Đây là đánh giá của Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Phát triển cộng đồng - đơn vị tư vấn thực hiện dự án “Khảo sát, nghiên cứu đồng bộ đánh giá môi trường để bảo vệ nguồn nước hồ Yên Lập” đưa ra tại Hội thảo khoa học về bảo vệ nguồn nước hồ Yên Lập do Sở NN&PTNT tổ chức tại TP Hạ Long, sáng 22/11.
Tham dự hội thảo có: PGS.TS Chu Văn Ngợi và PGS.TS Trần Xuân Thái, giảng viên Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội; đại diện lãnh đạo sở, ngành, địa phương và một số đơn vị ngành Than.
Hồ Yên Lập có công suất trữ lượng khoảng 127 triệu m3, trong đó dung tích hữu ích là 118 triệu m3, là nguồn nước mặt có giá trị của tỉnh Quảng Ninh trong việc cấp nước sinh hoạt cho hàng ngàn người dân, phục vụ sản xuất nông nghiệp trên 11.000 ha của 4 địa phương: Hạ Long, Hoành Bồ, Uông Bí và Quảng Yên. Trải qua thời gian, với nhiều nguyên nhân, đã tác động tiêu cực đến chất lượng nguồn nước và sự bồi lắng lòng hồ. Nhằm đề xuất các giải pháp quản lý và các giải pháp kỹ thuật để ngăn ngừa những tác động tiêu cực và nguy cơ nói trên, tháng 9/2015 UBND tỉnh đã phê duyệt việc triển khai dự án Khảo sát, nghiên cứu đồng bộ đánh giá môi trường để bảo vệ nguồn nước hồ Yên Lập, giao Trung tâm Nghiên cứu Môi trường và Phát triển cộng đồng làm đơn vị tư vấn, thực hiện trong thời gian 1 năm (từ 11/2015 đến tháng 11/2016).
Tại Hội thảo, báo cáo của đơn vị tư vấn về quá trình thực hiện và kết quả đạt được của dự án Khảo sát, nghiên cứu đồng bộ đánh giá môi trường để bảo vệ nguồn nước hồ Yên Lập cho thấy đơn vị đã thu thập các thông tin, tài liệu về thiết kế hồ Yên Lập, hoạt động kinh tế xã hội khu vực thượng nguồn, lấy mẫu đánh giá chất lượng các nguồn nước thải khu vực thượng nguồn, các mẫu nước mặt, trầm tích và thủy sinh trong hồ để đánh giá chất lượng lượng nước và tác động liên quan. Đơn vị tư vấn cũng đã đưa ra đánh giá những hạn chế của các công trình bảo vệ môi trường mà các đơn bị khai thác than đang áp dụng cũng như các hoạt động phát triển kinh tế xã hội khác tác động tiêu cực ảnh hưởng đến chất lượng nguồn nước và sự bồi lắng lòng hồ làm suy giảm chất lượng nước, công suất chứa nước. Qua đó đã đề xuất các giải pháp nhằm ngăn ngừa các rủi ro, sự cố suy thoái, ô nhiễm môi trường của hồ Yên Lập ....
Đáng chú ý, đơn vị tư vấn khẳng định hồ Yên Lập đang xảy ra hiện tượng xói với độ sâu lên tới 3,5m và hiện tượng bồi lắng bùn cát, trong đó có nhiều điểm bồi lắng đến 2,5m, dung tích của hồ Yên Lập đã giảm đi gần 20 triệu m3 so với thời điểm năm 2006.
Đại diện các đại biểu tham gia Hội thảo đã đưa ra ý kiến thảo luận về các nội dung liên quan đến nguy cơ xói lở, bồi lắng và suy thoái nguồn nước hồ Yên Lập, đồng thời đóng góp cho đơn vị tư vấn hoàn thiện dự án. Trong đó đề cập đến việc cần quan tâm phân loại các tác nhân tác động để từ đó đưa danh mục ưu tiên về kế hoạch, giải pháp khắc phục, phòng chống xỏi lở, bồi lắng hồ
Việt Hoa