Về Bình Liêu những ngày này, ở xã nào, thôn nào cũng thấy người dân sôi nổi bàn luận về chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm”. Trồng cây gì, nuôi con gì, phát triển sản xuất thế nào cho hiệu quả, thủ tục đăng ký sản phẩm thế nào... là những vấn đề được nông dân vô cùng quan tâm. Không khó để nhận thấy, việc lên kế hoạch và triển khai thực hiện chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” - OCOP thực sự đã đem lại một hơi thở mới cho việc sản xuất và kinh doanh nông - lâm sản và chương trình xây dựng NTM trên địa bàn huyện Bình Liêu.
Theo giới thiệu của cán bộ Phòng NN&PTNT và Phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện, chúng tôi đến thăm HTX Phát triển xanh tại xã Lục Hồn do anh Nguyễn Văn Thuy làm chủ nhiệm. Đến thời điểm này, HTX của anh Thuy là một trong những đơn vị tiên phong trong thực hiện chương trình OCOP của Bình Liêu. Từ một HTX làm ăn không hiệu quả, đã ngừng hoạt động từ năm 2010, đến nay, bằng chính sức lao động của mình, anh Nguyễn Văn Thuy đã gây dựng lại thành một trong những HTX đi đầu trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Hiện nay, HTX đang sản xuất và tiêu thụ tốt 3 sản phẩm rượu: Rượu thảo dược, rượu men lá và rượu khoai; sản phẩm mật ong rừng và sản phẩm lá tắm cho trẻ sơ sinh và phụ nữ sau sinh. Tất cả các sản phẩm đều được anh Thuy hoàn thiện khép kín từ khâu thu mua nguyên liệu, chế biến đến đóng bao bì, chai lọ, nhãn mác. Anh Thuy tâm sự: Dù trước đây, những sản phẩm của HTX đã có thị trường đầu ra ổn định, nhưng từ ngày huyện triển khai chương trình OCOP, những sản phẩm của HTX ngày càng được hoàn thiện hơn về chất lượng, mẫu mã, có khả năng cạnh tranh cao hơn và có chỗ đứng vững hơn trong thị trường trong và ngoài tỉnh. Chương trình OCOP nếu được triển khai tốt chắc chắn sẽ tạo thêm nhiều điều kiện tốt thúc đẩy sản xuất và tiêu thụ sản phẩm trên địa bàn huyện.
Cùng với HTX của anh Thuy, đến thời điểm này, sau hơn 4 tháng triển khai chương trình OCOP, đã bắt đầu có nhiều HTX, nhiều hộ gia đình, liên gia trên địa bàn huyện Bình Liêu triển khai việc sản xuất sản phẩm theo tiêu chuẩn của chương trình. Đồng chí Lục Mạnh Thường, Phó Trưởng Phòng NN&PTNT huyện cho biết: Chương trình OCOP đã được huyện Bình Liêu đưa vào chương trình kế hoạch hoạt động của huyện. Ngay từ đầu năm 2014, huyện ban hành Kế hoạch số 01/KH-BCĐĐH triển khai chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” huyện Bình Liêu năm 2014. Đồng thời có văn bản chỉ đạo các xã, các HTX trên địa bàn đăng ký các sản phẩm OCOP. Trên cơ sở đó, huyện đã đăng ký với tỉnh 3 sản phẩm: Tinh dầu hồi, sở; mật ong và cây dược liệu, ngoài ra còn đăng ký sản phẩm mới như: Rượu thảo dược, rượu Cao Ba Lanh, lá tắm người Dao... Ngày 28-7 vừa qua, Ban Điều hành OCOP huyện đã tổ chức tập huấn, triển khai kế hoạch OCOP huyện Bình Liêu năm 2014 với 103 đại biểu tham gia gồm: Thường trực Huyện uỷ, HĐND và UBND huyện; thành viên Ban Chỉ đạo Xây dựng NTM của huyện; Tổ giúp việc Ban Chỉ đạo, điều hành OCOP; doanh nghiệp, HTX sản xuất nông nghiệp, cá nhân tham gia sản xuất hàng hoá tham gia chương trình OCOP; bí thư đảng uỷ, chủ tịch UBND các xã, thị trấn; trưởng thôn, bản. Xác định công tác tuyên truyền là đặc biệt quan trọng để nâng cao nhận thức và hành động của các cấp, các ngành và nhân dân trong thực hiện chương trình, Ban Điều hành OCOP đã chủ động triển khai xây dựng kế hoạch và tổ chức tập huấn chương trình đến các thôn, bản. Huyện cũng đã phối hợp với Ban Điều hành OCOP tỉnh xây dựng trang thông tin điện tử về chương trình OCOP huyện Bình Liêu trên mạng xã hội.
Hiện nay, ngoài các sản phẩm đã có thương hiệu từ trước của địa phương như: Miến dong Bình Liêu, rượu Ca Ba Lanh... đã được xây dựng xong nhãn hiệu chứng nhận cho sản phẩm, tuyên truyền và quảng bá thương hiệu sản phẩm, đang được sản xuất và tiêu thụ tốt, huyện đã và đang triển khai phát triển thêm nhiều sản phẩm đặc trưng. Tiêu biểu như: Sản phẩm mật ong Bình Liêu đang được tiến hành làm các thủ tục để xây dựng thương hiệu, lựa chọn mẫu chai và logo sản phẩm. Huyện hiện có 1.860 đàn ong, cho sản lượng 7,44 tấn mật/năm. Dự kiến đến năm 2015, huyện sẽ phát triển lên thành 5.700 đàn ong, sản lượng 22,8 tấn/năm. Rượu thảo dược của xã Lục Hồn đã được tiêu thụ trên thị trường từ trước với sản lượng 1.000 lít/tháng. Sản phẩm này đang được thúc đẩy mở rộng vùng nguyên liệu sản xuất men lá, chuẩn bị các bước xây dựng thương hiệu, đầu tư cơ sở vật chất cho xưởng chế biến và chuyển đổi hợp tác xã. Sản phẩm tinh dầu hồi, sở ở các xã Đồng Văn, Hoành Mô đang được tiến hành các bước mở rộng và khôi phục vùng nguyên liệu, lập dự án nhà xưởng sản xuất. Ngoài ra, một trong những sản phẩm đặc biệt thuộc chương trình OCOP trên địa bàn huyện là du lịch sinh thái. Huyện đã tiến hành khảo sát và chọn thác Khe Vằn (xã Húc Động) và đỉnh Cao Ba Lanh (xã Đồng Văn) để phát triển du lịch. Huyện cũng đang xây dựng dự án làng văn hoá gắn với du lịch thác Khe Vằn - Húc Động.
Minh Hà