Nhằm đẩy mạnh phát triển gạch xây không nung, thời gian qua các địa phương, sở, ngành liên quan đã triển khai nhiều giải pháp để nâng cao nhận thức của người tiêu dùng về lợi ích của việc sử dụng loại vật liệu này. Mới đây, các đơn vị chức năng còn phối hợp mở các lớp đào tạo nghề xây dựng, nâng cao tay nghề, trong đó tập trung vào kỹ thuật thi công vật liệu xây không nung cho người lao động và công nhân ngành xây dựng.
Sở Xây dựng cũng tham mưu với tỉnh những chính sách ưu đãi để thu hút các nhà đầu tư, đầu tư vào các dự án sản xuất gạch xây không nung, nhất là các đơn vị có công nghệ hiện đại, sử dụng nguyên liệu là phế thải, xỉ thải nhiệt điện để sản xuất. Đồng thời Sở cũng tăng cường công tác quản lý nhà nước, kiểm tra, hướng dẫn các chủ đầu tư sử dụng vốn ngân sách nhà nước sử dụng gạch xây không nung, khuyến khích các tổ chức, doanh nghiệp, nhân dân sử dụng loại vật liệu này cho các công trình xây dựng của mình.
Theo báo cáo của các địa phương, các ban quản lý dự án đầu tư các công trình xây dựng trên địa bàn tỉnh, hầu hết dự án xây dựng sử dụng vốn ngân sách đã cơ bản sử dụng gạch xây không nung. Trong khi đó, theo tính toán, nguồn vốn đầu tư cho xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước ước tính chiếm khoảng 30% nguồn vốn đầu tư cho xây dựng cơ bản của toàn xã hội. Như vậy, với quy định 100% các công trình dạng này đều sử dụng gạch không nung thì đây quả là cơ hội lớn để phát triển vật liệu xây không nung trên địa bàn tỉnh.
Được tạo điều kiện là vậy, thế nhưng đến nay có thể nói, việc phát triển vật liệu xây không nung còn rất khó khăn. Qua khảo sát cho thấy, hầu hết các công trình trong diện buộc sử dụng gạch xây không nung hiện nay đều chủ yếu sử dụng loại vật liệu này cho các hạng mục phụ trợ như tường bao, hàng rào, công trình tạm, nhà cấp 4. Một số công trình sử dụng gạch xây không nung để xây tường thì lựa chọn dòng sản phẩm gạch xây không nung bằng bê tông khí trưng áp, dòng sản phẩm hiện trên địa bàn Quảng Ninh chưa sản xuất mà đang phải nhập từ các doanh nghiệp ở Bắc Ninh, Hưng Yên, Hà Nội. Ngoài ra trong tình trạng khó khăn chung, đầu tư công bị hạn chế tối đa như hiện nay nên số lượng công trình đã và đang được triển khai rất thấp. Từ đó việc tiêu thụ sản phẩm vật liệu xây không nung cũng không được bao nhiêu.
Anh Quách Đại Hoàn, Giám đốc Công ty CP thương mại và sản xuất vật liệu xây dựng xanh, một doanh nghiệp sản xuất gạch xây không nung cho biết: Với tình hình khó khăn chung như hiện nay thì đến vật liệu xây dựng thông thường còn khó bán nữa là sản phẩm không nung, bởi đây là sản phẩm mới lại chưa phổ thông trong các công trình dân dụng.
Thực tế hiện nay, trên địa bàn tỉnh đang có 5 doanh nghiệp sản xuất vật liệu xây không nung thì tất cả đều sản xuất không hết công suất thiết kế và lượng hàng tồn kho lớn. Đơn cử như, Công ty CP Dịch vụ môi trường Đông Khê tại xã Hoàng Quế, huyện Đông Triều có dây chuyền sản xuất gạch xi măng - cốt liệu với công suất tương đương 42 triệu viên gạch quy tiêu chuẩn (QTC)/năm. Tuy nhiên, hiện nay mới chỉ sản xuất trong khoảng trên dưới 10 triệu viên/năm và lượng sản phẩm tồn kho cũng luôn ở mức 30%. Công ty CP Thương mại và Sản xuất vật liệu xây dựng xanh, địa chỉ cảng Cái Lân, TP Hạ Long, với năng lực sản xuất khoảng 45 triệu viên QTC/năm, nhưng cũng chỉ sản xuất và tiêu thụ được khoảng 20% công suất thiết kế. Công ty CP Khai thác đá và Sản xuất VLXD Cẩm Phả có dây chuyền sản xuất gạch xi măng cốt liệu với công suất 45 triệu viên QTC/năm, nhưng cũng chỉ dám vận hành với công suất dưới 10 triệu viên/năm. Đây cũng là đơn vị năm 2009 phải dừng vận hành 1 dây chuyền sản xuất gạch không nung bằng bê tông nhẹ, công suất 36.000m3/năm do không tiêu thụ được. Ngoài ra 2 đơn vị còn lại là Công ty TNHH Vật liệu xây dựng Bài Thơ và Công ty TNHH Hưng Thịnh cũng nằm trong tình trạng trên.
Có thể thấy hiện việc sản xuất, sử dụng sản phẩm vật liệu xây không nung, trong đó chủ yếu là gạch xây không nung vẫn còn chưa hết khó. Điều này cho thấy các ngành, địa phương liên quan cần tiếp tục vào cuộc hơn nữa, nhằm tháo gỡ khó khăn cho hướng phát triển loại vật liệu nhiều tiện ích này.
Việt Hoa
