Việc sử dụng chất tạo nạc, tạo màu trong chăn nuôi đang trở thành nỗi ám ảnh lớn của người tiêu dùng. Với mục tiêu đưa Quảng Ninh trở thành địa phương “nói không với chất cấm trong chăn nuôi”, thời gian qua Chi cục Chăn nuôi và Thú y (Sở NN&PTNT) đã nỗ lực để thực hiện mục tiêu này.
Theo số liệu thống kê của Chi cục Chăn nuôi và Thú y, hiện trên địa bàn tỉnh có gần 4.000 hộ chăn nuôi và trên 150 trang trại chăn nuôi. Trong đó, tổng đàn trâu gần 46.000 con, đàn bò trên 22.000 con, đàn lợn trên 406.000 con, gia cầm gần 3,1 triệu con. Đa số các trang trại, các hộ chăn nuôi sử dụng thức ăn công nghiệp được nhập từ các đại lý hoặc trực tiếp từ nhà máy. Nhiều cơ sở chăn nuôi nhỏ lẻ có bổ sung thêm các sản phẩm nông nghiệp như ngô, cám, gạo, bột đậu tương, rau… Tuy nhiên, vì lợi nhuận, một số người chăn nuôi đã lạm dụng trộn salbutamol vào thức ăn để lợn, bò tăng trưởng nhanh, siêu nạc.
Nhằm ngăn chặn, đẩy lùi và tiến tới chấm dứt việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, từ tháng 10-2015 đến nay, Chi cục đã triển khai đợt cao điểm hành động VSATTP thông qua các giải pháp quyết liệt, như: Tăng cường công tác tuyên truyền tới các chợ, các hộ kinh doanh, các hộ giết mổ gia súc, gia cầm về tác hại của việc sử dụng chất cấm; thành lập các đoàn công tác để thanh, kiểm tra việc chấp hành quy định pháp luật đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh trong lĩnh vực chăn nuôi và thú y. Qua kiểm tra đã phát hiện một số trường hợp có kết quả dương tính với chất cấm, tập trung chủ yếu ở Hoành Bồ, Cẩm Phả và Uông Bí. Cụ thể, có 3/75 mẫu thịt tại chợ Km9 Quang Hanh (TP Cẩm Phả) và chợ Trới (huyện Hoành Bồ) dương tính với vi khuẩn salmonella; 1/48 mẫu thịt lấy tại chợ Trung tâm TP Uông Bí dương tính với chất cấm salbutamol; 4/72 mẫu nước tiểu tại TP Uông Bí dương tính với chất cấm salbutamol. Ngay sau khi có kết quả, Chi cục đã thông báo tới UBND các địa phương để làm cơ sở quản lý. Riêng đối với số mẫu dương tính có nguồn gốc nhập từ TP Hải Phòng, tỉnh Bắc Giang, Chi cục đã có văn bản gửi Chi cục Thú y 2 địa phương trên để phối hợp truy xuất nguồn gốc. Vụ gần đây, Chi cục đã phối hợp với Phòng Cảnh sát môi trường (Công an tỉnh) kiểm tra, phát hiện, thu giữ 7 tấn thức ăn có chứa chất cấm trong chăn nuôi của Công ty Thiên Nam (TX Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh) bán tại cửa hàng bà Trịnh Thị Hà (thôn Trại Mới, xã Bình Khê, TX Đông Triều). Công an tỉnh đã xử phạt Công ty này 170 triệu đồng và tổ chức tiêu huỷ toàn bộ số thức ăn trên vì có hàm lượng chất cấm vượt 63 lần mức cho phép.
Ông Trần Xuân Đông, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi và Thú y, khẳng định: Thời gian tới, Chi cục tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, thanh tra, kiểm tra các trang trại, gia trại có quy mô từ 30 con lợn thịt/lứa xuất chuồng; tổ chức cho các đơn vị sản xuất, kinh doanh thức ăn chăn nuôi, các cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm ký cam kết tuyệt đối không tàng trữ, buôn bán, lưu thông và sử dụng chất cấm trong chăn nuôi.
Theo Bộ luật Hình sự 2015 sửa đổi (có hiệu lực từ ngày 1-7-2016), những tổ chức, cá nhân sử dụng chất cấm trong chăn nuôi có thể phải lĩnh mức án tới 20 năm tù, bị phạt tiền tới 3 tỷ đồng và bị cấm sản xuất, kinh doanh. Người chăn nuôi lợn sử dụng chất cấm, đàn lợn sẽ bị tiêu huỷ… Như vậy, cùng với nỗ lực của các đơn vị chức năng trên địa bàn, quy định mới này sẽ góp phần hạn chế đến mức thấp nhất việc sử dụng chất cấm trong chăn nuôi. Tuy nhiên, theo phản ánh của Chi cục Chăn nuôi và Thú y, do kinh phí eo hẹp nên số mẫu lấy để xét nghiệm còn ít, chưa thể phản ánh hết toàn bộ thực trạng sử dụng chất cấm trong chăn nuôi hiện nay trên địa bàn tỉnh. Quảng Ninh vẫn đang phải nhập khoảng 30% thịt lợn từ các tỉnh ngoài, nên các biện pháp kiểm tra tận gốc, khuyến cáo hoặc ngăn chặn gặp nhiều khó khăn. Với những tồn tại này, các cơ quan chức năng của tỉnh nên xem xét bổ sung kinh phí và yêu cầu các địa phương có lợn thịt xuất bán về Quảng Ninh phải thực hiện thêm biện pháp nghiệp vụ là kiểm tra chất cấm cùng với việc cấp kiểm dịch.
Hoàng Thu