Theo số liệu của ngành Nông nghiệp, hiện toàn tỉnh có gần 430.000ha rừng đặc dụng, rừng phòng hộ và rừng sản xuất. Trong đó, có trên 250.000ha rừng dễ cháy, chủ yếu là rừng trồng thông, bạch đàn, keo và rừng hộ giao tre, nứa. Đây là những loại cây có đặc tính dễ bắt lửa, tốc độ cháy lan nhanh, khó chữa cháy, nếu cháy xảy ra trên diện rộng, nhất là vào thời điểm thời tiết hanh khô như hiện nay.
Để chủ động trong công tác PCCR, trong năm 2020, 13/13 địa phương trong tỉnh đều đã tổ chức diễn tập chữa cháy rừng. Việc tổ chức diễn tập phương án chữa cháy rừng đã góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm, tạo sự chuyển biến sâu sắc trong nhận thức cũng như hành động của các cấp, ngành và nhân dân về công tác PCCR; đồng thời, nắm vững và củng cố những kiến thức cơ bản để vận dụng, xử lý các tình huống chữa cháy rừng. Đây là điều kiện để nâng cao công tác chỉ đạo, chỉ huy chữa cháy rừng cho các cơ quan, đơn vị và hạn chế tối đa thiệt hại do cháy rừng gây ra; mặt khác tăng cường công tác phối hợp giữa các lực lượng theo phương châm 4 tại chỗ.
Mặc dù vậy, với hình thái thời tiết hanh khô như hiện nay, việc cháy rừng rất dễ xảy ra. Điển hình như tại TP Hạ Long, chỉ trong 3 ngày đầu năm 2021 (từ 3-5/1), trên địa bàn phường Hùng Thắng liên tiếp xảy ra các vụ cháy rừng. Những vụ cháy này đều có chung đặc điểm là ban đầu chỉ có đám nhỏ trên đồi, tuy nhiên do việc tiếp cận khu vực cháy gặp nhiều khó khăn nên đám cháy đã lan rộng. Mặc dù các lực lượng đã dập tắt vụ cháy nhưng ước tính thiệt hại khoảng 6ha rừng sản xuất.
Thời gian qua, các địa phương trong tỉnh đều xây dựng kế hoạch tăng cường bảo vệ rừng, trong đó đảm bảo công tác PCCR; triển khai hiệu quả phương án 4 tại chỗ (chỉ huy, lực lượng, phương tiện và hậu cần tại chỗ) khi có cháy rừng xảy ra. Đồng thời, thành lập các đội nghiệp vụ thường xuyên tuần tra, kiểm soát, canh gác lửa rừng, phát hiện sớm nguy cơ cháy và có phương án hiệp đồng cùng các lực lượng để chữa cháy; ký cam kết trong việc phát thực bì an toàn, đúng quy trình đối với các chủ rừng sản xuất, đặc biệt là các chủ rừng nhỏ lẻ.
Ông Nguyễn Thanh Khương, Phó Chi cục trưởng, Chi cục Kiểm lâm tỉnh, cho biết: Để chủ động PCCR trên địa bàn tỉnh, đặc biệt là trong mùa hanh khô, Chi cục Kiểm lâm đã chủ động ban hành văn bản chỉ đạo các đơn vị trực thuộc xây dựng, tổ chức thực hiện kế hoạch bảo vệ rừng, PCCR mùa hanh khô 2020-2021. Đồng thời, phối hợp với các địa phương xây dựng phương án, huấn luyện nghiệp vụ và trang bị phương tiện, dụng cụ PCCC cho các lực lượng chuyên trách; tăng cường tuần tra, kiểm soát những điểm nóng; đảm bảo lực lượng thường trực 24/7. Cùng với đó, đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục pháp luật về bảo vệ rừng, PCCR nhằm nâng cao ý thức, trách nhiệm và nghĩa vụ trong công tác quan trọng này đối với người dân các địa phương...
Thời điểm này nhiều chủ rừng có tâm lý lơ là, chủ quan trong công tác PCCR; một số diện tích rừng thuộc dự án không được quản lý, bảo vệ đúng mực. Bên cạnh đó, nhiều hộ dân có rừng sản xuất có thói quen khai xuân, dọn dẹp thực bì để đầu năm bước vào vụ trồng rừng tập trung; một số hộ dân phát dọn cỏ tại các khu mộ đặt trong diện tích rừng... Do đó, lực lượng chức năng đã tăng cường triển khai phương án PCCR. Hiện các đơn vị chức năng tăng cường hoạt động của 7 trạm quan trắc khí tượng tại 7 địa phương để theo dõi thời tiết, Chi cục Kiểm lâm sử dụng phần mềm cảnh báo nguy cơ cháy rừng với độ nhanh, nhạy, chính xác cao. Ngoài ra, Chi cục cũng chỉ đạo sát 26 trạm bảo vệ rừng, 13 hạt kiểm lâm trong nhiệm vụ PCCR, đồng thời chuẩn bị sẵn sàng, linh hoạt hệ thống thiết bị chữa cháy, như: Xe chuyên dụng, hồ dự trữ nước phục vụ chữa cháy, chòi canh lửa, thiết bị thổi gió, cắt thực bì, bàn dập lửa, máy định vị…
Cùng với nỗ lực của cơ quan chức năng, các chủ rừng, hộ trồng rừng, người dân trên các địa bàn có rừng cũng cần phải nâng cao công tác phòng, chống để giảm thiểu tối đa nguy cơ cháy rừng.
Nguyễn Thanh
