Trong những năm gần đây, Hải Hà đã nỗ lực vươn lên mạnh mẽ và đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Cơ sở hạ tầng được quan tâm đầu tư, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp từng bước phát triển vững chắc, nuôi trồng thuỷ, hải sản cũng đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận, đời sống của nhân dân các dân tộc từng bước được cải thiện và nâng lên rõ rệt.
Ấn tượng sâu sắc đối với chúng tôi khi trở lại huyện miền núi Hải Hà trong những ngày cuối đông vừa qua, là nhiều tuyến đường giao thông từ thị trấn Quảng Hà lên các xã vùng cao như Quảng Sơn, Quảng Đức, Quảng Phong... đã được đầu tư nâng cấp và trải bê tông. Nhiều ngôi nhà được xây dựng kiên cố đứng sừng sững giữa đồi núi và những khu hành chính, trường học, trạm xá... được đầu tư xây dựng khang trang, tạo nên một quang cảnh, sắc màu mới trông thật ấm no, yên bình.
Giờ đây, Hải Hà đang khoác lên mình tấm áo tươi mới với hàng loạt các công trình được đầu tư, xây dựng đã tạo nên điểm nhấn của một đô thị trẻ, hiện đại đang trên đường phát triển như: Công trình cầu Quảng Hà, kè phía bắc và phía nam sông Hà Cối; đường trung tâm, hệ thống vỉa hè, điện chiếu sáng, trung tâm thương mại dịch vụ và chợ Trung tâm Hải Hà; hạ tầng cơ sở khu dân cư phía nam, phía bắc đường trung tâm... đặc biệt là khu kinh tế cửa khẩu Bắc Phong Sinh đang được đầu tư để trở thành điểm nhấn trong phát triển thương mại... Tất cả tạo nên bức tranh với những gam màu tươi sáng.
Nhìn lại bức tranh về sự phát triển của Hải Hà để thấy, tuy thời gian chưa dài nhưng những gì mà Đảng bộ, chính quyền và nhân dân nơi đây đã làm được mới thấy sự vươn lên của huyện thật mạnh mẽ. Hải Hà đã có những chuyển biến tích cực trên tất cả các lĩnh vực của đời sống, xã hội. Kinh tế phát triển và có mức tăng trưởng khá, GDP tăng trưởng 12%/năm. Tổng thu ngân sách đạt 73,35 tỷ đồng, bằng 137,3% kế hoạch. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng, tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ ngày càng tăng. Sản xuất nông - lâm - ngư nghiệp ổn định, giá trị sản xuất tăng bình quân 11%/năm. Huyện đã tập trung chỉ đạo sản xuất, kịp thời triển khai nhiều biện pháp để phục vụ sản xuất, tiếp tục triển khai thực hiện Nghị quyết T.Ư 7 (khoá X) về nông nghiệp, nông dân và nông thôn có hiệu quả như: Chương trình chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, cơ cấu giống cây trồng, vật nuôi; chuyển đổi diện tích đất kém hiệu quả sang nuôi trồng thuỷ sản; diện tích cây vụ đông, rau xanh, hoa màu các loại được mở rộng đã góp phần tăng năng suất và giá trị sản xuất trên một đơn vị diện tích. Tổng sản lượng lương thực năm 2012 đạt 26.815 tấn, giá trị sản xuất bình quân 44,5 triệu đồng/ha canh tác và xuất hiện nhiều cánh đồng đạt giá trị 50 - 60 triệu đồng/ha/năm. Nhiều mô hình phát triển kinh tế đã được triển khai như mô hình chuyển đổi giống chè cũ năng suất thấp bằng giống chè mới cho năng suất cao theo tiêu chuẩn VietGap và chuẩn bị cho ra đời thương hiệu chè Đường Hoa; thương hiệu mía tím. Hiện nay, toàn huyện có 84,96ha chè, đã hình thành được vùng sản xuất chè hàng hoá tập trung; diện tích trồng mía nguyên liệu gần 100ha; trồng mới được 857ha rừng, nâng tỷ lệ che phủ rừng từ 41% lên 51,1%. Ngành thuỷ sản tiếp tục phát triển tốt, với việc tập trung quy hoạch, mở rộng diện tích nuôi thả cả ba vùng. Công nghiệp, xây dựng, dịch vụ tăng trưởng khá nhanh, giá trị sản xuất CN-TTCN ước đạt 160 tỷ đồng, tăng bình quân 16%/năm...
Trên đường đưa chúng tôi thăm cửa khẩu Bắc Phong Sinh, Bí thư Huyện uỷ Trần Văn Lâm hào hứng chỉ cho chúng tôi những cánh đồng mía tím ngút ngàn, những đồi chè xanh ngắt, những con đường liên xã tươi mới mùi bê tông do người dân chung vai góp sức đang dần làm thay đổi bộ mặt nông thôn Hải Hà. Đồng chí cho biết, huyện đang tập trung đầu tư xây dựng, tạo bước phát triển đột phá về hệ thống kết cấu hạ tầng, nhất là hệ thống giao thông kết nối những khu kinh tế trong huyện, như: Đẩy nhanh tiến độ thi công và hoàn thành nhà liên ngành cửa khẩu Bắc Phong Sinh, đường 340 thu hút đầu tư vào khu vực cửa khẩu Bắc Phong Sinh. Kết nối khu kinh tế cửa khẩu Bắc Phong Sinh với khu công nghiệp cảng biển Hải Hà gắn với TP Móng Cái thành một Khu đô thị lớn Hải Hà - Móng Cái với nhiều chức năng trong tương lai và phát triển thành một trung tâm công nghiệp cảng biển, trung tâm tài chính, khu biên mậu tự do hiện đại. Hải Hà phấn đấu đến năm 2014, huyện sẽ trở thành đô thị loại 4 và năm 2015 cơ bản trở thành huyện nông thôn mới. Ông Đặng Minh Tuân, Phụ trách khu cửa khẩu Bắc Phong Sinh cho biết: Năm 2012, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu (XNK) qua cửa khẩu đạt 141 triệu USD, thu thuế XNK đạt 23,35 tỷ đồng. Trong năm 2012, riêng cửa khẩu Bắc Phong Sinh đã đóng góp cho ngân sách của huyện 30 tỷ đồng từ hoạt động XNK.
Đứng trên tầng ba của toà nhà liên ngành tại cửa khẩu Bắc Phong Sinh, ngắm nhìn cảnh những xe hàng đang tấp nập vào ra trao đổi hàng hoá, xa xa là những ngọn đồi xanh mướt yên bình trong tiết cuối đông se lạnh. Thấp thoáng trên sườn đồi những bông hoa sở nở sớm, dường như mùa xuân đang dịu dàng đến, mang cho không khí vùng biên một nét đẹp thơ mộng và êm ả, chúng tôi như cảm nhận được sự vươn lên mạnh mẽ của một vùng đất đang chuyển mình phát triển.
Đặng Nhung
