Biến đổi khí hậu toàn cầu đã và đang diễn ra phức tạp, gây nên thời tiết cực đoan, rất khó dự báo. Trước những thiệt hại nặng nề mà thiên tai gây ra thời gian qua, mùa mưa bão năm nay, TP Cẩm Phả đã chủ động triển khai nhiều giải pháp phòng tránh, ứng phó và khắc phục hậu quả, nhằm hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại về người và tài sản.
ƯU TIÊN SỐ 1 - NÂNG CẤP HÊ THỐNG THOÁT NƯỚC
Cẩm Phả là thành phố đô thị ven biển, trung tâm công nghiệp lớn của tỉnh. Quá trình phát triển đô thị của thành phố đã tạo nên những áp lực lớn với hệ thống hạ tầng, đặc biệt là hệ thống thoát nước trên địa bàn. Các suối, khe thụ thủy bị thu hẹp, bồi lấp; các dự án có tính toán nhưng chưa xét tới tổng thể lưu vực, dẫn tới một số khu vực tiết diện cống thoát nước không đảm bảo yêu cầu.
Những năm gần đây do biến đổi khí hậu, thời tiết cực đoan liên tục xảy ra trên địa bàn tỉnh gây ra tình trạng ngập úng kéo dài. Đặc biệt đợt mưa lũ cuối tháng 7, đầu tháng 8-2015 trên địa bàn Quảng Ninh nói chung, Cẩm Phả nói riêng đã gây ngập úng trên diện rộng (lượng mưa tại Cẩm Phả 853mm). Thành phố có rất nhiều điểm bị ngập úng. Theo khảo sát của thành phố, các điểm ngập trung bình từ 50-70cm, gây ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống của người dân và hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Có khoảng 2.260 hộ dân, trường học, bệnh xá bị ngập lụt; sạt lở tại bãi thải Đông Cao Sơn làm ảnh hưởng khoảng 40 hộ dân phía dưới gần chân bãi thải... Hiện hệ thống thoát nước của thành phố phần lớn là các cống thoát cả nước mưa và nước thải. Hướng thoát chính của tất cả các tuyến cống là chảy vào các tuyến kênh mương bắt nguồn từ trên núi, rồi dẫn ra biển. Số lượng các tuyến thoát nước tương đối lớn, tuy nhiên xây dựng chắp vá, hiện xuống cấp, hiệu quả hoạt động chưa cao. Toàn thành phố có khoảng 22km cống hộp nhưng đã bị xuống cấp. Một số tuyến cống tại các khu dân cư như, khu Khách sạn Vân Long, khu dân cư Trung tâm, dọc QL18A, đoạn Km6 - ngã 3 cọc 6..., tiết diện cống nhỏ và bị bồi lắng, không đảm bảo tiêu thoát nước trước sự phát triển nhanh của đô thị và dân số. Bên cạnh đó, một số tuyến như cống dọc đường Thanh Niên, dọc đường Tô Hiệu, bãi tắm bến Do..., tuy mới được xây dựng nhưng kích thước nhỏ, không có giếng thu, không có nắp đan, nên cũng không phát huy được hiệu quả, gây nên tình trạng ngập úng cục bộ.
Với mục tiêu xây dựng TP Cẩm Phả có hạ tầng kỹ thuật hiện đại, đồng bộ, có hệ thống thoát nước đáp ứng yêu cầu, thành phố đã đề ra các giải pháp ưu tiên thực hiện; trong đó đầu tư nâng cấp, xây mới hệ thống tiêu thoát nước được đưa lên hàng đầu. Hiện Cẩm Phả đã thuê đơn vị tư vấn lập Quy hoạch hệ thống thoát nước thành phố. Việc lập quy hoạch và triển khai thực hiện quy hoạch sẽ tạo điều kiện hoàn chỉnh cơ sở hạ tầng kỹ thuật đô thị một cách tiết kiệm, hiệu quả và bền vững.
CHỦ ĐỘNG ỨNG PHÓ
Để chủ động phòng chống thiên tai, ngay từ đầu năm, nay thành phố đã chỉ đạo các phòng, ban chuyên môn phối hợp cùng UBND các phường, xã rà soát, kiểm tra tình trạng và chất lượng của các công trình thủy lợi, như tuyến đê biển, hồ đập, hệ thống mương, suối thoát nước trong các khu dân cư. Đặc biệt, thành phố đã xây dựng các phương án giả định thủ tiêu sự cố, giảm thiểu thiệt hại đến mức thấp nhất của các khu vực trọng điểm, có nguy cơ cao. Trên cơ sở đó, xây dựng kế hoạch chuẩn bị và hiệp đồng cứu hộ, cứu nạn kịp thời. Theo đó, bộ phận chỉ huy thường trực của thành phố, Ban CHQS và Công an thành phố, UBND các phường, xã có sự phối hợp, kết nối chỉ huy điều hành thông suốt, kịp thời. Thành phố cũng tập trung rà soát các địa bàn sườn núi và khu vực nguy cơ ngập úng trên bộ, điểm có nguy cơ mất an toàn trên biển để ưu tiên phương tiện, lực lượng cứu hộ và chủ động có phương án di dời các hộ dân ra khỏi các khu vực nguy hiểm, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn khi có mưa lớn, bão lũ xảy ra... Thành phố xây dựng phương án huy động, sẵn sàng tác chiến với các đơn vị quân đội làm nhiệm vụ huấn luyện trên địa bàn, như các Tiểu đoàn 181, 105, các Cụm kho 88, 84, các đơn vị trực thuộc TKV và Tổng Công ty Đông Bắc. Đặc biệt, trước mùa mưa bão năm nay, thành phố đã thực hiện việc di dân khẩn cấp 31 hộ dân ra khỏi vùng có nguy cơ sạt lở, ngập lụt đặc biệt nguy hiểm trên địa bàn. Để ứng phó với con bão số 1, ngày 27-7 vừa qua, thành phố đã xây dựng hiệp đồng ứng phó cụ thể với phương châm “4 tại chỗ”. Riêng đối với khu vực tập trung nhiều tàu, bè nuôi trồng thuỷ, hải sản trên địa bàn các phường Cửa Ông, Cẩm Đông, Cẩm Trung, Cẩm Thuỷ, Quang Hanh, thành phố yêu cầu các phường chủ động triển khai và phân công trách nhiệm cụ thể theo các kế hoạch, phương án đã xây dựng; duy trì nghiêm chế độ trực bão 24/24h; thông báo và đôn đốc các tàu, thuyền, bè vào nơi tránh, trú bão; vận động và hướng dẫn người già, phụ nữ, trẻ em di dời từ các tàu, thuyền, nhà bè lên bờ tránh, trú bão; hỗ trợ cho người dân nơi ăn, nghỉ, tránh, trú bão tại một số nhà văn hoá của phường. Thành phố đã kêu gọi và hỗ trợ trên 200 tàu đánh cá xa bờ; gần 400 bè, nhà bè, tàu xi măng của thành phố di chuyển về vị trí neo đậu an toàn. Hệ thống cống thoát nước dọc tuyến quốc lộ được nạo vét, hạn chế tình trạng ngập úng cục bộ, kéo dài và không để thiệt hại về người và tài sản.
Trao đổi với chúng tôi, đồng chí Vũ Quyết Tiến, Chủ tịch UBND thành phố, cho biết: Do thời tiết có nhiều diễn biến phức tạp, đột biến bất thường, nguy cơ lũ úng, sạt lở đất đá dễ gia tăng đối với những địa phương có địa hình độ dốc cao và có hoạt động khai thác than như Cẩm Phả. Vì vậy, thành phố đã tích cực triển khai các biện pháp phòng, chống bão lụt nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại do thiên tai gây ra. Đặc biệt, tại những khu vực trọng điểm, có nguy cơ thiệt hại cao, thành phố đều xây dựng các phương án ứng cứu cụ thể, phân công chi tiết nơi tập kết lực lượng ứng cứu di dân, phương án sử dụng lực lượng tại chỗ và lực lượng, phương tiện cơ động để thực hiện ứng cứu nhanh nhất, hiệu quả nhất.
Thanh Phong
