Những năm gần đây, tình trạng vi phạm pháp luật (VPPL) ở lứa tuổi trẻ em trên địa bàn tỉnh ngày càng diễn biến phức tạp. Nguyên nhân nào dẫn các em đến con đường phạm tội và làm gì để ngăn chặn tình trạng trẻ em VPPL đã trở thành nỗi lo lắng, trăn trở không chỉ của các bậc phụ huynh, mà còn là vấn đề quan tâm chung của toàn xã hội. Để làm rõ hơn những vấn đề bạn đọc quan tâm liên quan đến nội dung này, phóng viên Báo Quảng Ninh đã có cuộc phỏng vấn đồng chí Nguyễn Hoài Sơn, Giám đốc Sở LĐ-TB&XH (ảnh).
- Được biết, tình trạng trẻ em VPPL trong những năm gần đây trên địa bàn tỉnh vẫn chưa có xu hướng giảm, xin đồng chí cho biết rõ hơn về thực trạng này?
+ Theo báo cáo của Công an tỉnh, năm 2017, người chưa thành niên VPPL là 48 vụ, 96 đối tượng. Trong đó, trẻ emVPPL là 11 vụ, 24 đối tượng. Số trẻ em VPPL giảm 6 vụ và bằng số đối tượng so với cùng kỳ năm 2016. Trong 6 tháng 2018, người chưa thành niên vi phạm pháp luật là 26 vụ, 44 đối tượng, trong đó trẻ em VPPL là 8 vụ, 14 đối tượng, tăng 2 vụ, giảm 3 đối tượng so với cùng kỳ năm 2017. Trong đó chủ yếu là tội cố ý gây thương tích (6 vụ, 15 đối tượng), tội trộm cắp tài sản (5 vụ, 6 đối tượng).
Diễn biến tình hình trẻ em VPPL trên địa bàn tỉnh trong những năm gần đây có xu hướng giảm, song chưa rõ rệt. Các vụ án không chỉ ở các thành phố, thị xã, mà còn xảy ra ở các huyện vùng sâu, vùng xa, tính chất mức độ nghiêm trọng, phức tạp như gây rối trật tự công cộng, cưỡng đoạt tài sản, sử dụng trái phép chất ma túy…, gây lo ngại trong nhân dân, ảnh hưởng đến tình hình trật tự chung tại địa phương.
- Vậy những nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng trẻ em VPPL hiện nay, thưa đồng chí?
+ Trẻ em VPPL do nhiều nguyên nhân khác nhau, những nguyên nhân cơ bản dẫn đến tình trạng trẻ em VPPL hiện nay trước hết là do hoàn cảnh gia đình khó khăn, cha mẹ mải đi làm kiếm sống không có thời gian quản lý, quan tâm đến con cái nên trẻ dễ bị lôi kéo. Gia đình bất hòa, ly hôn tác động đến tâm lý của trẻ, làm trẻ dễ có hành vi tiêu cực hoặc giao kết bạn xấu. Bên cạnh đó, do sự phối hợp trong quản lý, giáo dục giữa gia đình và nhà trường còn có những hạn chế, chưa được sâu sát, thường xuyên. Một số trẻ do đua đòi, lười lao động, thích hưởng thụ, thích thể hiện bản thân đã dẫn đến hành vi phạm tội. Công tác phòng ngừa VPPL chưa được chú trọng. Việc quản lý của các ngành chức năng trong công tác quản lý nhà hàng, khách sạn, quán karaoke, cửa hàng internet còn hạn chế, đã tạo thành các điểm ăn chơi, trốn học của trẻ em hư… Công tác quản lý đối tượng, quản lý an ninh trật tự trên địa bàn còn có những sơ hở, như quản lý nhân hộ khẩu, quản lý tạm trú, tạm vắng… để các đối tượng lợi dụng thực hiện hành vi phạm tội. Công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho thanh, thiếu niên trong trường học, cộng đồng dân cư cũng còn hạn chế.
- Để phòng ngừa trẻ em phạm tội, Sở LĐ,TB&XH có những giải pháp cụ thể nào?
+ Ðể ngăn chặn tình trạng này, đòi hỏi phải có những giải pháp đồng bộ của gia đình, nhà trường và toàn xã hội. Tới đây, Sở LĐ,TB&XH sẽ chủ động phối hợp với các ngành chức năng, địa phương tập trung tuyên truyền nâng cao nhận thức của trẻ em và người nuôi dưỡng trẻ về quyền trẻ em, kiến thức bảo vệ trẻ em, các quy định của Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự, các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ, chăm sóc trẻ em. Trong đó, đặc biệt chú trọng tới tuyên truyền rộng rãi trong trường học, khu dân cư về trách nhiệm bảo vệ, chăm sóc trẻ em đối với gia đình, nhà trường, xã hội, về các quy định của pháp luật về bảo vệ trẻ em, quy định xử lý hành VPPL; tăng cường quản lý thanh, thiếu niên, nhất là trong dịp hè và đối với thanh, thiếu niên hư, có biểu hiện vi phạm.
Cùng với đó, xây dựng, triển khai các mô hình phòng ngừa, hỗ trợ trẻ em VPPL; tư vấn, kết nối các dịch vụ hỗ trợ cho trẻ vị thành niên có hoàn cảnh khó khăn hoặc có nguy cơ bỏ học về chính sách trợ giúp xã hội, học nghề, giải quyết việc làm… Đồng thời, tham mưu, thực hiện các chính sách hỗ trợ giáo dục, dạy nghề, vay vốn, giải quyết việc làm để tạo điều kiện cho trẻ vị thành niên và gia đình của trẻ có nhiều hơn cơ hội học nghề, việc làm có thu nhập ổn định nâng cao đời sống, tránh được các hành vi phạm tội… Thêm nữa, tiếp tục tổ chức các hoạt động nâng cao năng lực cho cán bộ làm công tác bảo vệ, chăm sóc trẻ em; phòng ngừa tội phạm trong lứa tuổi vị thành niên, phòng, chống tệ nạn xã hội.
Trúc Linh (Thực hiện)