành hiện thực thì điểm nghẽn về giao thông mới được khơi thông, mở đường cho phát triển...
Những ngày cuối năm 2016, trên công trường xây dựng cao tốc Hạ Long - Hải Phòng nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ đầu tuyến đến cuối tuyến, các nhà thầu tập trung nhân lực, vật lực tranh thủ thời tiết đẹp để triển khai thi công. Chỉ đoạn đường dài gần 30km nhưng hàng ngàn kỹ sư, công nhân ngày ngày cần mẫn làm các phần việc theo đúng thiết kế. Nhờ bàn tay và khối óc của những con người ấy, cao tốc Hạ Long - Hải Phòng đã thành hình, đi qua những cánh đồng thẳng cánh cò bay, vượt lên những đầm nước mênh mông. Chỉ khoảng nửa năm nữa thôi, con đường hoàn thành, không chỉ mang đến niềm vui về một công trình mới mà còn mang đến cơ hội phát triển cho Quảng Ninh bởi nó chính là một nhân tố tăng sức hấp dẫn đầu tư cho tỉnh. Điều này có thể nhìn thấy rất rõ ở TX Quảng Yên. Từ một vùng ngõ cụt, ngay khi dự án cao tốc được Chính phủ đồng ý về mặt chủ trương, Quảng Yên đã trở thành “địa chỉ đỏ” trong đầu tư. Hàng loạt nhà đầu tư lớn trong và ngoài nước đã chọn thị xã bình yên này là bến đỗ cho các dự án cảng biển, công nghiệp, du lịch, dịch vụ...
| Cao tốc Hạ Long - Hải Phòng còn là một “anh cả”, kết nối các tuyến cao tốc khác của tỉnh là Vân Đồn - Móng Cái, Hạ Long - Vân Đồn. Hệ thống cao tốc này sẽ kết nối các vùng kinh tế trọng điểm của tỉnh như Quảng Yên, Hạ Long, Vân Đồn, Móng Cái, kết nối các khu công nghiệp với sân bay Vân Đồn, các cảng biển, kéo gần khoảng cách các huyện miền núi của tỉnh với thủ phủ Hạ Long và xa hơn nữa là Hải Phòng, Hà Nội. Từ đó, tạo thành hệ thống liên kết chặt chẽ trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh và cả vùng Bắc Bộ. |
Từ năm 2008, Quảng Ninh đã chủ động đề xuất và được Thủ tướng Chính phủ đồng ý chủ trương đầu tư tuyến đường nối TP Hạ Long với cao tốc Hà Nội - Hải Phòng (cao tốc Hạ Long - Hải Phòng). Trong quá trình triển khai, được sự hỗ trợ của Chính phủ, các bộ, ngành liên quan và sự phối hợp chặt chẽ của thành phố Hải Phòng, nhiều nội dung công việc quan trọng trong công tác chuẩn bị đầu tư đã được giải quyết như về hướng tuyến, quy mô dự án, thoả thuận thiết kế cơ sở, thoả thuận chiều cao tĩnh không các trụ tháp và tĩnh không thông thuyền cầu Bạch Đằng, thống nhất phương án luồng hàng hải. Đến ngày 4-12-2009, Dự án cao tốc Hạ Long - Hải Phòng được Thủ tướng Chính phủ chính thức đồng ý cho tách thành 2 dự án độc lập đầu tư bằng nhiều hình thức khác nhau gồm: Dự án đường nối TP Hạ Long với cầu Bạch Đằng và Dự án xây dựng cầu Bạch Đằng, đường dẫn và nút giao cuối tuyến. Và tại Thông báo số 108-TB/TW ngày 1-10-2012, Bộ Chính trị đã đồng ý dự án là một trong số nhiều công trình hạ tầng giao thông quan trọng có ý nghĩa động lực đối với việc phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông của cả nước. Ngày 13-9-2014, Dự án đường nối TP Hạ Long với cầu Bạch Đằng có chiều dài 19,8km đã được khởi công với tổng mức đầu tư trên 6.400 tỷ đồng. Đây là lần đầu tiên một dự án đường cao tốc được giao cho tỉnh làm chủ đầu tư và triển khai thực hiện, và cũng là số vốn đầu tư lớn nhất từ trước tới nay mà Quảng Ninh dành cho một dự án giao thông. Tiếp đó, ngày 25-1-2015, tỉnh Quảng Ninh khởi công xây dựng cầu Bạch Đằng nối Quảng Ninh với Hải Phòng. Giám đốc Sở Giao thông - Vận tải Quảng Ninh Vũ Văn Khánh, cho biết, sau khi 2 dự án hoàn thành sẽ rút ngắn quãng đường Hạ Long - Hà Nội từ 180km xuống còn 130km, từ Hạ Long đi Hải Phòng xuống còn 25km thay vì 75km như hiện tại. Đây chính là con đường chiến lược trong phát triển của tỉnh Quảng Ninh.
Bên cạnh đó, cao tốc Hạ Long - Hải Phòng còn là một “anh cả”, kết nối các tuyến cao tốc khác của tỉnh là Vân Đồn - Móng Cái, Hạ Long - Vân Đồn. Hệ thống cao tốc này sẽ kết nối các vùng kinh tế trọng điểm của tỉnh như Quảng Yên, Hạ Long, Vân Đồn, Móng Cái, kết nối các khu công nghiệp với sân bay Vân Đồn, các cảng biển, kéo gần khoảng cách các huyện miền núi của tỉnh với thủ phủ Hạ Long và xa hơn nữa là Hải Phòng, Hà Nội. Từ đó, tạo thành hệ thống liên kết chặt chẽ trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh và cả vùng Bắc Bộ.
Tại Nghị quyết phiên họp thường kỳ tháng 11-2016, Chính phủ đã thống nhất nguyên tắc xây dựng mô hình 3 đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt, trong đó có Vân Đồn. Trong một phát biểu về tuyến giao thông huyết mạch mới này, đồng chí Nguyễn Đức Long, Phó Bí thư Tỉnh uỷ, Chủ tịch UBND tỉnh đã nhấn mạnh: Cao tốc Hạ Long - Hải Phòng là dự án có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với tỉnh Quảng Ninh và hạ tầng giao thông của tam giác kinh tế phía Bắc gồm Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh. Việc đưa dự án vào khai thác, sử dụng sẽ thực hiện sứ mệnh kết nối giao thông giữa các vùng miền, kỳ vọng đem đến cho Quảng Ninh một bước chuyển mình mới, giúp hiện thực hoá mục tiêu phát triển Quảng Ninh trở thành tỉnh dịch vụ - công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020.
Hà Chi