Với lợi thế hơn 250km bờ biển, trên 6.000km2 mặt biển và hàng nghìn đảo lớn nhỏ; nhiều năm qua, Quảng Ninh luôn chú trọng đến việc phát huy tiềm năng, thế mạnh từ biển. Nhờ đó, kinh tế - xã hội trên địa bàn đã có những bứt phá ngoạn mục.
Đẩy mạnh đầu tư hạ tầng
Để phát huy lợi thế từ biển, tỉnh xác định những ngành mũi nhọn cần tập trung, như: Xây dựng các khu kinh tế, công nghiệp tập trung ven biển; phát triển du lich biển và kinh tế hải đảo; hoạt động xuất, nhập khẩu; đẩy mạnh nuôi trồng, khai thác và chế biến thuỷ sản...
Trên cơ sở này, trong những năm qua, tỉnh đã đẩy mạnh đầu tư hạ tầng hệ thống đường thủy nội địa cấp quốc gia gồm 29 tuyến với tổng chiều dài 540km, trong đó 20 tuyến nằm trong vùng vịnh kín, 9 tuyến sông trên đất liền. Ngoài ra tỉnh còn có 15 tuyến đường thủy nội địa do địa phương quản lý với tổng chiều dài 218km, hầu hết đều đạt cấp độ 4-6 đường thủy nội địa.
Ngoài 4 khu cảng biển, tỉnh cũng đầu tư, đưa vào sử dụng nhiều công trình giao thông đường thủy đáp ứng nhu cầu tiêu thụ than, vận tải hàng hóa trong vùng biển, sông, như: Đưa vào khai thác một số bến của khu bến cảng Cái Lân có thể tiếp nhận tàu container có sức chứa 3.000 TEUS, tàu hàng bách hóa có trọng tải đến 50.000 D.WT; đưa vào sử dụng âu tàu Tuần Châu phục vụ khách du lịch tham quan Vịnh Hạ Long... Cuối năm 2018, tỉnh đưa vào khai thác Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long (tổng vốn đầu tư 1.100 tỷ đồng); có thiết kế đón tàu có tải trọng lớn đến 225.000 GRT. Một số bến cảng phục vụ vận tải hành khách từ đất liền ra các tuyến đảo cũng được đầu tư xây dựng, nâng cấp, mở rộng. Cùng với đó, tỉnh phê duyệt 8 dự án khu neo đậu tránh trú bão cho tàu cá với tổng mức đầu tư hơn 858 triệu đồng bằng vốn Trung ương, vốn địa phương, vốn ngoài ngân sách; trong đó 5 khu neo đậu đang được xây dựng.
Cùng với đó, tỉnh còn đầu tư mạnh mẽ cho các khu công nghiệp thúc đẩy kinh tế ven biển. Hiện 6 khu công nghiệp gồm: Cái Lân, Việt Hưng (TP Hạ Long), Đông Mai, Khu Công nghiệp - dịch vụ Đầm Nhà Mạc (Quảng Yên), Cảng biển Hải Hà (Hải Hà), Hải Yên (Móng Cái) đang triển khai xây dựng cơ sở hạ tầng và đã cho nhà đầu tư thứ cấp thuê lại đất để thực hiện dự án đầu tư. Đặc biệt, Khu Kinh tế Vân Đồn hiện nay được đẩy mạnh đầu tư với rất nhiều dự án lớn, nổi bật là việc đưa vào sử dụng khai thác Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn với lượng khách qua lại ngày càng tăng.
Để phục vụ phát triển du lịch biển, tỉnh tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, cá nhân đầu tư phát triển hạ tầng thương mại, dịch vụ, khu vui chơi giải trí. Hệ thống chợ, trung tâm thương mại, siêu thị... ngày càng nhiều. Trên địa bàn cũng đã có hơn 1.300 cơ sở lưu trú du lịch tuyến đất liền được xếp loại, trong đó 46 khách sạn, căn hộ cao cấp đạt 3-5 sao. Toàn tỉnh có 11 bãi tắm du lịch đạt tiêu chuẩn phục vụ khách du lịch; 505 tàu du lịch, trong đó, 189 tàu lưu trú du lịch...
Bên cạnh đó, tỉnh cũng đầu tư đồng bộ về điện, hạ tầng thông tin, truyền thông, khoa học công nghệ... cho các địa phương ven biển, có chính sách khuyến khích người dân nuôi trồng thủy sản, bảo vệ nguồn lợi thủy sản... Hiện nay các xã đảo, huyện đảo trên địa bàn tỉnh đều được sử dụng điện lưới quốc gia.
Đến những thành quả
Sự chú trọng đầu tư, khai thác lợi thế từ biển của tỉnh đã tạo bước chuyển mạnh mẽ cho phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn. Chỉ tính riêng trong năm 2018, tốc độ tăng trưởng kinh tế trên địa bàn tỉnh tăng hơn 11%. Tổng sản lượng thủy sản đạt khoảng 124.300 tấn, tăng 6,1% so với cùng kỳ, trong đó nuôi trồng được 59.360 tấn; sản xuất, cung ứng giống thủy sản được 880 triệu con. Giá trị tăng thêm của khu vực dịch vụ ngày càng cao, đạt khoảng 36.835 tỷ đồng.
Nổi bật là hoạt động du lịch ngày càng sôi động. Tổng số khách du lịch đến Quảng Ninh năm 2018 đạt trên 12,2 triệu lượt khách, tăng 24% so với cùng kỳ 2017; trong đó khách quốc tế đạt 5,2 triệu lượt; tổng doanh thu từ du lịch đạt khoảng 23,6 nghìn tỷ đồng. Hoạt động vận tải tăng nhanh với khối lượng vận chuyển hàng hóa năm 2018 đạt 84,5 triệu khách. Tình hình hoạt động tại khu vực cảng biển của tỉnh luôn ổn định với việc đón hơn 100.000 lượt tàu ra, vào cảng trên địa bàn; khối lượng hàng hóa thông qua cảng đạt 74,3 triệu tấn; thu phí và lệ phí qua cảng vụ đạt 389,7 tỷ đồng...
Qua việc đầu tư, phát triển hệ thống hạ tầng kinh tế biển cũng đã tạo việc làm, ổn định thu nhập cho nhiều lao động trên địa bàn. Năm 2018, tỉnh đã tạo việc làm mới cho 19.300 lao động. Nhờ đó, đời sống kinh tế, văn hóa của người dân ngày càng được nâng cao. Hiện tổng sản phẩm bình quân đầu người trên địa bàn tỉnh đạt khoảng 5.110USD/người/năm; tỷ lệ hộ nghèo theo tiêu chí đa chiều giảm từ 2,25% năm 2017 xuống còn 1,28% năm 2018.
Ngày 22/10/2018, Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khoá XII) đã ban hành Nghị quyết về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Đây tiếp tục là động lực để Quảng Ninh đầu tư, phát huy tiềm năng, thế mạnh của biển để xây dựng Quảng Ninh trở thành tỉnh có cơ cấu kinh tế dịch vụ, công nghiệp; là trung tâm du lịch chất lượng cao của khu vực, một trong những cực tăng trưởng kinh tế của miền Bắc với hạ tầng kinh tế - xã hội, hạ tầng kỹ thuật đô thị đồng bộ; nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, giảm nghèo bền vững...
Thu Nguyệt
Để phát triển bền vững
Ông Lê Văn Thủy, Phó Chủ tịch UBND phường Tân An, TX Quảng Yên: “Tháo gỡ khó khăn cho các ngư dân"
Phường Tân An có 178 phương tiện khai thác thủy sản. Hiện nay bà con gặp phải một số vướng mắc. Cụ thể, do trước kia công tác quản lý chưa chặt chẽ, sự hiểu biết còn hạn chế, dẫn đến nhiều trường hợp mua đi bán lại tàu thuyền nhưng không thực hiện đăng ký, đăng kiểm, hồ sơ thất lạc, không còn lưu giữ. Cùng với đó, phần lớn ngư trường khai thác nằm ngoài Vịnh Hạ Long, Vịnh Bái Tử Long, để ra ngư trường khai thác buộc phải đầu tư, nâng cấp phương tiện. Do vậy, tỉnh cần tiếp tục tháo gỡ vướng mắc liên quan đến việc đăng ký, đăng kiểm; có chính sách hỗ trợ, tạo điều kiện cho người dân vay vốn, kéo dài thời gian trả nợ để ngư dân yên tâm lao động, sản xuất.
Ông Phạm Hiền Đức, Đội trưởng Đội Ba Hang - Hoa Cương, Trung tâm Bảo tồn công viên Vạn Cảnh, Ban Quản lý Vịnh Hạ Long: “Phát triển du lịch gắn với bảo vệ môi trường biển”
Việc phát triển du lịch cần gắn với bảo vệ môi trường trên biển. Trong đó, cần xây dựng các kế hoạch xử lý rác thải, quy hoạch khu vực thu gom rác xung quanh bến tàu, các điểm du lịch, sử dụng các phương tiện thu gom rác thải thân thiện với môi trường. Đồng thời, thông qua hoạt động văn hóa, cần lồng ghép các chương trình bảo vệ môi trường biển, từ đó góp phần nâng cao ý thức và trách nhiệm cho người dân cũng như khách du lịch.
Ông Vũ Đình Linh, Giám đốc Công ty CP Dịch vụ du lịch quốc tế Minh Hằng: “Chú trọng loại hình du lịch biển đảo”
Tôi hy vọng, thời gian tới, lãnh đạo tỉnh và các ban, ngành quan tâm hơn đến đầu tư, phát triển sản phẩm du lịch mới, thu hút du khách. Đặc biệt, có chương trình cụ thể và lâu dài cho phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, đầu tư có trọng tâm, trọng điểm. Trong đó, hướng đến đầu tư về hạ tầng tại các xã đảo, đầu tư chất lượng nguồn nhân lực, phát huy tối đa tiềm năng văn hóa, bản sắc riêng của các làng nghề để đưa vào khai thác du lịch.
Bà Trương Thị Hiên, khu Thống Nhất II, phường Tân An, TX Quảng Yên: “Chấp hành nghiêm các quy định trong bảo vệ nguồn lợi thủy sản”
Trước kia, gia đình tôi sử dụng kích điện để đánh bắt thủy sản; sau đó sử dụng lờ dây do gia đình tự làm để đánh bắt. Được sự tuyên truyền của địa phương và cơ quan chức năng, tôi đã hiểu và không còn dùng các ngư cụ này nữa. Bây giờ gia đình chỉ sử dụng lưới truyền thống để đánh bắt. Tôi cũng bàn tính với chồng chuyển sang nuôi cá, như vậy cũng có thời gian ở nhà chăm lo cho con cái nhiều hơn.
Thanh Hoa - Dương Hà (Thực hiện)
