Nằm trên đường tuần tra biên giới Bình Liêu, cột mốc 1305, xã Hoành Mô (cùng với cột mốc 1327, xã Đồng Văn) có vị trí địa lý cao nhất tỉnh. Vài năm gần đây, cột mốc 1305 là điểm du lịch hấp dẫn thu hút nhiều du khách đến tham quan, khám phá. Để đến được cột mốc 1305, không ít người đã phải mạo hiểm vượt qua cung đường mòn dài gần 2km dốc cao, vực thẳm. Nhằm rút ngắn thời gian và việc đi lại thuận tiện hơn, hàng chục công nhân hiện đang ngày đêm góp công sức xây từng bậc thang kết nối lên đỉnh cột mốc thiêng liêng...
[links()]
"Mở đường lên trời"
Tháng 3, tuyến đường tuần tra biên giới Bình Liêu, đoạn qua xã Hoành Mô bao phủ dày đặc những lớp sương mù kèm theo mưa phùn giá rét.
Muốn lên cột mốc 1305, phải vượt bộ qua cung đường mòn nhiều chỗ dốc thẳng đứng, 2 bên vực sâu, có chỗ lại uốn lượn quanh co ngang núi. Đường đi chỉ rộng khoảng 40-50cm, 2 bên cỏ mọc um tùm, nhiều chỗ đường trơn trượt rất khó đi và nguy hiểm. Đã có nhiều khách tham quan đến giữa đường đành ngậm ngùi quay xuống...
"Sắp tới sẽ có con đường lên đỉnh 1305 đấy" - đại úy Nguyễn Đắc Đạt, Đội trưởng vũ trang Đồn Biên phòng cửa khẩu Hoành Mô cho biết. Xây đường lên đỉnh 1305 ư, làm sao có thể được, nhìn ngọn núi cao vút, tôi thoáng nghi ngờ... Theo chân anh Đạt, tôi đến công trường xây dựng đường lên cột mốc 1305, thuộc Dự án đường tuần tra biên giới các mốc Việt - Trung do Công ty CP Đầu tư xây dựng Đại An thi công, gặp những người thợ mở đường và câu chuyện của họ khiến tôi vô cùng cảm động.
Bám công trình gần năm nay, cũng là từng đó thời gian (trừ đợt nghỉ Tết) mà anh Nguyễn Văn Trường (44 tuổi), quê ở huyện Triệu Sơn, Thanh Hóa xa vợ, con lên tận vùng biên giới Bình Liêu xây dựng tuyến đường lên cột mốc 1305. Quanh năm ở trên núi cao, mọi thông tin liên lạc giữa anh với vợ, con ở quê chỉ kết nối qua chiếc điện thoại sóng yếu, chập chờn lúc có, lúc không. Gương mặt sạm đen hứng đầy sương gió đủ thấy nỗi vất vả của anh và hơn 30 công nhân khác cùng quê đang đối mặt. Thâm niên gần 20 năm trong nghề, nhưng với anh Trường có lẽ đây là công trình vất vả nhất mà anh từng theo đuổi.
Chỉ tay lên khu vực núi cao uốn lượn mà nhiều người từng ví như “sống lưng khủng long” trước mặt, anh chia sẻ: Tuyến đường lên cột mốc 1305 từ đoạn đầu đến cuối tuyến có chiều dài gần 2km. Trong đó vị trí cao nhất, hơn 1,5km so với mặt nước biển. Nhiều đoạn dốc thẳng đứng, khi di chuyển hay mang vác vật liệu, đồ dùng lao động đã lấy đi rất nhiều sức lực của mọi người. Để đưa vật liệu lên, hiện công nhân phải sử dụng 2 tuyến cáp tời truyền nhau. Mỗi tuyến tời bố trí 3-4 người trực di chuyển vật liệu gối nhau lên. Dự kiến, để đáp ứng yêu cầu chuyển vật liệu lên cột mốc 1305, phải làm thêm 2-3 điểm tời nữa. Ngoài ra, việc tiếp nước lên công trình cũng rất khó. Do địa hình dốc, nước bơm chảy chậm, phải chia đường ống thành các chặng nhỏ (mỗi chặng sẽ có bể chứa để bơm gối nước lên). Nhiều đoạn dốc cao nước không lên tới nơi công nhân phải tìm các mạch nước suối gần đó để đặt ống bơm...
Khó khăn là vậy, song công nhân làm đường ở cột mốc 1305 chẳng hề nản chí. Điều mà họ lo ngại nhất là phải đối phó với tình hình thời tiết khắc nghiệt trên núi cao. “Nhiều hôm trời đang nắng to bỗng mây đen kéo đến, mưa gió ầm ầm hất tung tất cả mọi thứ. Sau trận mưa, có chỗ mới đổ bê tông, chưa kịp che đậy đã bị nước mưa cuốn trôi hết. Gặp phải trận mưa như thế, anh em chỉ biết động viên nhau làm lại cho kịp tiến độ. Vào những ngày gió mùa đông bắc về, thời tiết mưa dầm cả tháng, công trường phải tạm ngừng thi công. Lúc đó, chúng tôi chỉ biết ăn trực, nằm chờ trong lán, cầu cho trời quang, mây tạnh để sớm ra công trường thi công tiếp” - ông Nguyễn Văn Minh (50 tuổi), công nhân phụ hồ tâm sự.
Chạy lán “di động” theo tiến độ công trình
Hơn 17h một ngày giữa tháng 3, trên công trường thi công đường lên cột mốc biên giới 1305 đã chạng vạng tối. Đây là quãng thời gian công nhân bắt đầu tập trung về lán trại đông vui nhất sau khi kết thúc một ngày lao động vất vả. Lán mà chúng tôi xin nghỉ qua đêm cùng công nhân nằm cheo leo bên vách núi, phóng tầm mắt nhìn được toàn cảnh quãng đường đã xây dựng xong ở phía sau. Chiếc lán “đa năng” rộng khoảng 50m2 là nơi sinh hoạt, ăn nghỉ của gần 20 công nhân ở đây. Số công nhân còn lại nghỉ ở lán dưới chân cột mốc để tiện trông coi và di chuyển vật liệu lên.
Từ lúc khởi công tuyến đường đến nay, công nhân đã phải làm 3 lán “di động” theo tiến độ công trình này. Chỉ tính từ dưới chân cột mốc đến đoạn công trường đang làm cách nhau chưa đến 500m nhưng mỗi lần công nhân lên, xuống cũng mất nửa giờ. Vì vậy, việc lập những lán “di động” rất cần thiết, rút ngắn thời gian đi lại cho công nhân đỡ vất vả hơn. Tuy nhiên, để tìm được vị trí "phong thủy" dựng lán trên địa hình núi cao khá phức tạp, phải đảm bảo yếu tố khuất gió hoặc gần khe suối để tiện dẫn nước cho anh em sinh hoạt...
Ngồi đợi cơm chuyển từ dưới lên điểm tời cách lán trại gần 100m, công nhân Lang Văn Long (29 tuổi) cho biết, chuyển lên lán mới ở nửa tháng nay, mọi chi viện từ thức ăn, nước uống hay đồ dùng sinh hoạt của gần 20 công nhân trong lán đều phụ thuộc hoàn toàn từ lán dưới chuyển lên bằng tuyến “cáp treo” chuyên chở vật liệu xây dựng. Ở lán mới, ít phải di chuyển leo dốc nhưng về đêm gió lùa, nhiệt độ thường rét hơn.
“Cách đây khoảng 1 tuần, trên đường trở về lán chúng tôi bất ngờ gặp cảnh chiếc lán bị luồng gió mạnh quất đổ sập. Đồ đạc của mọi người bị gió cuốn bay tứ tung. Chúng tôi phải vội vã thu dọn, khăn gói chuyển xuống lán dưới. 2 ngày trước, lán mới được dựng lại để ở tạm. Chắc chỉ nay mai tiến độ xây dựng đẩy nhanh, chúng tôi sẽ tiếp tục di chuyển lán theo công trình lên cao hơn” - anh Long tâm sự.
Kỹ sư Trần Văn Hiếu (32 tuổi) - Tổ trưởng tổ thi công cho biết: Trong quá trình triển khai việc xây dựng tuyến đường lên cột mốc 1305, việc dựng các lán “di động” chạy theo tiến độ công trình nằm ngoài dự kiến ban đầu của công ty. Tuy nhiên, những chiếc lán nhỏ di động như vậy rất quan trọng và cần thiết. Nó cũng là điểm mốc đánh dấu tỷ lệ thuận với tiến độ công trình. Đến nay, sau hơn 11 tháng triển khai dự án, nhờ những nỗ lực vượt khó, vượt khổ của anh em, công trình đã cơ bản làm xong mặt bằng và đổ được 470m bậc bê tông. Tuyến đường xây dựng đường lên cột mốc 1305 được đầu tư xây mới với chiều dài gần 2km, rộng khoảng 2m. Dự kiến trong năm 2018, công trình sẽ cơ bản hoàn thành phục vụ nhu cầu đi lại tuần tra biên giới của bộ đội biên phòng và du khách tham quan.
Thay lời kết
19h, ngoài trời lúc này gió bắt đầu rít từng cơn mạnh. Dưới ánh điện yếu ớt chạy bằng máy phát, chiếc lán nhỏ nằm cạnh núi đông vui hẳn lên bởi tiếng nói cười rôm rả, sum họp trước bữa cơm đạm bạc.
Đêm xuống, cả lán trại chìm trong giấc ngủ say. Trong đêm đầu tiên nghỉ lại trên núi cao, tôi đã nghĩ nhiều đến câu nói của đại úy Nguyễn Đắc Đạt khi cùng tôi lên cột mốc: Chỉ vài tháng nữa, những bậc thang kết nối lên cột mốc 1305, thay thế con đường mòn cũ sẽ rút ngắn nửa thời gian di chuyển. Trong mỗi bậc thang đều thấm đẫm mồ hôi, công sức của những công nhân tham gia mở đường...
[video(47401)]
Phạm Tăng
