Trên trang 4, Báo Quảng Ninh số ra ngày 10-3-2015 có bài viết: “Quy định mới về mua bảo hiểm y tế - Gây khó khăn cho các xã nông thôn mới” đã đề cập đến những “rào cản” từ chính quy định của Luật BHXH sửa đổi đối với các xã nông thôn mới khi thực hiện chỉ tiêu đảm bảo tỷ lệ 85% dân số tham gia bảo hiểm y tế (BHYT)... Mới đây, BHXH Việt Nam và UBND tỉnh đã có văn bản hướng dẫn tháo gỡ những khó khăn này. Chúng tôi xin tiếp tục thông tin để bạn đọc theo dõi.
Giải pháp trước mắt
Theo ông Nguyễn Huy Thông, Trưởng Phòng Thu của BHXH tỉnh, Luật BHXH có hiệu lực từ 1-1-2015. Tuy nhiên, từ thời điểm đó đến trước tháng 3-2015, BHXH và các bộ, ngành liên quan vẫn chưa có hướng dẫn thực hiện luật. Vì vậy, BHXH tỉnh mới ban hành Văn bản số 136/BHXH-PT hướng dẫn tạm thời BHXH các huyện, thị xã, thành phố, các đại lý thu BHXH, BHYT theo hộ như luật quy định, nghĩa là phải mua theo hộ gia đình. Tuy nhiên, mới đây, ngày 12-3-2015, BHXH Việt Nam đã có Công văn số 777/BHXH-BT về việc hướng dẫn một số nội dung thu BHYT. Theo đó, năm 2015, các đối tượng trước đây đã tham gia theo cá nhân nộp 100% mức đóng thì tiếp tục được tham gia, còn các đối tượng tham gia lần đầu thì phải tham gia theo hộ gia đình. Tuy nhiên, từ năm 2016 trở đi, các đối tượng đều phải tham gia theo hộ gia đình theo như luật đề ra.
Nhận thấy nhiều gia đình điều kiện kinh tế khó khăn, không có khả năng để đóng BHYT cho toàn bộ các thành viên còn lại trong hộ; thay vì, nộp 100% mức đóng mua thẻ BHYT như trước, UBND tỉnh đã có Quyết định số 661/QĐ-UBND ngày 11-3-2015 tháo gỡ cho người dân. Cụ thể trong cùng hộ, người thứ hai đóng bằng 70% người thứ nhất, người thứ ba đóng bằng 60% người thứ nhất, người thứ tư đóng bằng 50%, người thứ năm đóng bằng 40%... Mặt khác, nếu các đối tượng thuộc hộ gia đình nông, lâm, ngư, diêm nghiệp có mức sống trung bình thì được ngân sách địa phương hỗ trợ 30% mức đóng. Việc quy định mua BHYT theo hộ gia đình cũng nhằm đẩy mạnh BHYT toàn dân, tránh tình trạng chỉ những người ốm, đau, mắc các bệnh mạn tính mới mua BHYT. Vì tính đến hết năm 2014, toàn tỉnh chỉ có 3.725 người tham gia BHYT tự nguyện, chiếm khoảng 0,4% số người tham gia BHYT trong toàn tỉnh.
Ông Nguyễn Huy Thông cho biết thêm: “Việc quy định mua BHYT theo hộ trước mắt không ảnh hưởng nhiều đến chỉ tiêu phấn đấu mà tỉnh đề ra: Đến năm 2015, toàn tỉnh có 80% dân số tham gia BHYT. Bởi thực tế, hết năm 2014, tỷ lệ này đã đạt 79%; trong khi đó, theo luật mới quy định thì số đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ BHYT được mở rộng hơn, như: Người sinh sống tại các địa bàn đặc biệt khó khăn (bao gồm cả người Kinh), người sinh sống tại các xã đảo, huyện đảo… Mà số dân sống ở nơi này trên địa bàn tỉnh không phải ít”.
Cần sự chia sẻ của người dân
Để thi hành Luật BHXH sửa đổi, BHXH tỉnh cũng đã có nhiều giải pháp tích cực để tuyên truyền, vận động người dân tham gia BHYT. Cụ thể ngay từ năm 2014 đến nay, BHXH tỉnh đã tăng cường phối hợp cùng các sở, ngành liên quan rà soát, cấp đầy đủ thẻ BHYT cho các đối tượng được Nhà nước hỗ trợ; phối hợp với Sở GD-ĐT, Sở Tài chính ban hành hướng dẫn liên ngành số 02/HDLN-BHXH-GDĐT-TC về việc chỉ đạo, hướng dẫn các trường học, các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh thực hiện cấp thẻ BHYT cho học sinh, sinh viên; đẩy mạnh tuyên truyền hướng dẫn, trả lời thắc mắc của người dân về BHYT trên các phương tiện thông tin đại chúng. Đặc biệt, BHXH tỉnh đã chú trọng mở rộng các đại lý bán BHYT để tạo thuận lợi tốt nhất cho người dân mua thẻ. Ngoài đại lý bán BHXH ở UBND các xã, phường, thị trấn, BHXH còn ký hợp đồng bán BHYT qua hệ thống bưu điện. Đến nay, toàn tỉnh đã có 335 điểm thu BHYT, trong đó có 154 điểm thu bưu điện.
Theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam, từ năm 2015 trở đi, đối tượng mới tham gia lần đầu BHYT thuộc diện nộp 100% mức đóng phải tham gia theo hộ gia đình, điều này không tránh khỏi ảnh hưởng đến các xã đang phấn đấu về đích nông thôn mới với tiêu chí tỉnh đề ra 85% dân số tham gia BHYT. Theo lãnh đạo BHXH tỉnh, các xã phải hết sức chia sẻ với BHXH tỉnh vì đây là luật quy định. Trong quá trình thực hiện có những vấn đề bất cập, BHXH tỉnh sẽ báo cáo UBND tỉnh, BHXH Việt Nam để có hướng giải quyết.
Ông Nguyễn Đồng Thông, Giám đốc BHXH tỉnh nhấn mạnh: Các xã, phường, thị trấn tiếp tục hỗ trợ, giúp đỡ ngành BHXH tỉnh bằng cách tăng cường công tác tuyên truyền, đặc biệt là Luật BHYT sửa đổi, bổ sung đến các tổ chức, cơ quan, đơn vị và nhân dân. Ngành Y tế tiếp tục nâng cao chất lượng khám chữa bệnh, chất lượng phục vụ và đảm bảo quyền lợi của người có thẻ BHYT khi đi khám chữa bệnh. Cùng với đó, Nhà nước, tỉnh tiếp tục có những chính sách nâng mức hỗ trợ đóng BHYT cho một số nhóm đối tượng: Học sinh, sinh viên; hộ gia đình làm nông, lâm, ngư, diêm nghiệp có mức sống trung bình… Về phía ngành sẽ tăng cường phối hợp cùng các ngành liên quan đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra ở các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp ngoài quốc doanh thuộc trách nhiệm phải tham gia BHXH, BHYT theo quy định của Luật BHXH, BHYT nhưng chưa tham gia cho người lao động… Từ đó, nâng tỷ lệ người tham gia BHYT ở tất cả các xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh.
Thu Nguyệt
