Lợi thế về đường bờ biển dài, có cảng nước sâu và cửa khẩu tiếp giáp với Trung Quốc giúp Quảng Ninh trở thành một nơi trung chuyển hàng hoá quan trọng của khu vực phía Bắc. Ngoài cửa khẩu quốc tế Bắc Luân (Móng Cái), tỉnh còn có 2 cửa khẩu quốc gia và các điểm thông quan hàng hoá khác. Những năm gần đây, Quảng Ninh đã tận dụng được ưu thế về địa lý để phát triển mạnh về thương mại, dịch vụ, hoạt động xuất nhập khẩu trên địa bàn tỉnh luôn diễn ra sôi động, đặc biệt là các loại hình dịch vụ thương mại kinh doanh theo phương thức tạm nhập tái xuất, kho ngoại quan.
Thuốc lá nhập lậu bị cơ quan chức năng thu giữ. Thực tế cho thấy, việc kinh doanh hàng hoá theo phương thức này nếu quản lý tốt thì sẽ phát huy được lợi thế biên giới, đem lại nhiều lợi ích cho quốc gia, cho doanh nghiệp, nhưng nếu quản lý tồi thì sẽ làm phương hại đến nền kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường nội địa, đặc biệt là đối với một số mặt hàng nhạy cảm như ô tô, thuốc lá, rượu... Theo quy định thì các mặt hàng ô tô, thuốc lá, rượu ngoại kinh doanh theo phương thức tạm nhập tái xuất, kho ngoại quan đều phải thực hiện các thủ tục thông quan qua các cửa khẩu quốc tế. Việc tái xuất các mặt hàng này phải tại các cửa khẩu phụ, điểm thông quan của Khu kinh tế cửa khẩu với đầy đủ các lực lượng chức năng giám sát. Cụ thể như mặt hàng thuốc lá ngoại được tái xuất chủ yếu qua Lục Lầm, khu chuyển tải Vạn Gia. Mặt hàng rượu được tái xuất chủ yếu qua cửa khẩu Ka Long, điểm thông quan Lục Lầm. Ô tô được tái xuất qua Lục Lầm, Ka Long và khu chuyển tải Vạn Gia. Theo đánh giá của ngành chức năng, việc quản lý các mặt hàng thuốc lá, rượu ngoại những năm qua nhìn chung rất khó khăn. Tại các điểm xuất nêu trên có rất nhiều loại hàng đều cùng bốc dỡ, số lượng thuyền, đò nhiều và lượng người tham gia giao nhận vận chuyển khá đông, nên công tác quản lý chống thẩm lậu còn nhiều bất cập. Trong 6 tháng đầu năm, các lực lượng chức năng của tỉnh đã bắt, tịch thu trên 100.000 bao thuốc lá nhập lậu và thuốc giả nhãn mác, hàng nghìn chai rượu ngoại nhập lậu. Hàng lậu chủ yếu được vận chuyển qua một số điểm do doanh nghiệp tự mở trên biên giới hoặc theo các đường mòn để vào nội địa. Riêng xe ô tô, 6 tháng đầu năm chưa phát hiện thẩm lậu.
Việc hàng hoá kinh doanh theo phương thức tạm nhập tái xuất, kho ngoại quan bị thẩm lậu về Việt Nam đã gây nên những lộn xộn, bất ổn cho thị trường nội địa. Hàng giả, hàng nhái cũng thừa cơ “mượn danh” hàng tạm nhập tái xuất, chuyển khẩu để tiêu thụ mạnh trong thị trường nội địa, gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới sức khoẻ người tiêu dùng. Có thể nói, việc để cho các mặt hàng trên thẩm lậu vào Việt Nam trong thời gian qua thì một phần quan trọng là trách nhiệm của các cơ quan chức năng và cả chính quyền địa phương trong việc kiểm tra, giám sát các hoạt động này. Tuy nhiên, cũng có những nguyên nhân khách quan do các đối tượng buôn lậu, vận chuyển trái phép qua biên giới luôn đổi mới hình thức với các thủ đoạn tinh vi để qua mặt các lực lượng chức năng. Bên cạnh đó, còn là việc tuân thủ, chấp hành luật pháp của một bộ phận doanh nghiệp kinh doanh trong các lĩnh vực này chưa cao, chưa nghiêm túc.
Trao đổi với chúng tôi về vấn đề này, bà Nguyễn Thị Liễu, Phó Giám đốc Sở Công Thương cho biết: Để đảm bảo công tác quản lý, chống buôn lậu, gian lận thương mại, Sở Công Thương cũng đề nghị UBND tỉnh cần quy định khu vực tái xuất tập trung các mặt hàng nhạy cảm: Rượu ngoại, thuốc lá ngoại, như việc đã cho tái xuất tập trung dầu DO. Cụ thể, đối với mặt hàng thuốc lá, rượu, chỉ nên cho tái xuất qua khu chuyển tải Vạn Gia, không cho tái xuất qua điểm thông quan đường bộ như Lục Lầm, Ka Long. Đặc biệt là trong bối cảnh nước ta đang hội nhập sâu nền kinh tế quốc tế mà theo đó các định chế, các cam kết đều phải thực hiện theo lộ trình thì việc quản lý các mặt hàng nhạy cảm này trong thời gian trước mắt là rất quan trọng. Riêng các mặt hàng hiện đang cấp phép, mặt hàng ô tô dưới 5 năm đang quản lý tốt, chưa phát hiện có hiện tượng thẩm lậu nên chúng tôi vẫn đề nghị UBND tỉnh cho phép tiếp tục duy trì.
